|
ÖZET: Yapılan denetimlerde, taşınmazlar için gerçekleştirilen değer artırıcı harcamaların, ilgili varlıkların kayıtlı değerlerine eklenmediği ve doğrudan gider olarak kaydedildiği tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 170. maddesi, maddi duran varlıklar için yapılan harcamaların, varlığın değerini artıran veya maliyetini düşüren unsurların kayıtlı değerine ilave edilmesi gerektiğini belirtmektedir. Ayrıca, 47 sıra nolu Genel Tebliğ’de, belirli bir tutarın üzerindeki harcamaların değer artırıcı olarak kabul edilmesi gerektiği vurgulanmıştır.
Denetim sonuçları, büyük yapım onarımları kapsamında yapılan harcamaların, ilgili duran varlıkların maliyetine eklenmek yerine giderleştirildiğini ortaya koymuştur. Bu durum, mali tablolarda hatalara yol açmakta ve 630 Giderler Hesabı ile maddi duran varlık hesaplarında yanlışlıklar yaratmaktadır. İlgili idare, bu bulgulara katıldığını ve konunun tüm işyurdu müdürlüklerine bildirildiğini ifade etmiştir. Sonuç olarak, mevzuata uygunluk sağlanması ve mali tabloların doğru bilgi sunabilmesi için, taşınmazlar için yapılan değer artırıcı harcamaların doğrudan giderleştirilmeden, ilgili maddi duran varlık hesaplarına kaydedilmesi gerekmektedir. |
BULGU: Taşınmazlar İçin Yapılan Değer Artırıcı Harcamaların İlgili Varlığın Kayıtlı Değerine Eklenmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Özel Bütçeli İdare
Maddi duran varlık hesaplarında kayıtlı duran varlıklar için yapılan değer artırıcı harcamaların ilgili maddi duran varlıkların maliyet bedeline eklenmek yerine doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 170’inci maddesinde, maddi duran varlıklar için sonradan yapılan ve o varlığın değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini, sağlanan faydayı artıran veya üretilen mal veya hizmetlerin üretim maliyetini azaltan her türlü maliyetin, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine ilave edilip amortisman hesaplamasında dikkate alınacağı; maddi duran varlıklar için bunların dışında yapılan harcamaların ise gider olarak kaydedileceği belirtilmiştir.
04.11.2015 tarih ve 29522 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 47 sıra nolu Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin “Amortisman ve tükenme payı süre ve oranları” başlıklı 6’ncı maddesinin ikinci fıkrasında, Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’te yer alan taşınmazlar için 34.000,00-TL’yi aşmayan duran varlıkların %100 amorti edileceği; aynı maddenin üçüncü fıkrasında, hesaplarda kayıtlı duran varlıklar için yapılan harcamalardan belirtilen limiti aşanların değer artırıcı harcama olarak kabul edileceği ifade edilmiştir. Söz konusu Tebliğ’in 6’ncı maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “Bu limitler, gerektiğinde Maliye Bakanlığınca güncellenerek yılı Kasım ayı sonuna kadar duyurulur.” düzenlenmesine istinaden mevcut limit taşınmazlar için 114.000,00-TL olarak belirlenmiştir.
Buna göre, duran varlıklar için yapılan harcamalardan belirtilen limitleri aşanların değer artırıcı harcama olarak kabul edilerek ilgili duran varlığın kayıtlı değerine eklenmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemeler neticesinde, duran varlıklar için büyük yapım onarım kapsamında yapılan değer artırıcı harcamaların varlığın maliyetine eklenmek yerine doğrudan giderleştirildiği; bu durumun mali tablolarda 630 Giderler Hesabı ve ilgili maddi duran varlık hesaplarında hataya sebebiyet verdiği tespit edilmiştir.
İdarece bulgu konusuna iştirak edilmekte olup ilgili hususların tüm işyurdu müdürlüklerine bildirildiği belirtilmiştir.
Bu itibarla, mevzuata uygunluğu ve mali tabloların gerçek bilgi üretmesini teminen maddi duran varlıklar için yapılan değer artırıcı harcamaların doğrudan giderleştirilmeden, ilgili maddi duran varlık hesaplarına kaydedilmesi gerekmektedir.