|
ÖZET: Kumluca Belediyesi, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları çerçevesinde, taşınmazlara ilişkin gerekli olan taşınmaz icmal cetvelini hazırlamamıştır. Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 44. maddesi, kamu idarelerinin taşınmaz kayıtlarının usul ve esaslarının belirlenmesini öngörmektedir. Bu kapsamda, 2006 yılında çıkarılan yönetmelik, kamu idarelerinin taşınmazlarının kaydına dair detaylı düzenlemeler içermektedir. Yönetmelikte, taşınmazların kaydının nasıl yapılacağı ve hangi formların kullanılacağı açıkça belirtilmiştir.
Taşınmaz icmal cetvellerinin oluşturulması için mali hizmetler biriminin, diğer birimler tarafından hazırlanan formları konsolide etmesi gerekmektedir. Bu cetvellerde, her taşınmaz için ayrı satır açılarak toplam değerlerin belirtilmesi zorunludur. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği de, muhasebe kayıtlarının gerçek durumu yansıtan belgelerle desteklenmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Dolayısıyla, Kumluca Belediyesi’nin taşınmaz icmal cetvelini düzenlememesi, mali tablolardaki taşınmaz hesaplarının doğruluğunu olumsuz etkilemektedir. Belediye, denetim raporunda belirtilen eksiklikleri gidermek için gerekli önlemleri alacağını ifade etmiştir. Ancak, mevzuat gereği taşınmaz icmal cetvelinin mali hizmetler birimi tarafından zamanında ve doğru bir şekilde hazırlanması büyük önem taşımaktadır. Bu durum, mali raporların güvenilirliğini artırmak adına kritik bir adımdır. |
BULGU: Taşınmaz İcmal Cetvelinin Hazırlanmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kumluca Belediyesi tarafından taşınmazlara ilişkin düzenlenmesi gereken taşınmaz icmal cetvelinin düzenlenmediği görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 44’üncü maddesinde kamu idarelerinin taşınmazlarının kaydına ilişkin usul ve esasların çıkarılacak yönetmelik ile belirleneceği belirtilmiştir.
Buna istinaden 2006/10970 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik çıkarılmıştır. Yönetmelik’in “Kayıt şekli” başlıklı 7’nci maddesinde;
“(1) Kamu idareleri;
Tapu kütüğünde adlarına tescilli olan ve Ek 1’deki Kayıt Planının “Tapuda Kayıtlı Olan Taşınmazlar ” başlığı altında yer alan taşınmazların kaydını Ek 2’deki ‘Tapuda Kayıtlı Olan Taşınmazlar Formu’nda,
Tapu kütüğünde kayıtlı olmayan ve Ek 1’deki Kayıt Planının “Tapuda Kayıtlı Olmayan Taşınmazlar” başlığı altında yer alan taşınmazların kaydını Ek 3’teki ‘Tapuda Kayıtlı Olmayan Taşınmazlar Formu’nda,
Ek 1’deki Kayıt Planının “Orta Malları” başlığı altında yer alan taşınmazların kaydını Ek 4’teki ‘Orta Malları Formu’nda,
ç) Ek 1’deki Kayıt Planının “Genel Hizmet Alanları” başlığı altında yer alan taşınmazların kaydını Ek 5’teki ‘Genel Hizmet Alanları Formu’nda,
Tapu kütüğünde üçüncü kişiler adına tescilli veya diğer kamu idarelerinin yönetiminde olmakla birlikte irtifak hakkı tesisi, tahsis, kiralama, kullanma izni verilmesi gibi yollarla kullanım hakkı kendilerine verilen taşınmazların kaydını Ek 6’daki “Sınırlı Aynî Haklar ile Kişisel Haklar ve Tahsis Formu’nda” yer alan bilgileri içerecek şekilde bilgisayarda veya deftere yazarak kaydını tutarlar.
(2) Kamu idarelerinin taşınmaz kayıt ve kontrol işlemleriyle görevli birimlerince hazırlanan bu formlar taşınmaz icmal cetvelleri hazırlanmak üzere mali hizmetler birimine gönderilir. Mali hizmetler birimince bu formlar konsolide edilerek bu Yönetmeliğin ekinde (Ek 7) bulunan örneğe uygun şekilde taşınmaz icmal cetvelleri oluşturulur.
(3) İcmal cetvellerinde, kayıt planında belirtilen unsurların her biri için bir satır ayrılır ve bu taşınmazlara ilişkin adet ve yüzölçüm toplamları belirtilir.” hükmü,
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Temel kavramlar” başlıklı 5’inci maddesinde;
“(1) Genel yönetim muhasebesi, muhasebe ilke ve kurallarının dayanağını oluşturan ve aşağıda belirtilen kavramlara göre yürütülür:
a) Belgelendirme: Muhasebe kayıtları, gerçek durumu yansıtan ve usulüne uygun olarak düzenlenmiş belgelere dayandırılır.
…” hükmü yer almaktadır.
Yukarıda aktarılan Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’te taşınmaz kayıt ve kontrol işlemlerinin gerçekleştirilmesi amacıyla ilgili idarenin mali hizmetler birimince diğer birimler tarafından hazırlanan formlar dikkate alınarak taşınmaz icmal cetvellerinin oluşturulacağı, söz konusu icmal cetvellerinde ise her bir unsur için ayrı satır açılıp taşınmazlara ilişkin toplam değerlerin belirtileceği ifade edilmiştir. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nde ise muhasebe kayıtlarının gerçek durumu yansıtan ve usulüne uygun olarak düzenlenmiş belgelere dayanacağı belirtilmiştir.
Söz konusu mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; idarenin taşınmaz icmal cetveli düzenlemesinin zorunlu olduğu ve mali tablolarda yer alan taşınmaz hesaplarındaki tutarların dayanağının, mali hizmetler birimi tarafından düzenlenmiş taşınmaz icmal cetvelleri olması gerektiği anlaşılmaktadır.
Kumluca Belediyesi tarafından 2024 yılı itibari ile Taşınmaz İcmal Cetvelinin düzenlenmemiş olması nedeniyle, mali tablolarda yer alan taşınmaz hesaplarının tam ve doğru bilgi vermeyeceği değerlendirilmektedir.
İdare tarafından verilen cevapta, bulguda belirtilen hususlarla ile ilgili gerekli çalışmalar yapılarak Taşınmaz İcmal Cetvelinin gerçek durumu yansıtan ve usulüne uygun bir şekilde hazırlanması hususlarında gerekli hassasiyetin sağlanacağı belirtilmiştir.
Bu itibarla, anılan mevzuat hükümleri gereği Taşınmaz İcmal Cetvelinin mali hizmetler birimi tarafından düzenlenmesi gerekmektedir.