ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, büyükşehir olmayan il kapsamındaki ilçe belediyelerinin taşınmaz icmal cetvellerinin hazırlanmadığını ortaya koymuştur. İlgili yönetmelikte, kamu idarelerine ait taşınmazların kayıt ve kontrol işlemlerinin, mevcut taşınmazlar ile yıl içinde edinilen ve elden çıkarılanların değer ve miktarlarının takip edilmesi amacıyla yapılması gerektiği belirtilmiştir. Ayrıca, taşınmazların maliyet bedeli veya rayiç değerleri üzerinden kaydedilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Ancak, bazı taşınmazların iz bedeli üzerinden kaydedileceği de ifade edilmiştir.

Yönetmelik gereği, taşınmaz kayıt ve kontrol işlemleriyle ilgili formların mali hizmetler birimine gönderilmesi ve buradan konsolide edilerek icmal cetvellerinin oluşturulması gerektiği belirtilmiştir. Ancak yapılan incelemeler sonucunda, 2024 yılı içerisinde idareye ait taşınmazlara dair icmal cetvellerinin hazırlanmadığı tespit edilmiştir. Kamu idaresi, bu konuda çalışmaların başlatıldığını ifade etmiştir.

Sonuç olarak, taşınmazların yönetimi ve takibi açısından, anılan yönetmelik hükümlerine uygun olarak taşınmaz icmal cetvellerinin oluşturulması büyük önem taşımaktadır. Bu süreç, taşınmazların sağlıklı bir şekilde yönetilmesi için gereklidir.

BULGU: Taşınmaz İcmal Cetvellerinin Hazırlanmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik hükümleri gereğince taşınmazlara ilişkin icmal cetvellerinin hazırlanmadığı görülmüştür.

Anılan Yönetmelik’in 5’inci maddesinde; taşınmaz kayıt ve kontrol işlemlerinin, kamu idarelerine ait taşınmazların mevcutlarla birlikte içinde bulunulan yılda çeşitli yollarla edinilenlerin ve elden çıkarılanların miktar ve değer olarak takip edilmesi amacıyla kayıt altına alınması olduğu belirtilerek kayıtların belgeye dayanmasının esas olduğu ifade edilmiş olup,

Ek 1’deki Kayıt Planının “Tapuda Kayıtlı Olan Taşınmazlar” başlığı altında yer alan taşınmazların maliyet bedeli üzerinden, bu taşınmazlardan maliyet bedeli belirlenemeyenlerin ise rayiç değerleri üzerinden kayıtlara alınacağı belirtilmiştir.

Aşağıda belirtilen taşınmazların ise iz bedeli üzerinden kayıt işlemlerinin gerçekleştirileceği hüküm altına alınmıştır;

Ek 1’deki Kayıt Planının “Tapuda Kayıtlı Olan Taşınmazlar” başlığı altında yer alan taşınmazlardan maliyet ve rayiç bedeli belirlenemeyen taşınmazlar,

Ek 1’deki Kayıt Planının “Tapuda Kayıtlı Olmayan Taşınmazlar” başlığı altında yer alan taşınmazlardan sadece ekonomik olarak değerlendirmeye konu olanlar ile kamusal ihtiyaçlarda kullanılan taşınmazlar,

Ek 1’deki Kayıt Planının “Orta Malları” başlığı altında yer alan taşınmazlar,

ç) Ek 1’deki Kayıt Planının “Genel Hizmet Alanları” başlığı altında yer alan taşınmazlar,

Bakanlık tarafından iz bedeli ile takip edilmesine karar verilen taşınmazlar.

Aynı Yönetmelik’in “Kayıt şekli” başlıklı 7’nci maddesinde; kamu idarelerinin taşınmaz kayıt ve kontrol işlemleriyle görevli birimlerince hazırlanan bu formların taşınmaz icmal cetvelleri hazırlanmak üzere mali hizmetler birimine gönderileceği, mali hizmetler birimince bu formların konsolide edilerek Yönetmelik’in ekinde bulunan örneğe uygun şekilde taşınmaz icmal cetvellerinin oluşturulacağı ifade edilmiştir.

Taşınmazlar üzerinde yapılan incelemelerde; 2024 yılı içerisinde İdareye ait taşınmazlara yönelik gerçekleşen iş ve işlemlerin gösterildiği icmal cetvellerinin hazırlanmadığı tespit edilmiştir.

Kamu İdaresince, taşınmaz icmal cetvellerine yönelik çalışmaların başlatıldığı ifade edilmiştir.

Bu itibarla, İdareye ait taşınmazların anılan Yönetmelik hükümleri uyarınca takip edilmesi ve taşınmazların sağlıklı bir şekilde yönetilmesi adına taşınmaz icmal cetvellerinin oluşturulması gerekmektedir.