|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, üniversite bünyesindeki Mühendislik Fakültesi ve Safranbolu Fethi Toker Güzel Sanatlar Fakültesi ambarlarında taşınır işlemlerinde önemli eksiklikler tespit etmiştir. Denetimler, taşınır kayıt ve muhafaza süreçlerinin mevzuata uygun şekilde yürütülmediğini ortaya koymuştur. 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile Taşınır Mal Yönetmeliği, kamu kaynaklarının etkili ve şeffaf bir şekilde yönetilmesini zorunlu kılmakta; bu kapsamda harcama yetkililerinin sorumlulukları net bir şekilde tanımlanmaktadır.
Denetimlerde, dayanıklı taşınırların kaydının yapılmadığı, numaralandırılmadığı ve bazı birimlerde kayıtlı ambar sayısının gerçek durumu yansıtmadığı gibi sorunlar belirlenmiştir. Ayrıca, elektronik taşınırların fabrika seri numaralarının sisteme kaydedilmediği tespit edilmiştir. Kamu idaresi, bu bulgulara katıldığını ve ilgili birimlerin düzeltici adımlar atmaya başladığını bildirmiştir. Mühendislik Fakültesi ve Güzel Sanatlar Fakültesi için dayanıklı taşınır listelerinin oluşturulmasına yönelik çalışmalar sürdürülmektedir. Sonuç olarak, taşınır işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yürütülmesi için gerekli önlemlerin alınması ve her aşamada titizlikle kontrol sağlanması gerekmektedir. Bu doğrultuda, taşınır kayıt ve kontrol yetkililerine eğitim verilmesi ve denetimlerin devam etmesi, süreçlerin iyileştirilmesi açısından önem taşımaktadır. |
BULGU: Taşınır İşlemlerinde Eksiklikler Bulunması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Üniversite bünyesinde yer alan Mühendislik Fakültesi ve Safranbolu Fethi Toker Güzel Sanatlar Fakültesine ait ambarlarda yapılan denetimler sonucunda; taşınır kayıt ve muhafaza işlemleri ile ilgili olarak mevzuatta belirtilen iş ve işlemlerin tam ve doğru olarak yapılmadığı uygulamada eksiklikler olduğu görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Hesap verme sorumluluğu başlıklı” 8’inci maddesinde; her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların kaynakların kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumlu olduğu hüküm altına alınmıştır.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Sorumluluk” başlıklı 5’inci maddesinde harcama yetkililerinin sorumluğu; taşınırların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak edinilmesinden, kullanılmasından, kontrolünden, kayıtlarının bu Yönetmelikte belirtilen esas ve usullere göre saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasının sağlanması şeklinde tanımlanmış ve taşınırların muhafazasından ve yönetilmesinden sorumlu olanların, gerekli tedbirlerin alınmaması veya özenin gösterilmemesi nedeniyle taşınırın kullanılmaz hale gelmesi veya yok olması sonucunda neden oldukları kamu zararları hakkında, Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerince sorumlu oldukları belirtilmiştir.
Anılan Yönetmelik’in “Taşınırların kaydı” başlıklı 12’nci maddesinde; kamu idarelerince bütün taşınırların ve bunlara ilişkin işlemlerin kayıt altına alınmasının esas olduğu, “Dayanıklı taşınırların numaralanması” başlıklı 36’ncı maddesinde; giriş kaydı yapılan dayanıklı taşınırlara, taşınır kayıt yetkilisi tarafından bir sicil numarası verilmesi, bu numara yazma, kazıma, damga vurma veya etiket yapıştırma suretiyle taşınırın üzerinde kalıcı olacak şekilde belirtilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
Söz konusu Yönetmelik’in “Devir işlemleri” başlıklı 33’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında; oda, büro, bölüm, geçit, salon, atölye, garaj ve servis gibi ortak kullanım alanlarında bulunan taşınırlar, buralarda asılı Dayanıklı Taşınırlar Listesinde gösterilen miktarlar esas alınarak sayılmak ve listedeki ilgili bölüm imzalanmak suretiyle yeni sorumluya devir ve teslim edileceği hüküm altına alınmıştır.
Aynı Yönetmelik’in “Dayanıklı taşınırların numaralanması” başlıklı 36’ncı maddesinin birinci fıkrasında; giriş kaydı yapılan dayanıklı taşınırlara, taşınır kayıt yetkilisi tarafından bir sicil numarası verileceği, bu numaranın yazma, kazıma, damga vurma veya etiket yapıştırma suretiyle taşınırın üzerinde kalıcı olacak şekilde belirtileceği, fiziki veya kullanım özellikleri nedeniyle numaralandırılması mümkün olmayan taşınırlara bu işlemin uygulanmayacağı belirtilmiştir.
Anılan Yönetmelik’in “Harcama birimi ve ambarların kodlanması” başlıklı 38’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ise; harcama birimlerinin bünyesinde bulunan ambarlara harcama yetkililerince bir düzeyli ve iki karakterden oluşan kod verileceği, bu kodun aynı harcama birimine bağlı ambarların sayısını göstereceği, ambarın, bağlı olduğu harcama biriminin koduyla birlikte tanımlanacağı ifade edilmiştir.
Ayrıca Yönetmelik ekinde yer alan Dayanıklı Taşınırlar Defterine ilişkin açıklamalarda, taşınırın tanımlanmasına yarayan cins, marka, model, kapasite vb. teknik özelliklerin dayanıklı taşınırlar defterinde ilgili taşınırın satırında belirtileceği hüküm altına alınmıştır.
Üniversitenin taşınır işlemlerine ilişkin incelemelerde/denetimlerde fiziken gerçekleştirilen ambar sayımında;
– Kişi ve ortak kullanım alanlarına verilen dayanıklı taşınır için Dayanıklı Taşınırlar Listelerinin oluşturulmadığı,
– Dayanıklı taşınırların numaralandırılmadığı,
– Bazı birimlerde KBS’de görünen ambar sayısı ile fiili ambar sayısının birbiri ile uyumlu olmadığı,
– Elektronik taşınırların, fabrika seri numarasının sisteme kaydedilmediği,
tespit edilmiştir.
Kamu idaresi, cevabında; bulguda yer alan tespitlere katılmış, ilgili birimlerin çeşitli düzeltici faaliyetlere başladığını ifade etmiştir. Kişi ve ortak kullanım alanlarındaki dayanıklı taşınırlar için listelerin henüz oluşturulmadığı, ancak Mühendislik Fakültesi ile Safranbolu Fethi Toker Güzel Sanatlar ve Tasarım Fakültesi binasında bulunan Turizm Fakültesi’ne ait Dayanıklı Taşınır Listelerinin hazırlanmaya başlandığı belirtilerek örnekleri sunulmuş, yeni elektronik taşınırlarda fabrika seri numaralarının sisteme girilmeye başlandığı belirtilmiştir. Ayrıca, Taşınır Kontrol ve Tespit Komisyonu kurulduğu ve denetimlerin sürdüğü, taşınır kayıt ve kontrol yetkililerine de eğitim verildiği ifade edilmiştir.
Sonuç olarak taşınır işlemlerinde yukarıda maddeler halinde sayılan eksikliklerin giderilerek, başta Taşınır Mal Yönetmeliği olmak üzere ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütülmesi ve taşınır işlemlerinin doğası gereği taşınırın elde edilmesinden kurum kayıtlarından çıkana dek her bir işlemin doğru yapılması için azami kontrollerin sağlanması gerekmektedir.