ÖZET: İhale yapılmaması ve geçmişe yönelik ecrimisil alınmaması ile ilgili olarak, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda, belediyenin mülkiyetinde bulunan 20 taksi durağıyla ilgili önemli bulgulara yer verilmiştir. 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu çerçevesinde, bu taşınmazların kiralanması için gerekli ihale işlemlerinin gerçekleştirilmediği ve geçmişe dönük ecrimisil talebinde bulunulmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, ilgili kanunların gerekliliklerine aykırıdır.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 15. maddesi, 2886 sayılı Kanun’un hükümlerinin belediye taşınmazları için de geçerli olduğunu belirtmektedir. Ecrimisil talebi, işgal edilen taşınmazlar için, işgalin tespit tarihinden geriye doğru beş yıl içinde yapılabilmektedir. Bu süreçte, işgalden dolayı idarenin bir zarar uğramış olması şartı aranmamakta ve ecrimisil ödemeleri, fuzuli şagil tarafından rızaen yapılmadığı takdirde, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilmektedir.

Sonuç olarak, belediyenin gelir getirici taşınmazlarının kiralanması için 2886 sayılı Kanun’a uygun olarak ihale süreçlerinin başlatılması ve işgal altındaki alanlar için ecrimisil tahakkuk ve tahsilatlarının yapılması gerekmektedir. Bu bağlamda, 20 taksi durağının ihale yoluyla kiralanması ve geçmişe dönük ecrimisil talep edilmesi önem arz etmektedir.

BULGU: Taksi Durağı Olarak Kullanılan Taşınmazlara İlişkin İhale Yapılmaması ve Geçmişe Yönelik Ecrimisil Alınmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

İdarenin mülkiyetinde ve/veya tasarrufunda olan ve muhtelif lokasyonlarda bulunan 20 adet taksi durağına ilişkin 2886 sayılı kanuna istinaden ihale yapılmadığı ve bugüne kadar ecrimisil alınmadığı belirlenmiştir.

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “Kapsam” başlıklı 1 inci maddesinde, belediyelerin kiralama işlemlerinin mezkûr Kanun hükümlerine tabi olduğu açıkça ifade edilmiştir. Diğer taraftan, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 15 inci maddesinde, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 75 inci maddesi hükümlerinin belediye taşınmazları hakkında da uygulanacağı ifade edilmiş olup bahsi geçen “Ecrimisil ve tahliye” başlıklı 75 inci maddede ise;

“Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları, özel bütçeli idarelerin mülkiyetinde bulunan taşınmaz mallar ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzelkişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9 uncu maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil istenir. Ecrimisil talep edilebilmesi için, idarelerin işgalden dolayı bir zarara uğramış olması gerekmez ve fuzuli şagilin kusuru aranmaz.

(Ek cümle: 23/7/2010-6009/24 md.) Ecrimisile itiraz edilmemesi halinde yüzde yirmi, peşin ödenmesi halinde ise ayrıca yüzde onbeş indirim uygulanır. Ecrimisil fuzuli şagil tarafından rızaen ödenmez ise, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil olunur.

…” hükmü tesis edilmiştir.

Bu bağlamda, İdarenin, gelir getirici nitelikte olan taşınmazların kiralanması hususunda 2886 sayılı Kanun’a göre iş ve işlemlerini gerçekleştirmesi gerekir. Eğer fuzuli şagil tarafından bir işgal söz konusu ise işgal altındaki alanlara ilişkin mevzuatın öngördüğü şekilde ecrimisil tahakkuk ve tahsilatlarının yapılması gerekmekte olup söz konusu taşınmazların tahliyesinin yapılarak 2886 sayılı Kanun’a göre ihale iş ve işlemleri gerçekleştirilmelidir.

Yukarıda yer alan açıklamalar doğrultusunda, 20 adet taksi durağı için öncelikle 2886 sayılı Kanun’a istinaden ihale yoluyla kiralanması ve ayrıca aynı kanunun 75 inci maddesine istinaden tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere ecrimisil istenmesi gerekmektedir.