ÖZET: **BULGU: Taşınır İşlemlerinde Mevzuata Aykırılıklar**

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları, Üniversite Mühendislik Fakültesi ve Turgut Özel Tıp Merkezi’ne ait ambarlarda gerçekleştirilen denetimlerde, taşınır kayıt ve muhafaza işlemlerinde mevzuata uygun olmayan uygulamaların tespit edildiğini ortaya koymaktadır. 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 8. maddesi, kamu kaynaklarının yönetiminden sorumlu olanların hesap verme yükümlülüğünü vurgularken, Taşınır Mal Yönetmeliği de harcama yetkililerinin taşınırların etkili ve hukuka uygun bir şekilde yönetilmesini sağlaması gerektiğini belirtmektedir.

Denetim bulguları, dayanıklı taşınırların kayıt altına alınmaması, numaralandırılmaması ve bazı birimlerdeki ambar sayılarının uyumsuzluğu gibi ciddi eksiklikleri içermektedir. Ayrıca, elektronik taşınırların fabrika seri numaralarının sisteme kaydedilmediği ve BAP taşınırlarının proje bitiminde ilgili birimlere teslim edilmediği gibi durumlar da gözlemlenmiştir. Ortak alanlardaki taşınırların bireylere zimmetlenmesi de dikkat çekici bir diğer bulgudur.

Kamu İdaresi, Sayıştay denetimi sonucunda tespit edilen eksikliklerin giderilmesi amacıyla bir “Taşınır Denetim Komisyonu” kurmuştur. Bu komisyon, denetim sonuçlarına dayanarak eksikliklerin düzeltilmesi ve taşınır işlemlerinin mevzuata uygun hale getirilmesi için gerekli adımları atmayı planlamaktadır. Ancak, mevcut durumda tespit edilen eksikliklerin henüz tam olarak giderilmediği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, taşınır işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yürütülmesi büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Taşınır İşlemlerinde Eksiklikler Bulunması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite

Mühendislik Fakültesi, Bilimsel Araştırma Projeleri (BAP) Koordinatörlüğü, Turgut Özel Tıp Merkezine ait ambarlarda yapılan denetim sonucunda; taşınır kayıt ve muhafaza işlemleri ile ilgili olarak mevzuata aykırı bazı uygulamaların mevcut olduğu görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Hesap verme sorumluluğu başlıklı” 8’inci maddesinde; her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların kaynakların kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumlu olduğu hüküm altına alınmıştır.

Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Sorumluluk” başlıklı 5’inci maddesinde harcama yetkililerinin sorumluğu; taşınırların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak edinilmesinden, kullanılmasından, kontrolünden, kayıtlarının bu Yönetmelikte belirtilen esas ve usullere göre saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasının sağlanması şeklinde tanımlanmış ve taşınırların muhafazasından ve yönetilmesinden sorumlu olanların, gerekli tedbirlerin alınmaması veya özenin gösterilmemesi nedeniyle taşınırın kullanılmaz hale gelmesi veya yok olması sonucunda neden oldukları kamu zararları hakkında, Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerince sorumlu oldukları belirtilmiştir.

Anılan Yönetmelik’in “Taşınırların kaydı” başlıklı 12’nci maddesinde; kamu idarelerince bütün taşınırların ve bunlara ilişkin işlemlerin kayıt altına alınmasının esas olduğu, “Dayanıklı taşınırların numaralanması” başlıklı 36’ncı maddesinde; giriş kaydı yapılan dayanıklı taşınırlara, taşınır kayıt yetkilisi tarafından bir sicil numarası verilmesi, bu numara yazma, kazıma, damga vurma veya etiket yapıştırma suretiyle taşınırın üzerinde kalıcı olacak şekilde belirtilmesi gerektiği ifade edilmiştir.

Söz konusu Yönetmelik’in “Devir işlemleri” başlıklı 33’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında; oda, büro, bölüm, geçit, salon, atölye, garaj ve servis gibi ortak kullanım alanlarında bulunan taşınırlar, buralarda asılı Dayanıklı Taşınırlar Listesinde gösterilen miktarlar esas alınarak sayılmak ve listedeki ilgili bölüm imzalanmak suretiyle yeni sorumluya devir ve teslim edileceği hüküm altına alınmıştır.

Aynı Yönetmelik’in “Dayanıklı taşınırların numaralanması” başlıklı 36’ncı maddesinin birinci fıkrasında; giriş kaydı yapılan dayanıklı taşınırlara, taşınır kayıt yetkilisi tarafından bir sicil numarası verileceği, bu numaranın yazma, kazıma, damga vurma veya etiket yapıştırma suretiyle taşınırın üzerinde kalıcı olacak şekilde belirtileceği, fiziki veya kullanım özellikleri nedeniyle numaralandırılması mümkün olmayan taşınırlara bu işlemin uygulanmayacağı belirtilmiştir.

Anılan Yönetmelik’in “Harcama birimi ve ambarların kodlanması” başlıklı 38’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ise; harcama birimlerinin bünyesinde bulunan ambarlara harcama yetkililerince bir düzeyli ve iki karakterden oluşan kod verileceği, bu kodun aynı harcama birimine bağlı ambarların sayısını göstereceği, ambarın, bağlı olduğu harcama biriminin koduyla birlikte tanımlanacağı ifade edilmiştir.

Ayrıca Yönetmelik ekinde yer alan Dayanıklı Taşınırlar Defterine ilişkin açıklamalarda, taşınırın tanımlanmasına yarayan cins, marka, model, kapasite vb. teknik özelliklerin dayanıklı taşınırlar defterinde ilgili taşınırın satırında belirtileceği hüküm altına alınmıştır.

Üniversitenin taşınır işlemlerine ilişkin incelemelerde/denetimlerde fiziken gerçekleştirilen ambar sayımında;

– Kişi ve ortak kullanım alanlarına verilen dayanıklı taşınırlar için Dayanıklı

Taşınırlar Listelerinin oluşturulmadığı,

– Dayanıklı taşınırların numaralandırılmadığı,

– Bazı birimlerde KBS’de görünen ambar sayısı ile fiili ambar sayısının birbiri ile uyumlu olmadığı,

– Elektronik taşınırların, fabrika seri numarasının sisteme kaydedilmediği,

– BAP taşınırlarının proje bitiminde ilgili birimlere teslim edilmediği,

– Ortak alanda bulunan taşınırların kişilere zimmetlendiği;

tespit edilmiştir.

Kamu İdaresinin cevabında, özetle; Sayıştay tarafından gerçekleştirilen denetim sonucunda Üniversitemizin bazı akademik ve idari birim ambarlarında taşınır kayıt ve muhafaza işlemleriyle ilgili tespit edilem eksikliklerin giderilmesi ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun bir şekilde yürütülmesi amacıyla “Taşınır Denetim Komisyonu” kurulduğu, Komisyonun denetim sonuçlarına dayanarak hazırlayacağı rapor doğrultusunda, muhasebe kayıtlarındaki ve ambarlardaki eksik iş ve işlemlerin mevzuata uygun olarak düzeltileceği ve taşınır kayıt ve muhafaza işlemlerindeki eksikliklerle ilgili bilgi ve belgelerin Sayıştay’a sunulacağı ifade edilmiş ise de tespit edilen eksiklikler henüz tam olarak giderilmemiştir.

Sonuç olarak; taşınır kayıt ve muhafaza işlemlerindeki bu eksikliklerin giderilmesi ve taşınır işlemlerinin ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütülmesi gerekmektedir.