|
ÖZET: Taşınmaz kültür varlıklarının korunması amacıyla tahsil edilen katkı paylarının Isparta İl Özel İdaresine zamanında aktarılmaması, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda tespit edilmiştir. Belediyeler, emlak vergisinin %10’u oranında bu katkı payını tahakkuk ettirerek, tahsil edilen tutarları her ayın onuncu günü akşamına kadar il özel idarelerine bildirmek ve ödemekle yükümlüdür. Ancak, yapılan incelemelerde, Isparta’da tahsil edilen 140.773,68 TL’lik katkı payının zamanında gönderilmediği ve bu durumun gecikmelere yol açtığı görülmüştür.
2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu uyarınca, ödenmeyen katkı payları için belediyelere gecikme zammı uygulanmakta ve bu tutarlar, İller Bankası aracılığıyla kesilerek ilgili il özel idaresine aktarılmaktadır. Isparta İl Özel İdaresi, gecikme zammı ile birlikte toplam 171.321,57 TL’nin İller Bankası’ndan kesilmesi için başvuruda bulunmuştur. Bu durum, kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanımını sağlamak adına önem taşımaktadır. Belediyelerin, katkı paylarını zamanında yatırmaları, gecikme cezası ile karşılaşmamaları açısından kritik bir gerekliliktir. |
BULGU: Taşınmaz Kültür Varlıklarının Korunması İçin Tahsil Edilen Katkı Paylarının İl Özel İdaresine Zamanında Gönderilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediye tarafından tahakkuk ettirilen emlak vergisinden görev alanlarında kalan kültür varlıklarının korunması ve değerlendirilmesi amacıyla kesilen %10 nispetindeki taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına ait katkı paylarının Isparta İl Özel İdaresine aktarılmasında gecikmeye sebebiyet verildiği görülmüştür.
2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’nun “Taşınmaz kültür varlıklarının onarımına yardım sağlanması ve katkı payı” başlıklı 12’nci maddesinde; belediyelerce, tahakkuk eden emlak vergisinin %10’u nispetinde Taşınmaz Kültür Varlıklarının Korunmasına Katkı Payı tahakkuk ettirileceği ve bunun emlak vergisi ile birlikte tahsil edileceği ifade edilmiş, tahsil edilen bu tutarların da tahsil edildiği ayı takip eden ayın onuncu günü akşamına kadar il özel idarelerine bir bildirim ile beyan edilerek aynı süre içinde ödeneceği belirtilmiştir. Ayrıca tahsil edilen katkı payını söz konusu süre içinde il özel idarelerine yatırmayan belediyelerden, bu katkı paylarının 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gecikme zammı tatbik edilerek tahsil edileceği de düzenlenmiştir. Bu işlemlerle ilgili olarak aynı maddede belediye başkanlarına, belediyelerin tahsil ettikleri paylardan il özel idarelerine ödemeleri gereken taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına katkı paylarının, zamanında ve tam olarak ödenmesini sağlama hususunda sorumluluk yüklenmiştir. Ödenmeyen payların da ilgili il özel idaresinin talebi üzerine belediyenin İller Bankasından aldığı genel bütçe vergi gelirleri payından kesilerek, talep eden özel idareye gönderileceği belirtilmiştir.
Yapılan incelemelerde, taşınmaz kültür varlıklarının korunması için tahsil edilen 140.773,68 TL tutarındaki katkı payının Isparta İl Özel İdaresine zamanında gönderilmediği, bu nedenle İl Özel İdaresinin İller Bankasına başvuruda bulunduğu ve söz konusu katkı payının İller Bankası tarafından 30.547,89 TL gecikme zammı ile birlikte 171.321,57 TL olarak Belediyenin genel bütçe vergi gelirlerinden alınan payından kesildiği tespit edilmiştir.
Kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanımının sağlanabilmesi bakımından, herhangi bir gecikme cezasına maruz kalınmaması için bahsi geçen katkı payının Belediye tarafından ilgili kuruma zamanında yatırılması gerekmektedir.