|
ÖZET: Belediyenin taşınır mal yönetimi ile ilgili işlemleri, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında eksik olarak tespit edilmiştir. Yılsonunda taşınır mal sayımının gerçekleştirilmediği ve varlık işlem fişine dair tutanakların düzenlenmediği görülmektedir. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin 34. maddesi, taşınır mal yönetim hesabının doğru bir şekilde hazırlanmasını ve kontrol edilmesini öngörmektedir. Bu kapsamda, yılsonu sayımına ilişkin belgelerin eksikliği, taşınır mal yönetim hesabının mevzuata uygun olmadığını ortaya koymaktadır.
Ayrıca, kullanılmaz hale gelen taşınırlarla ilgili sorumluluk tutanaklarının da düzenlenmediği belirlenmiştir. Taşınır Mal Yönetmeliği’nin 5. maddesi, harcama yetkililerinin taşınırların yönetiminden sorumlu olduğunu ve gerekli tedbirlerin alınmaması durumunda kamu zararlarının tazmin edilmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Kullanılamaz hale gelen taşınırların kayıttan çıkarılması için gerekli belgelerin düzenlenmesi ve sorumluluğun araştırılması gerekmektedir. Sonuç olarak, belediyenin taşınır mal yönetimi süreçlerinde ciddi eksiklikler tespit edilmiştir. Bu durum, hem mevzuata uyum açısından sorunlar yaratmakta hem de kamu kaynaklarının etkin yönetimini olumsuz etkilemektedir. |
BULGU: Taşınır Mal Yönetmeliğince Yapılması Gereken İşlemlerin Yapılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
A) Belediye tarafından yılsonunda taşınır mal sayımının yapılmadığı ve en son düzenlenen varlık işlem fişi sıra numarasını gösterir tutanak düzenlenmediği görülmüştür.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Taşınır mal yönetim hesabı” başlıklı 34’üncü maddesinde;
“(1) Taşınır mal yönetim hesabı, Kanunun kaynakların kullanılması ve yönetilmesi konusunda harcama birimi ve harcama yetkililerine yüklediği sorumluluğun gereği olarak taşınır kayıt ve işlemlerinin usulüne uygun yapılıp yapılmadığının harcama yetkilisi tarafından kontrol ve denetimine esas olmak üzere taşınır kayıt yetkilisi tarafından harcama birimleri itibarıyla hazırlanır ve taşınır kontrol yetkilisince kayıt ve belgeler ile mali tablolara uygunluğu kontrol edilerek imzalanır. Taşınır mal yönetim hesabında; önceki yıldan devredilen, yılı içinde giren, çıkan ve ertesi yıla devredilen taşınırlar ile yılsonu sayımında bulunan fazla ve noksanlar gösterilir.
(2) Taşınır mal yönetim hesabı aşağıdaki cetvellerden oluşur: a) Yılsonu sayımına ilişkin Sayım Tutanağı b) Taşınır Sayım ve Döküm Cetveli c) Harcama Birimi Taşınır Mal Yönetim Hesabı Cetveli; müze ve kütüphane olarak faaliyet gösteren harcama birimlerinde Müze/Kütüphane Yönetim Hesabı Cetveli ç) Yılsonu itibarıyla en son düzenlenen Taşınır İşlem Fişinin sıra numarasını gösterir tutanak”
denilmektedir.
Aynı Yönetmelik’in “Sayım ve sayım sonrası yapılacak işlemler” başlıklı 32’nci maddesinde;
“(1) Kamu idarelerine ait taşınırların, yıl sonlarında ve harcama yetkilisinin gerekli gördüğü durum ve zamanlarda sayımı yapılır.
(9) Kayıtların sayım sonuçlarıyla uygunluğu sağlandıktan sonra sayım kurulu tarafından Taşınır Sayım ve Döküm Cetveli düzenlenir. Cetvel, sayım kurulu ile taşınır kayıt yetkilisi tarafından imzalanır. Bu Cetvel ve eki sayım tutanağı ile sayım sonuçlarına göre düzenlenen giriş ve çıkış belgeleri, taşınır kayıt yetkilisinin yılsonu hesabını oluşturur.” hükmü bulunmaktadır.
Anılan mevzuat hükümleri çerçevesinde yılsonu sayımına ilişkin sayım tutanağı, taşınır sayım ve döküm cetveli ile yılsonu itibarıyla en son düzenlenen varlık işlem fişinin sıra numarasını gösterir tutanağın, taşınır mal yönetim hesabının eki cetvellerinden olduğu görülmektedir.
Belediye tarafından yılsonunda sayım yapılmadığı ve en son düzenlenen varlık işlem fişi sıra numarasını gösterir tutanak düzenlenmediği, dolayısıyla da taşınır mal yönetimi hesabının mevzuata uygun hazırlanmadığı görülmektedir.
B) Kullanılmaz hale gelen taşınırlardaki sorumluluğa ilişkin tutanağın düzenlenmediği görülmüştür.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Sorumluluk” başlıklı 5’inci maddesinde; “… Harcama yetkilileri, taşınırlara ilişkin işlem ve kayıtların usule uygun olarak yapılıp yapılmadığını kontrol etmeye veya ettirmeye; kasıt, kusur veya ihmal sonucu kırılan, bozulan veya kaybolan taşınırların ilgililerden tazmini için gerekli işlemleri yapmaya veya yaptırmaya yetkilidir.
Taşınırların muhafazasından ve yönetilmesinden sorumlu olanların, gerekli tedbirlerin alınmaması veya özenin gösterilmemesi nedeniyle taşınırın kullanılmaz hale gelmesi veya yok olması sonucunda sebep oldukları kamu zararları hakkında, 27/9/2006 tarihli ve 2006/11058 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır.” hükmü ile,
Aynı Yönetmelik’in “Kullanılmaz Hale Gelme, Yok Olma veya Sayım Noksanı Nedeniyle Çıkış” başlıklı 27’nci maddesinde;
“(1) Tüketim malzemelerinin özelliklerinde, ağırlıklarında veya miktarlarında meydana gelen değişmeler nedeniyle oluşan fireler, sayımda noksan çıkan taşınırlar, çalınma, kaybolma gibi nedenlerle yok olan taşınırlar ya da yıpranma, kırılma veya bozulma gibi nedenlerle kullanılamaz hale gelen taşınırlar ile canlı taşınırın ölmesi halinde, Kayıttan Düşme Teklif ve Onay Tutanağı ve Taşınır İşlem Fişi düzenlenerek kayıtlardan çıkarılır.
(3) Birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen hallerde kasıt, kusur, ihmal veya tedbirsizlik olup olmadığı araştırılarak sonuçları ayrı bir tutanakta belirtilir ve 5 inci madde hükmüne göre işlem yapılır.”
hükmü bulunmaktadır.
Kamu idaresinin cevabında Taşınır Mal Yönetmeliği’ne göre işlem yapılacağı bildirilmiştir.
Anılan mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere kullanılmaz hale gelen taşınırların ilgililerden tazmini için sorumluluğun harcama yetkililerinde olduğu ve söz konusu taşınırların kullanılmaz hale gelmesinde kasıt, kusur, ihmal veya tedbirsizlik olup olmadığının araştırılarak sonuçlarının ayrı bir tutanakta belirtilmesi sağlanmalıdır.