|
ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları, büyükşehir olmayan ilçe belediyeleri kapsamında bazı harçların mevzuatta belirtilen azami tutarların üzerinde belirlendiğini ortaya koymaktadır. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 96. maddesi uyarınca, Cumhurbaşkanı tarafından belirlenen vergi ve harç tarifeleri doğrultusunda, 2005/8730 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile çeşitli harçların tarifeleri oluşturulmuş ve bu tarifeler daha sonra güncellenmemiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 18. maddesi ise belediye meclisine, kanunlarda belirtilmeyen hizmetler için ücret tarifesi belirleme yetkisi tanımaktadır.
Yapılan incelemeler sonucunda, 2024 yılı için Yenipazar Belediyesi meclisi tarafından 05.12.2023 tarihli 44 sayılı karar ile yeni harç tarifeleri belirlenmiştir. Bu tarifeler, 2005/8730 sayılı karar ile belirlenen sınırları aşmaktadır. Özellikle Kaynak Suları Harcı, Hayvan Kesimi Muayene Harcı, Ölçü ve Tartı Aletleri Muayene Harcı gibi harçlar, ilgili mevzuatın koyduğu limitlerin üzerinde belirlenmiştir. Kamu İdaresi, bu harçların mevzuata uygun olarak belirlenmesi için çalışmaların başlatıldığını ve konunun meclis gündemine alınacağını bildirmiştir. Sonuç olarak, belediye meclisi tarafından belirlenen harç tarifelerinin mevzuatta öngörülen sınırları aşması, hukuka aykırılık teşkil etmektedir. Bu durum, ilgili mevzuatın gerekliliklerine uygun bir şekilde yeniden değerlendirilmelidir. |
BULGU: Tarife Cetvelinde Bazı Harçların Mevzuatta Öngörülen Azami Tutarların Üzerinde Belirlenmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Kanun’da konusu yapılan harçlar için belediye meclisince yüksek tarife belirlenmiştir.
2464 saylı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Vergi ve harç tarifelerinin tespiti” başlıklı 96’ncı maddesinin A bendindeki “Cumhurbaşkanı, bu Kanunda en az ve en çok miktarları gösterilen vergi ve harçların tarifelerini belediye grupları itibarıyla tayin ve tespit eder” hükmü gereği alınan 2005/8730 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı bulunmaktadır. Bu karar ile birçok harcın tarifesi belirlenmiş ve daha sonra yeni bir karar ile de değiştirilmemiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun meclisin görev ve yetkilerinin sayıldığı 18’inci maddesinde kanunlarda vergi, resim, harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı hizmetler için uygulanacak ücret tarifesini belirleme görev ve yetkisi belediye meclisine verilmiştir.
Yapılan incelemede 2024 yılında kullanılmak üzere Belediye meclisince alınan 05.12.2023 tarih ve 44 sayılı karar ile harçlara yönelik tarife belirlenmiştir. Bu tarifede 2005/8730 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile belediye grupları itibarıyla sınırları çizilen Kaynak Suları Harcı, Hayvan Kesimi Muayene ve Denetleme Harcı, Ölçü ve Tartı Aletleri Muayene Harcı, Kayıt ve Suret Harcı, İlk Parselasyon Harcı, İfraz ve Tevhid Harcı, Plan ve Proje Tasdik Harcı, Zemin Açma İzni ve Toprak Hafriyat Harcı, Muayene Ruhsat ve Rapor Harcı ile Sağlık Belgesi Harcı tarifesi belirlenmiştir. Belirlenen bu tarife 2022/1 seri sıra numaralı Belediye Gelirleri Kanunu Genel Tebliği’nce 4’üncü grup belediye olan Yenipazar Belediyesi için ilgili mevzuatın koymuş olduğu sınırın üzerindedir.
Kamu İdaresi cevabında, 4. grup olan Yenipazar Belediyesinde anılan harçların mevzuata uygun olarak belirlenmesine yönelik çalışmalara başlandığı ve konunun meclis toplantısı gündemine alınacağı belirtilerek bulguya iştirak edilmiştir. Ayrıca kanıtlayıcı belge sunulmasa da mevzuatın belirlediği şekliyle harç hesaplaması yapılmaya başlandığı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, Kanun’da harç konusu yapılan hizmetler için mevzuatın koymuş olduğu sınırın üzerinde belediye meclisince tarife belirlenmesi hukuka aykırılık teşkil etmektedir.