|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, özel bütçeli idarelerin taksitli taşınmaz satışlarına ilişkin alacakların mali tablolarda eksik tutarlarla yer aldığını ortaya koymuştur. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, maddi duran varlıkların taksitli satışları sonucunda oluşan alacakların nasıl kaydedileceğini düzenlemektedir. Bu çerçevede, bir yıl veya faaliyet dönemi içinde tahsil edilmesi gereken tutarların 127 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabı’na, bir yıldan uzun süre içinde tahsil edileceklerin ise 227 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabı’na kaydedilmesi gerektiği belirtilmiştir.
2021 yılında gerçekleştirilen satışlardan 2022 yılında tahsil edilmesi beklenen taksit tutarı 22.978.569,92 TL olarak belirlenirken, bu tutarın mali tablolarda 1.676.694,92 TL borç kalanı ile gösterildiği tespit edilmiştir. Ayrıca, 2023 yılına denk gelen alacak tutarı 5.834.641,35 TL iken, yine aynı borç kalanı söz konusudur. 127 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabı 21.301.875 TL, 227 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabı ise 4.157.946,43 TL eksik tutarlarla kaydedilmiştir. Kamu İdaresi, bu durumu kabul etmiş ve gerekli düzeltmelerin yapılacağına dair taahhütte bulunmuştur. Taksitli taşınmaz satışlarına ilişkin alacakların mali tablolarda doğru bir şekilde yansıtılması önem arz etmektedir. |
BULGU: Taksitli Taşınmaz Satışlarına Ait Alacakların Mali Tablolarda Eksik Tutarlarla Yer Alması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Özel Bütçeli İdare
Genel Müdürlük ve Bölge Müdürlüklerince yapılan taksitli taşınmaz satışlarına ait taksitlerin mali tablolarda eksik tutarlarla yer aldığı tespit edilmiştir.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 127 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabına ilişkin işlemlerin düzenlendiği 63’üncü maddesinde “(1) Maddi duran varlıkların taksitli satılması durumunda ortaya çıkan alacaklar ile diğer faaliyet alacaklarından bir yıl veya faaliyet dönemi içinde tahsili gereken tutarlar bu hesaba, bir yıldan daha uzun bir süre içerisinde tahsili gereken tutarlar ise duran varlıklar ana hesap grubunda yer alan diğer faaliyet alacakları hesabına kaydedilerek izlenir.
(2) Duran varlıklar ana hesap grubunda yer alan diğer faaliyet alacakları hesabında kayıtlı tutarlardan, dönem sonlarında vadesi bir yılın altına inenler bu hesaba aktarılır.” hükmü bulunmaktadır.
Aynı Yönetmeliğin hesabın işleyişini düzenleyen 64’üncü maddesinde maddi duran varlıkların taksitli satılması durumunda; bütçeye gelir kaydedilmesi gereken tutarlardan bir yıl veya faaliyet dönemi içinde tahsili gerekenlerin bu hesaba, bir yıldan daha uzun bir süre içerisinde tahsili gerekenlerin de 227-Diğer Faaliyet Alacakları Hesabına borç yazılacağı, duran varlıklar ana hesap grubu içerisindeki diğer faaliyet alacakları hesabında kayıtlı tutarlardan faaliyet dönemi sonunda vadesi bir yılın altına inenlerin 127-Diğer Faaliyet Alacakları Hesabına borç, 227-Diğer Faaliyet Alacakları Hesabına alacak kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.
İdarece yapılan taksitli taşınmaz satışı işlemlerinde vadesi bir yıl veya faaliyet dönemini geçen taksit tutarları 227-Diğer Faaliyet Alacakları Hesabına kaydedilecek olup, taksit süresi bir yıl veya faaliyet dönemi içerisinde kalan tutarlar ile yılsonu işlemlerinde taksit süresi bir yılın altına inen tutarlar 127-Diğer Faaliyet Alacakları Hesabına kaydedilecektir.
2021 yılı içerisinde yapılan satışlardan 2022 yılı içerisinde tahsil edilecek taksit tutarı 22.978.569,92 TL iken; hesabın borç kalanı 1.676.694,92 TL dir. Taksitlerden vadesi 2023 yılına denk gelen alacak tutarı 5.834.641,35 TL iken; hesabın borç kalanı 1.676.694,92 TL dir. 127 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabı 21.301.875 TL; 227 Diğer Faaliyet Alacakları Hesabı da 4.157.946,43 TL eksik tutarlarla mali tabloda yer almaktadır.
Kamu İdaresi tarafından bulgu konusu hususa iştirak edilmiş olup, gerekli çalışmaların yapılacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, İdarece taksitli taşınmaz satışlarına ilişkin taksit tutarlarının mali tablolarda gerçek tutarlarla izlenmesi gerekmektedir.