|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin taşınmaz icmal cetveli ile muhasebe kayıtları arasında uyumsuzluk olduğunu ortaya koymuştur. Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’in 7. maddesi, taşınmazların cinslerine göre kaydedileceği formların hazırlanmasını ve bu formların mali hizmetler birimine iletilmesini öngörmektedir. Ancak yapılan incelemeler sonucunda, taşınmaz icmal cetvelinde yer alan toplam tutar 11.124.272.803,43 TL iken, muhasebe kayıtlarında bu tutarın yalnızca 6.614.022.347,51 TL olduğu tespit edilmiştir. Bu durum, mali tablolarda 4.510.250.455,92 TL’lik bir eksik kaydın bulunduğunu göstermektedir.
Kamu İdaresi, taşınmaz icmal cetvelindeki tutarların muhasebe kayıtlarıyla uyumlu hale getirildiğini belirtmiş olsa da, 2025 yılında yapılan kayıtların 2024 yılı mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır. Bu nedenle, Kamu İdaresi’nin mali tablolarında yer alan taşınmaz hesaplarının gerçek değerleri yansıtmadığı anlaşılmaktadır. Mevzuata uygun olarak bu uyumsuzluğun giderilmesi, mali tablonun gerçek durumu yansıtması ve doğru bilgi üretmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Gerekli çalışmaların bir an önce yapılması gerekmektedir. |
BULGU: Taşınmaz İcmal Cetveli ile Muhasebe Kayıtlarının Uyumlu Olmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kamu İdaresi bilançosunda yer alan taşınmaz hesap bakiyelerinin, taşınmaz icmal cetvelindeki tutarlar ile uyumlu olmadığı görülmüştür.
Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’in “Kayıt Şekli” başlıklı 7’nci maddesinde; Yönetmelik’in eki kayıt planında yer alan taşınmazların, cinslerine göre hangi formlara kaydedileceği ve kayıtların formlarda yer alan bilgileri içerecek şekilde yapılacağı belirtilmiştir. Kamu idarelerinin taşınmaz kayıt ve kontrol işlemleriyle görevli birimlerince hazırlanan bu formların daha sonra taşınmaz icmal cetvellerinin hazırlanması amacıyla mali hizmetler birimine gönderileceği, mali hizmetler birimince de bu formların konsolide edilerek Yönetmelik’in ekinde (Ek 7) bulunan örneğe uygun şekilde taşınmaz icmal cetvellerinin oluşturulacağı hüküm altına alınmıştır.
Kamu İdaresinin, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği gereği yapacağı kayıtlar için kullanacağı hesaplara Mahalli İdareler Detaylı Hesap Planı’nda yer verilmektedir. Buna göre; Kamu İdaresinin mülkiyetindeki taşınmazlar için ilgisine göre 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ve 252 Binalar Hesabı kullanılması gerekmektedir.
Yapılan incelemede, taşınmaz icmal cetvelinde üzerinde bina ve tesis olan taşınmazlar, arsalar, araziler, yeraltı ve yerüstü düzenlerine ait toplam tutar 11.124.272.803,43 TL iken Kamu İdaresinin mali tablolarında 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ve 252 Binalar Hesabı toplamı 6.614.022.347,51 TL olup, taşınmaz icmal cetvelindeki tutarlar ile muhasebe kayıtlarındaki taşınmaz varlıkların tutarları karşılaştırıldığında mali tablolarda 4.510.250.455,92 TL tutarında eksik kayıt olduğu tespit edilmiştir. Bu durum neticesinde; Kamu İdaresinin mali tablolarında yer alan 250 Arazi ve Arsalar, 251 Yer Altı ve Yerüstü Düzenleri ve 252 Binalar Hesapları gerçek değerini yansıtmamaktadır.
Kamu idaresi cevabında taşınmaz icmal cetvelinde yer alan tutarlarla muhasebe kayıtlarındaki taşınmaz varlık tutarlarının uyumlu hale getirildiği ifade edilmiştir. Bulgu konusu hususa ilişkin 2025 yılında yapılan kayıtların 2024 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici etkisi bulunmamaktadır.
Kamu İdaresi tarafından mevzuata uygun olarak söz konusu uyumsuzluğun giderilmesi mali tablonun fiili durumu yansıtması ve doğru ve gerçek bilgi üretmesini teminen gerekli çalışmaların yapılması gerekmektedir.