|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Üniversite Döner Sermaye İşletmesi ambarlarında yapılan örnekleme denetiminde taşınır yönetim işlemlerinde çeşitli eksiklikler tespit edilmiştir. 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile Taşınır Mal Yönetmeliği, kamu kaynaklarının etkin kullanımı ve muhasebeleştirilmesi konularında belirli sorumluluklar getirmektedir. Ancak, denetim sonuçları, harcama yetkililerinin ve taşınır kayıt yetkililerinin gerekli önlemleri almadığını ve bu durumun kamu zararına yol açabileceğini ortaya koymaktadır.
Denetim sırasında, bazı tüketim malzemelerinin farklı ölçü birimleriyle kaydedildiği, kayıtlara geçmemiş demirbaşların bulunduğu, hurdaya ayrılan elektronik cihazların seri numaralarının kaydedilmediği ve ambarların düzensiz bir şekilde organize edildiği gözlemlenmiştir. Ayrıca, bazı ambarlarda güvenlik ve aydınlatma eksiklikleri, stok yönetimini zorlaştırmaktadır. Bu durumların, kamu kaynaklarının etkin kullanımı açısından olumsuz sonuçlar doğurabileceği vurgulanmaktadır. Kamu İdaresi, tespit edilen uygunsuzluklarla ilgili düzeltici önlemler alacağını ve benzer sorunların tekrar yaşanmaması için gerekli denetimlerin yapılacağını bildirmiştir. Taşınır işlemlerinin, ilgili mevzuat hükümlerine uygun bir şekilde yürütülmesi, kamu kaynaklarının daha verimli kullanılmasını sağlayacaktır. |
BULGU: Taşınır Yönetim İşlemlerinde Eksiklik Bulunması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Döner Sermaye İşletmesi Ambarlarında yürütülen örnekleme denetim sonucunda; taşınır kayıt ve muhafaza işlemleri ile ilgili olarak mevzuata aykırı hususlar tespit edilmiştir.
5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Hesap verme sorumluluğu başlıklı” 8’inci maddesinde; her türlü kamu kaynağının elde edilmesi ve kullanılmasında görevli ve yetkili olanların kaynakların kullanılmasından, muhasebeleştirilmesinden, raporlanmasından ve kötüye kullanılmaması için gerekli önlemlerin alınmasından sorumlu olduğu hüküm altına alınmıştır.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Sorumluluk” başlıklı 5’inci maddesinde harcama yetkililerinin sorumluğu; taşınırların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak edinilmesinden, kullanılmasından, kontrolünden, kayıtlarının bu Yönetmelikte belirtilen esas ve usullere göre saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasının sağlanması şeklinde tanımlanmış ve taşınırların muhafazasından ve yönetilmesinden sorumlu olanların, gerekli tedbirlerin alınmaması veya özenin gösterilmemesi nedeniyle taşınırın kullanılmaz hale gelmesi veya yok olması sonucunda neden oldukları kamu zararları hakkında, Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerince sorumlu oldukları belirtilmiştir.
Taşınır Mal Yönetmeliği’nin 6’ncı maddesinin dördüncü fıkrasında; taşınır kayıt yetkililerinin ambarlarında kasıt, kusur, ihmal veya tedbirsizlikleri nedeniyle meydana gelen kayıp ve noksanlıklardan sorumlu olacakları belirtilmiştir. Aynı Yönetmelik’in 27’nci maddesinin birinci fıkrasında; tüketim malzemelerinin özelliklerinde, ağırlıklarında veya miktarlarında meydana gelen değişmeler nedeniyle oluşan fireler, sayımda noksan çıkan taşınırlar, çalınma, kaybolma, doğal afetler gibi nedenlerle yok olan taşınırlar ya da yıpranma, kırılma veya bozulma gibi nedenlerle kullanılamaz hale gelen taşınırlar ile canlı taşınırın ölmesi halinde, “Kayıttan Düşme Teklif ve Onay Tutanağı” ve “Varlık İşlem Fişi” düzenlenerek kayıtlardan çıkarılacağı üçüncü fıkrasında ise; birinci fıkrada belirtilen hallerde kasıt, kusur, ihmal veya tedbirsizlik olup olmadığı araştırılarak 5’inci madde hükmüne göre işlem yapılacağı hüküm altına alınmıştır.
Ayrıca Yönetmelik ekinde yer alan Dayanıklı Taşınırlar Defterine ilişkin açıklamalarda, taşınırın tanımlanmasına yarayan cins, marka, model, kapasite vb. teknik özelliklerin dayanıklı taşınırlar defterinde ilgili taşınırın satırında belirtileceği hüküm altına alınmıştır.
Döner Sermaye İşletmesi (Hastane ve Veterinerlik) taşınır işlemlerine ilişkin inceleme ve denetimlerde fiziken gerçekleştirilen ambar gözlem ve sayımında;
– Bazı tüketim malzemelerinin kayıtlara litre/adet, kg/adet, rulo/koli olmak üzere farklı ölçü birimleriyle kaydedildiği,
– Ambarda kaydı olmayan demirbaşların bulunduğu, (Ör. 382 adet kitap ve basılı materyaller)
– Hurdaya ayrılan elektronik cihazların fabrika seri numaralarının hurdaya ayırma evraklarına kaydedilmediği,
– Bazı taşınırların ambarlarda dağınık halde, sayıma elverişli olmayacak şekilde ve farklı alanlarda tutulduğu, bazı ambarlarda yeterli güvenlik ve aydınlatma bulunmadığı, ambarlardaki mevcut düzenin stok yönetimini ve fiili fiziki sayımları zorlaştırdığı,
Tespit edilmiştir.
İlgili birimlerin nakit akışının olumsuz yönde etkilenmemesi ve kamu kaynaklarının etkin kullanılması amacıyla, tüketim malzemeleri için (kullanım devir hızıyla orantılı şekilde) optimal stok seviyesi belirlenerek ihtiyacın üzerinde tüketim malzemesi satın alınmasının önüne geçilmesi ve teslim alınan tüketim malzemelerinin ise miat kontrollerinin özenli yapılması, zamanında ihtiyaç fazlası birimlerden diğer birimlere aktarılması gerekmektedir.
Kamu İdaresi cevabında bulgu konusu uygunsuzluklarla ilgili gerekli düzeltici faaliyetler başlatılarak benzer durumların yaşanmaması adına gerekli denetimlerin yapılacağı belirtilmiştir.
Sonuç olarak; taşınır işlemlerinin yukarıda maddeler halinde sayılan eksikliklerin giderilerek, başta Taşınır Mal Yönetmeliği olmak üzere ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütülmesi gerekmektedir.