|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin Taşınır Mal Yönetimi Hesabı İcmal Cetvellerindeki tutarların mali tablolarla uyumsuz olduğunu ortaya koymuştur. Kamu idareleri, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu çerçevesinde taşınır kayıtlarını tutmak ve mali yılsonunda Taşınır Yönetim Hesabını düzenlemekle yükümlüdür. Taşınır Mal Yönetmeliği, taşınırların kaydı, çıkışı ve muhasebe birimine bildirilmesi gibi konularda ayrıntılı düzenlemeler içermektedir.
Yapılan incelemeler sonucunda, İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı İcmal Cetveli ile bilanço hesapları arasında tutarsal farklılıklar tespit edilmiştir. Örneğin, 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabı, 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı ve 255 Demirbaşlar Hesabı’nda toplamda 59.030,89 TL’lik bir uyumsuzluk gözlemlenmiştir. Bu durum, 2024 yılı bilançosunun gerçek durumu yansıtmadığını göstermektedir. Kamu idaresi, bu tutarsızlıkları gidermek için gerekli düzeltme kayıtlarının yapılacağını belirtmiştir. İlgili birimler arasında etkin bir koordinasyon sağlanarak, taşınırların kayıt ve takip işlemlerinin mevzuata uygun şekilde yürütülmesi, mali tabloların doğru bilgi sunması açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Taşınır Mal Yönetimi Hesabı İcmal Cetvellerindeki Taşınır Tutarları ile Mali Tabloların Uyumlu Olmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Taşınır Mal Yönetimi Hesabı İcmal Cetvelindeki kayıtlı tutarlar ile kurum mali tablolarındaki bakiyelerin uyuşmadığı görülmüştür.
Genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun taşınır işlemlerine ilişkin hükümlerine dayanılarak çıkarılan Taşınır Mal Yönetmeliği uyarınca taşınır kayıtlarını tutmak ve mali yılsonunda Taşınır Yönetim Hesabını düzenlemekle yükümlü kılınmışlardır.
18.01.2007 tarihli ve 26407 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Taşınır Mal Yönetmeliği’nin, “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde, tüketim malzemeleri, makine ve cihazlar ile demirbaşlar taşınır olarak tanımlanmış;
“Belge ve cetveller” başlıklı 10’uncu maddesinde taşınır yönetim hesabını oluşturan cetvellere ayrıntılı olarak yer verilmiş;
“Taşınırların kaydı” başlıklı 12’nci maddesinde kamu idarelere ait taşınırların nasıl kayıt altına alınacağı ve nasıl takip edileceği belirtilmiş;
“Kayıt zamanı, kayıt değeri ve değer tespit komisyonu” başlıklı 13’üncü maddesinde taşınırların, edinme şekline bakılmaksızın kamu idaresince kullanılmak üzere teslim alındığında giriş yapılacağı; tüketime verildiğinde, satıldığında, başka harcama birimlerine devredildiğinde, bağışlandığında veya yardım yapıldığında, çeşitli nedenlerle kullanılamaz hale geldiğinde, hurdaya ayrıldığında veya kaybolma, çalınma, canlı taşınırın ölümü gibi yok olma hallerinde ne şekilde çıkış kaydedileceği ayrıntılı şekilde açıklanmış;
“Taşınır giriş ve çıkış işlemlerinin muhasebe birimine bildirilmesi” başlıklı 30’uncu maddesinde maddi duran varlık hesaplarında izlenen taşınırlara ilişkin işlemlerin muhasebe birimine gönderilmesinin zorunlu olduğu, muhasebe yetkililerinin ise kendilerine gönderilen taşınır işlemlerine uygun olarak muhasebe kayıtlarını tutması gerektiği belirtilmiş;
“Taşınır mal yönetim hesabı” başlıklı 34’üncü maddesinde ise taşınır kayıt ve işlemlerinin usulüne uygun yapılıp yapılmadığının harcama yetkilisi tarafından kontrol edileceği, taşınır mal yönetim hesabının denetime esas olmak üzere taşınır kayıt yetkilisi tarafından harcama birimleri itibarıyla hazırlanacağı, ayrıca taşınır kontrol yetkilisince taşınırların kayıt ve belgeler ile mali tablolara uygunluğunun kontrol edilerek imzalanacağı hükme bağlanmıştır.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nin söz konusu hükümleri uyarınca tüketim malzemeleri, makine ve cihazlar, taşıtlar ve demirbaşlara ilişkin İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı ile muhasebe kayıtlarının birbirleri ile uyumlu olması gerekmektedir.
Yapılan inceleme neticesinde aşağıdaki tabloda gösterildiği üzere, İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı İcmal Cetveli ile Bilançoda yer alan, 150 İlk Madde ve Malzemeler Hesabı, 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı ve 255 Demirbaşlar Hesabında kayıtlı tutarlarının uyumlu olmadığı, dolayısıyla 2024 yılı Bilançosunun anılan hesaplar itibarıyla gerçek durumu yansıtmadığı anlaşılmıştır.
Tablo 9: Taşınır Mal Yönetim Hesabı İcmal Cetveli ile Bilanço Tutarları
| Hesap Adı | Bilanço Tutarı (TL) | İdare Taşınır Mal Yönetim Hesabı İcmal Cetveli Tutarı (TL) | Fark (TL) |
| 150 İlk Madde ve Malzeme Hesabı | 147.579.914,29 | 147.579.791,56 | 122,73 |
| 253 Tesis, Makine ve Cihazlar Hesabı |
49.982.755,49 | 49.936.685,95 | 46.069,54 |
| 255 Demirbaşlar Hesabı | 56.917.869,70 | 56.905.031,08 | 12.838,62 |
| Toplam | 59.030,89 |
Kamu idaresi cevabında, ilgili hesapların düzeltme kayıtları için gerekli çalışmaların yapılacağı belirtilmektedir.
Sonuç olarak, taşınır mal yönetim hesabı icmal cetveli ile bilanço tutarları arasında toplamda 59.030,89 TL fark oluşmuş olup İdarenin mali tablolarının doğru bilgi sunmasını sağlamak için ilgili birimler arasında koordinasyonun sağlanarak söz konusu taşınırlara yönelik kayıt ve takip işlemlerinin mevzuat hükümleri çerçevesinde yürütülmesi gerekmektir.