|
ÖZET: İnönü Üniversitesi’nde 2021 yılı Sayıştay denetim raporlarına göre, taşınırların harcama birimleri arasında devri sırasında, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne aykırı olarak 511 Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabı kullanıldığı tespit edilmiştir. Bu hesap, yalnızca aynı bütçeye sahip kamu idareleri arasında para ve kıymetlerin transferi ile tahsilat ve ödemelerin izlenmesi için öngörülmüştür. Yönetmelik, özel bütçeli kamu idarelerinin bu hesabı kullanmalarına olanak tanıyan bir düzenleme içermemektedir.
Denetim bulgularında, taşınır devri işlemlerinin bu hesap aracılığıyla yürütüldüğü ve bunun sonucunda 511 hesabının gereksiz yere kullanıldığı vurgulanmıştır. Kurum, taşınırların harcama birimleri arasında devrinin sistem tarafından otomatik olarak kaydedildiğini belirtse de, bu uygulamanın Yönetmelik hükümlerine aykırı olduğu açıktır. Bu durum, muhasebe kayıtlarının doğru bir şekilde yapılabilmesi için gerekli düzenlemelerin hayata geçirilmesi gerektiğini göstermektedir. Sonuç olarak, taşınır kayıt yönetim sistemi ile muhasebe sisteminin, mevcut yönetmelik hükümlerine uygun bir şekilde çalışabilmesi için acil önlemler alınması önerilmektedir. |
BULGU: Taşınırların Harcama Birimleri Arası Devrinde Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabının Kullanılması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Tek bir muhasebe birimi bulunan ve özel bütçeli bir kamu idaresi niteliği taşıyan İnönü Üniversitesinde, taşınırların harcama birimleri arası devrinde, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne aykırı şekilde, 511 Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabının kullanıldığı görülmüştür.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 511 Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabına ilişkin olarak düzenlenen 364’üncü maddesinde; söz konusu hesabın, aynı bütçeli kamu idarelerine ait muhasebe birimlerinin birbirlerine gönderdikleri veya birbirlerinden aldıkları para ve kıymetler ile birbirleri adına nakden veya mahsuben yaptıkları tahsilat ve ödemelerin izlenmesi için kullanılacağı ifade edilmiştir.
Anılan Yönetmelik’in 365’inci maddesinde; bu hesabın hangi işlemler için kullanılacağı tek tek sayılmış olup, tek bir muhasebe birimi bulunan özel bütçeli kamu idarelerinin söz konusu hesabı kullanmalarına cevaz veren nitelikte bir düzenlemeye yer verilmemiştir.
Aynı Yönetmelik’in bahsi geçen hesabın işleyişine ilişkin hükümler ihtiva eden 366’ncı maddesinde ise; bu hesabın alacak ve borç tarafına yapılacak kayıtların hangi şartların gerçekleşmesi halinde mümkün olduğu belirtilmiştir.
511 Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabının, aynı bütçeli kamu idarelerine ait muhasebe birimlerinin birbirlerine gönderdikleri veya birbirlerinden aldıkları para ve kıymetler ile birbirleri adına nakden veya mahsuben yaptıkları tahsilat ve ödemelerin izlenmesi için kullanılacağı mevzuatın amir hükmüdür.
Dolayısıyla kurum içerisinde farklı harcama birimleri arasında yapılacak taşınır devri vb. işlemlerde Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabının kullanılmaması, ilgili hesapların harcama birimleri itibarıyla alt kodlara gerekli kayıtların yapılması gerekmektedir.
Yapılan incelemede Kurumun harcama birimleri arasında taşınır devirlerinde söz konusu hesabın kullanıldığı görülmüştür. Bahsi geçen uygulamanın, 2021 yılı içerisinde 511 Muhasebe Birimleri Arası İşlemler Hesabının gereksiz kullanımına yol açtığı değerlendirilmektedir.
Kamu idaresi tarafından taşınırların harcama birimleri arası devrinde bahse konu muhasebe kaydının sistem tarafından otomatik olarak yapıldığı belirtilmişse de, söz konusu kaydın yukarıda yer verilen Yönetmelik hükümlerine aykırılık oluşturduğu açıktır. Bu sebeple taşınır kayıt yönetim sistemi ile muhasebe sisteminin Yönetmelik hükümlerine uygun olarak çalışabilmesi için gerekli düzenlemelerin yapılması gerektiği değerlendirilmektedir.