|
ÖZET: Üniversite hastanelerinde taşınır yönetimi konusunda etkin bir kontrol sisteminin eksikliği, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda ortaya konmuştur. Tıbbi malzeme gibi taşınırların depodan hastaya ulaştırılması sürecinde yeterli bir takip mekanizmasının bulunmadığı tespit edilmiştir. 10 Ekim 2024 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Taşınır Mal Yönetmeliği, harcama yetkililerini taşınırların edinimi, kullanımı ve kontrolü konularında sorumlu tutmakta; bu süreçlerin şeffaf ve erişilebilir bir şekilde yürütülmesini zorunlu kılmaktadır. Ayrıca, taşınırların yönetiminde gerekli özenin gösterilmemesi durumunda kamu zararlarının doğabileceği belirtilmiştir.
Ankara Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastaneleri’nde yapılan incelemelerde, toplam 574 aktif depo bulunmakta ve bunların 316’sında yalnızca birer taşınır kayıt ve kontrol yetkilisi görev yapmaktadır. Özellikle Cebeci Hastanesi’nde yer alan 134 deponun farklı bir yerleşkede bulunması, etkin bir taşınır kontrol sürecinin oluşturulmasını zorlaştırmaktadır. Hastanelerin giderleri incelendiğinde, tıbbi malzeme ve ilaç ile laboratuvar giderlerinin faaliyet gelirinin %85’ini oluşturduğu görülmektedir. Bu durum, hastanelerin mali yapısında taşınır yönetiminin kritik bir rol oynadığını göstermektedir. Kamu idaresi, mevcut tespitler ışığında etkin bir taşınır altyapısının kurulması gerektiğini vurgulamaktadır. Malzemelerin hastaya kullanılıp kullanılmadığının takibi ve sağlıklı bir stok yönetimi için gerekli sistemsel altyapının oluşturulması elzemdir. Bu bağlamda, üniversitenin taşınır yönetim sisteminin güçlendirilmesi, hem mali sürdürülebilirlik hem de hizmet kalitesi açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Taşınır Yönetiminde Etkin Bir Kontrol Sisteminin Kurulmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Hastanenin taşınır yönetiminde, etkin bir taşınır kontrol sisteminin kurulmadığı, tıbbi malzeme vb. taşınır malzemelerin depodan hastaya ulaştırılması sürecinde etkin bir takip sisteminin olmadığı görülmüştür.
10.10.2024 tarih 32688 sayılı Resmi Gazete’ de yayımlanan Taşınır Mal Yönetmeliği’nin “Sorumluluk” başlıklı 5’inci maddesinde;
“ (1)Harcama yetkilileri taşınırların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak edinilmesinden, kullanılmasından, kontrolünden, kayıtlarının bu Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslara göre saydam ve erişilebilir şekilde tutulmasını sağlamaktan sorumludur. Harcama yetkilileri taşınır kayıtlarının bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak tutulması ve taşınır mal yönetim hesabının hazırlanması sorumluluğunu taşınır kayıt yetkilileri ve taşınır kontrol yetkilileri aracılığıyla yerine getirir.
(5) Taşınırların muhafazasından ve yönetilmesinden sorumlu olanların, gerekli tedbirlerin alınmaması veya özenin gösterilmemesi nedeniyle taşınırın kullanılmaz hâle gelmesi veya yok olması sonucunda sebep oldukları kamu zararları hakkında, 27/9/2006 tarihli ve 2006/11058 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümleri uygulanır.” denilerek taşınır yönetimine irade koyucu tarafından büyük önem atfedilmiş ve taşınır yönetiminden sorumlu olanlara taşınırların etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun olarak edinilmesini, kullanılmasını, kontrolünü gereği gibi yerine getirmeyenlere müeyyideler getirilmiştir.
Ankara Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanelerinde yapılan incelemelerde, tıbbi malzeme vb. taşınır malzemelerin depodan hastaya ulaştırılması sürecinde etkin takip sisteminin olmadığı dolayısıyla etkin bir taşınır kontrol sisteminin kurulmadığı görülmüştür.
Üniversite hastanelerinin depolarına bakıldığında aktif depo sayısının 574 adet olduğu görülmektedir. Söz konusu depoların 316 adetinden bir taşınır kayıt yetkilisi ve bir taşınır kontrol yetkilisi sorumludur. 316 adet depodan 134 adetinin farklı yerleşkede bulunan Cebeci Hastanesinde olduğu görülmüştür. Halihazırda 316 adet depodan sorumlu olan kişilerin taşınır kontrolünü etkin bir şekilde yapabilmesinin mümkün görünmediği durumda ayrıca bu depolardan 134 adetinin farklı bir yerleşkede bulunması etkin bir taşınır kayıt ve kontrol süreci oluşturulmasını daha da zorlaştırmaktadır.
Nitekim hastanenin giderleri incelendiğinde, tıbbi malzeme ve ilaç ile laboratuvar giderlerinin faaliyet geliri içindeki payının %85 olduğu görülmektedir. Söz konusu orana bakıldığında hastanelerin elde ettiği faaliyet gelirlerinin çok büyük bir kısmının da tıbbi malzeme ve ilaç ile laboratuvar giderlerine harcandığı görülmektedir.
Kamu idaresi cevabında, bulguda yer alan tespitler göz önüne alınarak etkin bir taşınır alt yapısı kurulması, malzemelerin hastaya kullanılıp kullanılmadığının takibinin yapılması, bütün yönleriyle sağlıklı bir stok yönetimin oluşması için gerekli sistemsel altyapının kurulmasının sağlanacağı ifade edilmiştir.
Üniversitenin hastanelerinde aktif depo sayısının 574 adet olması, bunlardan 316 adet deponun sadece bir taşınır kayıt yetkilisi, bir taşınır kontrol yetkilisi tarafından takip edilmesi, hastanelerin faaliyet gelirlerinin içinde tıbbi malzeme ve ilaç ile laboratuvar giderlerinin yüksek bir paya sahip olduğu da düşünüldüğünde, Üniversitenin etkin bir taşınır alt yapısı kurması, malzemelerin hastaya kullanılıp kullanılmadığının takibinin yapılması için gerekli sistemsel altyapının kurulmasını elzem kılmaktadır.