|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, üniversitelerin taşınır işlemlerinde eksiklikler ve hatalar tespit etmiştir. Bir sivil toplum kuruluşu tarafından üniversiteye ayni olarak bağışlanan tıbbi cihazın kayıtlara alınmadığı, başka bir cihazın ise hatalı bir değerle kaydedildiği belirlenmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 40. maddesi, kamu idarelerine yapılan bağışların gelir kaydedilmesini ve nakdi olmayan bağışların değerlemeye tabi tutulmasını zorunlu kılmaktadır. Taşınır Mal Yönetmeliği de benzer şekilde, bağış ve yardım yoluyla edinilen taşınırların kayda alınmasını düzenlemektedir.
Denetim bulgularına göre, 05.08.2021 tarihinde bağışlanan 125.000 TL değerindeki tıbbi cihazın muhasebe kaydı yapılmamış, 06.02.2020 tarihinde bağışlanan 105.000 TL değerindeki başka bir cihaz ise 105 TL olarak kaydedilmiştir. Bu durum, ilgili mevzuat hükümlerine aykırıdır. Taşınır işlem fişinin düzenlenme tarihi, cihazın teslim alındığı tarihten sonra gelmekte ve bu da kayıtların zamanında yapılmadığını göstermektedir. Kurum, söz konusu taşınırların 2022 yılında kayda alındığını belirtse de, bu durum 2021 yılı mali tablolarındaki hatayı düzeltmemektedir. Sonuç olarak, üniversitelerin, ayni bağışların düzenli ve doğru bir şekilde kaydedilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Bu tür işlemlerin zamanında ve doğru tutarlarla kayda alınması, kamu mali yönetimi açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Taşınır İşlemlerinde Eksik ve Hatalı İşlemler Yapılması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Üniversiteye bir sivil toplum kuruluşunca ayni olarak yapılan tıbbi cihaz bağışının kayıtlara alınmadığı, bir başka cihazın ise hatalı olarak kayıtlara alındığı görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunun “Bağışlar ve yardımlar” başlıklı 40’ıncı maddesinde:
Kamu idarelerine yapılan her türlü bağış ve yardımlar gelir kaydedilir. Nakdi olmayan bağış ve yardımlar, ilgili mevzuatına göre değerlemeye tâbi tutularak kayıtlara alınır.
…” hükmü getirilmiştir.
Taşınır Mal Yönetmeliğinin “Bağış ve yardım yoluyla edinilen taşınırların girişi” başlıklı 16’ncı maddesinde de Kanunun 40’ıncı maddesindeki düzenlemeye benzer şekilde; bağış ve yardım olarak edinilen taşınırların teslim alındığında, taşınır kayıt yetkilisi tarafından Taşınır İşlem Fişi düzenlenerek kayıtlara alınacağı, fişin birinci nüshasının bağış ve yardım edene verileceği veya gönderileceği belirtilmiştir.
Aynı Yönetmelik’in “Kayıt zamanı, kayıt değeri ve değer tespit komisyonu” başlıklı 13’üncü maddesinde;
“Taşınırlar, edinme şekline bakılmaksızın kamu idaresince kullanılmak üzere teslim alındığında giriş; … kaydedilir.
Giriş ve çıkış kayıtları Taşınır İşlem Fişine dayanılarak yapılır. Giriş ve çıkış kayıtlarında;
c) Bağış ve yardım yoluyla edinilen taşınırlarda; bağış ve yardımda bulunan tarafından ispat edici bir belge ile değeri belirtilmiş ise bu değer, belli bir değeri yoksa değer tespit komisyonunca belirlenen değer, esas alınır.” denilmektedir.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabının işleyişinin açıklandığı 178’inci maddesinde;
“Tesis, makine ve cihazlar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:
a) Borç . 7) Bedelsiz olarak intikal eden tesis, makine ve cihazlar, tespit edilen
değerleri üzerinden bu hesaba borç, . 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.” denilmektedir.
Bu hükümlere karşın bir sivil toplum kuruluşunca 05.08.2021 tarihinde ayni olarak bağışlanan katma değer vergisi dahil 125.000,00 TL değerindeki tıbbi cihazın yıl içinde muhasebe ve taşınır kaydının yapılmadığı görülmüştür.
Aynı Kuruluş tarafından 06.02.2020 tarihinde ayni olarak bağışlanan katma değer vergisi dahil 105.000,00 TL değerindeki tıbbi cihazın 02.03.2020 tarih ve 2020/40 no.lu taşınır işlem fişiyle kayıtlara değeri 105,00 TL olarak girilmiştir. Ayrıca, bu taşınırın fatura ve sevk irsaliyesi tarihi 06.02.2020 olmasına ve yukarıda belirtilen 13’üncü madde hükmüne göre teslim alındığında kaydedilmesi gerekmesine karşın taşınır işlem fişinin 02.03.2020’de düzenlendiği görülmektedir.
Kurum tarafından, söz konusu taşınırların 2022 yılında kayda alındığı belirtilmekte ise de bu kaydın 2021 yılı mali tablolarındaki hatayı düzeltmediği görülmektedir.
Yukarıda belirtilen düzenleme gereğince, Kuruma yapılan ayni bağışların düzenli olarak, doğru tutarlarla ve süresi içinde taşınır ve muhasebe kayıtlarına alınması gerektiği değerlendirilmektedir.