|
ÖZET: İdareye ait tapuda kayıtlı bazı taşınmazların cins tashih işlemlerinin gerçekleştirilmediği tespit edilmiştir. 2006 yılında yürürlüğe giren Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik, cins tashih işlemini, mevcut kullanım şekli ile tapu kayıtları arasındaki uyumsuzlukların düzeltilmesi olarak tanımlamaktadır. Yönetmelik, kamu idarelerinin, mülkiyetlerinde bulunan taşınmazların tapu kayıtlarının mevcut kullanım şekilleriyle uyumlu hale getirilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.
Yapılan denetimlerde, tapu kayıtları ile mevcut kullanım şekilleri arasında farklılık gösteren taşınmazların varlığı ortaya çıkmıştır. Bu durum, daha önceki Sayıştay Denetim Raporlarında da belirtilmiş olup, hatalı uygulamaların devam ettiğini göstermektedir. Kamu İdaresi, cins tashihi yapılamayan taşınmazların çoğunluğunun kamulaştırma sürecinden kaynaklandığını, ruhsatsız ve iskânsız yapılar içerdiğini ifade etmiştir. Bu nedenle, mevcut imar planına uygun olmayan taşınmazlar için herhangi bir işlem yapılamadığı belirtilmiştir. Sonuç olarak, mevzuat gereği, tapuda kayıtlı taşınmazların kullanım şekilleri ile tapu bilgileri arasında uyum sağlanması amacıyla cins tashih işlemlerinin gerçekleştirilmesi zorunludur. Bu durum, kamu idarelerinin taşınmaz yönetiminde karşılaştıkları sorunların çözümüne yönelik önemli bir adımdır. |
BULGU: Tapuda Kayıtlı Bazı Taşınmazların Cins Tashihlerinin Yapılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdarenin tapuda kayıtlı taşınmazlarından, tapu kaydı ile mevcut kullanım şekli farklılık gösteren taşınmazlar olmasına rağmen cins tashih işlemlerinin yapılmadığı görülmüştür.
02.10.2006 tarihli ve 26307 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan ve 2006/10970 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’in “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde cins tashihi, “Binalar, arazi ve arsalar ile yer altı ve yer üstü düzenlerinin mevcut kullanım şekilleri ile tapu kayıtlarının farklılık göstermesi durumunda tapu kayıtlarının mevcut kullanım şekli dikkate alınarak düzeltilmesi işlemi” olarak tanımlanmaktadır.
Aynı Yönetmelik’in “Cins tashihlerinin yapılması” başlıklı 10’uncu maddesinde;
“(1) Kamu idarelerince; mülkiyetlerinde, yönetimlerinde ve kullanımlarında bulunan taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kaydının birbirine uygun olmaması durumunda, tapu kayıtlarında cins tashihinin yapılması için gerekli işlemleri yaparlar. Ancak kamu idarelerinin savunma, güvenlik ve istihbarat hizmetlerinde kullandığı taşınmazlardan, ilgili idarelerce belirlenenlerin cins tashihleri yapılır.
(2) Tahsis edilen ve üzerinde irtifak hakkı tesis edilen taşınmazlar açısından bu yükümlülük kullanan idarenin veya gerçek veya tüzel kişilerin durumu tespit eden yazısı üzerine taşınmaz maliki idareye aittir. Ancak cins tashihine ilişkin gerekli belgeler ile buna ilişkin mali yükümlülükler kullanıcılar tarafından karşılanır.”
denilerek taşınmazların cins tashihlerinin yapılması gerektiği ifade edilmiştir.
Buna göre, kamu idarelerinin mülkiyetlerinde, yönetimlerinde veya kullanımlarında bulunan taşınmazların, mevcut kullanım şekilleri ile tapuda kayıtlı bilgilerinin farklı olması halinde, tapu kayıtlarının taşınmazların mevcut kullanım şekilleri esas alınarak düzeltilmesi gerekmektedir.
Yapılan inceleme neticesinde, mevcut kullanım şekli ile tapuda yer alan bilgileri farklı olan taşınmazların bulunduğu tespit edilmiştir. Söz konusu tespit daha önce düzenlenen Sayıştay Denetim Raporlarında da yer almış olup hatalı uygulama devam etmektedir.
Kamu İdaresi cevabında, cins tashihi yapılamayan taşınmazların çoğunluğunun kamulaştırma işleminden gelmekte olan zamanın koşullarıyla ruhsatsız ve iskânsız yapılardan oluştuğu, bu nedenle çoğunluk taşınmazların mevcut imar planına uygun olmadıkları için herhangi bir işlem tesis edilemediği ve belediyeye ait tüm taşınmazların mevcut kullanım durumlarına göre kayıt altına alındığı ifade edilmiştir.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri uyarınca, tapuda kayıtlı olan taşınmazların kullanım şekilleri ile tapu bilgilerinin uyumlu hale getirilmesi amacıyla cins tashihlerinin yapılması gerekmektedir.