BULGU: Taşınmazlara Ait Değer Artırıcı Harcamaların İlgili Varlığın Kayıtlı Değerine Eklenmemesi
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Taşınmazlara ait bakım ve onarım niteliğindeki değer artırıcı harcamaların, ilgili varlığın kayıtlı değerine eklenmediği tespit edilmiştir.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 25 Maddi duran varlıklar hesap grubu ile ilgili “Hesap grubuna ilişkin işlemler” başlıklı 170’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde; maddi duran varlıklar için sonradan yapılan ve o varlığın değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini, sağlanan faydayı artıran veya üretilen mal veya hizmetlerin üretim maliyetini azaltan her türlü maliyetin, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine ilave edileceği ve amortisman hesaplanmasında dikkate alınacağı ve bunlar dışında maddi duran varlıklar için yapılan her türlü normal bakım, onarım ve harcamaların gider olarak kaydedileceği ifade edilmiştir.
Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan “Amortisman ve Tükenme Payları” konulu 47 sıra No.lu Genel Tebliğ’in “Amortisman ve tükenme payı süre ve oranları” başlıklı 6’ncı maddesinin ikinci fıkrasında; Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’te yer alan taşınmazlar için 34.000,00 TL’yi aşan ve değer artırıcı harcama olarak kabul edilen giderlerin ilgili duran varlığın maliyetine ekleneceği düzenlenmiştir. Tebliğ’in 6’ncı maddesinin beşinci fıkrasının Hazine ve Maliye Bakanlığına tanıdığı yetkiye istinaden 2023 yılında bu tutarlar her bir taşınmaz için 114.000,00 TL olarak belirlenmiştir. Dolayısıyla, taşınmazlar için 114.000,00 TL’yi aşan bakım, onarım, tamir mahiyetindeki harcamalardan değer artırıcı nitelikte olanların 630 Giderler Hesabı yerine ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine eklenmesi gerekmektedir.
Üniversitede 2023 yılında yapılan bakım ve onarım harcamalarından varlığın değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini ve sağlanan faydayı artıran 90.098.728,47 TL’nin varlığın kayıtlı değerine eklenmeyerek giderleştirilmesi sonucunda; bilançoda 252 Binalar Hesabında 90.098.728,47 TL eksik, 630 Giderler Hesabında ise fazla gösterime neden olunmuştur. 2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporunda da yer alan tespitle ilgili olarak 2023 yılında herhangi bir düzeltici işlem tesis edilmemiştir.
Kamu İdaresince, bulguda tespit edilen hususa yönelik çalışmalara başlanıldığı ifade edilmiş olmakla birlikte 2024 yılında alınan önlemlerin 2023 yılı dönem sonu mali tablolarındaki hatayı düzeltici bir etkisi bulunmamaktadır.
Sonuç olarak; taşınmazlar için yapılan değer artırıcı harcamaların ilgili maddi duran varlık hesaplarına kaydedilerek, mali tablolarda bu varlıkların gerçek değerleri ile görünmesinin sağlanması gerekmektedir.
| ÖZET: 2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, üniversiteye ait taşınmazların bakım ve onarım harcamaları, ilgili varlıkların kayıtlı değerine eklenmemiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ve Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın genel tebliğleri gereği, 114.000,00 TL’yi aşan değer artırıcı harcamaların maddi duran varlıkların maliyetine eklenmesi gerektiği belirtilmiştir. 2023 yılında 90.098.728,47 TL’lik harcama giderleştirilmiş, bu durum bilanço hesaplarında eksiklik ve fazlalıklara yol açmıştır. 2022 yılında tespit edilen bu durum için 2023’te düzeltici işlem yapılmamıştır. |