|
ÖZET: Taşınmaz kültür varlıklarının korunması için emlak vergisi mükelleflerinden tahsil edilen katkı paylarının, ilgili idareye zamanında iletilmediği tespit edilmiştir. 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’nun 12. maddesi uyarınca, belediyeler ve il özel idareleri, kültürel varlıkların korunması amacıyla emlak vergisinin %10’u oranında katkı payı tahsil etmektedir. Ancak, Burdur İl Özel İdaresi’ne yapılması gereken ödemelerin yasal süresi içinde gerçekleştirilmediği ortaya çıkmıştır.
Tahsil edilen katkı paylarının, ilgili il özel idaresine her ayın onuncu günü akşamına kadar bildirilip ödenmesi gerekmektedir. Ödemelerin zamanında yapılmaması durumunda, gecikme zammı uygulanarak tahsilat işlemleri gerçekleştirilmektedir. Belediye başkanları, bu ödemelerin düzenli ve eksiksiz bir şekilde yapılmasından sorumludur. Ödenmeyen katkı payları, il özel idaresinin talebi üzerine ilgili belediyenin İller Bankası’ndan alınan genel bütçe vergi gelirlerinden kesilerek gönderilmektedir. Denetim raporunda, Burdur İl Özel İdaresi’ne katkı payının zamanında iletilmediği ve bu durumun gecikme cezası riski oluşturduğu vurgulanmıştır. İlgili idare, ödemelerin yapılacağına dair bir taahhüt vermiş olsa da, henüz ödenmeyen tutarlarla ilgili bir açıklama yapılmamıştır. Bu bağlamda, katkı paylarının yasal süresi içinde ödenmesi büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Taşınmaz Kültür Varlıklarının Korunması İçin Tahsil Edilen Katkı Paylarının Yasal Süresi İçinde İlgili İdareye Gönderilmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
İdare tarafından emlak vergisi mükelleflerinden emlak vergisinin %10’u nispetinde ek tahakkuk yapılarak tahsil edilen taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına ilişkin katkı payının ilgili idareye (Burdur İl Özel İdaresi) ödenmediği görülmüştür.
2863 sayılı Kültür Ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’nun “Taşınmaz Kültür Varlıklarının Onarımına Yardım Sağlanması ve Katkı Payı” başlıklı 12’nci maddesine göre, Belediyelerin ve il özel idarelerinin görev alanlarında kalan kültür varlıklarının korunması ve değerlendirilmesi amacıyla kullanılmak üzere tahakkuk eden emlak vergisinin %10’u oranında Taşınmaz Kültür Varlıklarının Korunmasına Katkı Payı tahakkuk ettirilmekte ve ilgili belediyesince emlak vergisi ile birlikte tahsil edilmektedir.
Tahsil edilen miktar, il özel idaresi tarafından açılacak özel hesapta toplanmakta ve bu miktar; il özel idaresince ve belediyelerce kültür varlıklarının korunması ve değerlendirilmesi amacıyla hazırlanan projeler kapsamında kamulaştırma, projelendirme, plânlama ve uygulama konularında kullanılmaktadır.
Taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına katkı payı olarak tahsil olunan miktarlar tahsil edildiği ayı takip eden ayın onuncu günü akşamına kadar il özel idarelerine bir bildirim ile beyan edilerek aynı süre içinde ödenmesi gerekmektedir. Tahsil ettikleri katkı payını yukarıda belirtilen süre içinde il özel idarelerine yatırmayan belediyelerden, bu katkı payları 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gecikme zammı tatbik edilerek tahsil edilmektedir. Belediye başkanları, belediyelerin tahsil ettikleri paylardan il özel idarelerine ödemeleri gereken taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına katkı paylarının, zamanında ve tam olarak ödenmesini sağlamakla yükümlüdürler. Ödenmeyen paylar, ilgili il özel idaresinin talebi üzerine ilgili belediyenin İller Bankasından aldığı genel bütçe vergi gelirleri payından kesilerek talep eden özel idareye gönderilmektedir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin 274’üncü maddesine göre diğer kamu idareleri adına yapılan tahsilatların 362 Fonlar veya Diğer Kamu İdareleri Adına Yapılan Tahsilat Hesabı içerisinde muhasebeleştirilmesi gerekmektedir. Taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına katkı payı bu kapsamda değerlendirilmekte olup, tahsil edilen payın 362 nolu hesapta takip edilmesi gerekmektedir.
İdarenin cevabında, Belediye tarafından emlak vergisi mükelleflerinden emlak vergisinin %10’u nispetinde ek tahakkuk yapılarak tahsil edilen taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına ilişkin katkı payının ilgili idareye (Burdur İl Özel İdaresi) yasal süresi içinde gecikme cezasına sebebiyet vermeyecek şekilde ödemesinin yapılacağı ve muhasebeleştirme işlemlerine de özenle dikkat edileceği ifade edilmekle birlikte, ödenmeyen payların ödendiğine ilişkin bir açıklamada bulunulmamıştır.
Konu ile ilgili yerinde yapılan incelemede payın Burdur İl Özel İdaresine gönderilmediği görülmüştür. Bu durumun, gecikme cezası uygulanma riskini gündeme getirmesi nedeniyle söz konusu tutarların yasal süresi içinde Burdur İl Özel İdaresine gönderilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.