ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, üniversiteye ait taşınmazların değerini artıran bakım onarım harcamaları, ilgili varlıkların kayıtlı değerine eklenmeyip doğrudan 630 Gider Hesabına kaydedilmiştir. Bu durum, mali tablolarda toplam 4.007.706,07 TL hataya yol açmıştır. Yönetmelik gereğince, bu tür harcamaların ilgili duran varlık hesaplarına eklenmesi gerektiği belirtilmektedir.

BULGU: Taşınmazlara Ait Değer Artırıcı Harcamaların İlgili Varlıkların Kayıtlı Değerine Eklenmeyip Doğrudan Gider Yazılması

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Üniversiteye ait taşınmazların değerini artıran bakım onarım harcamalarının ilgili gayrimenkullerin değerine eklenmeyerek 630 Gider Hesabına gider yazıldığı görülmüştür.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 25 Maddi Duran Varlıklar hesap grubu ile ilgili “Hesap grubuna ilişkin işlemler” başlıklı 170 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendinde; “1) Maddi duran varlıklar için sonradan yapılan ve o varlığın değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini, sağlanan faydayı arttıran veya üretilen mal veya hizmetlerin üretim maliyetini azaltan her türlü maliyet, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine ilave edilir ve amortisman hesaplamasında dikkate alınır.” denilmektedir.
Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan “Amortisman ve Tükenme Payları” konulu 47 Sıra No.lu Genel Tebliğ’in 6’ncı maddesinin ikinci fıkrasında, Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelikte yer alan taşınmazlar için 34.000,00 TL’yi aşan ve değer artırıcı harcama olarak kabul edilen giderlerin ilgili duran varlığın maliyetine ekleneceği belirtilmiştir. Bu kapsamda, taşınmazlar için 34.000,00 TL’yi aşan bakım, onarım, tamir mahiyetindeki harcamalardan değer artırıcı nitelikte olanların 630 Giderler Hesabı yerine ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine eklenmesi gerekmektedir.
Aynı maddenin üçüncü fıkrasında da; “Hesaplarda kayıtlı duran varlıklar için yapılan harcamalardan yukarıda belirtilen limitleri aşanlar değer artırıcı harcama olarak kabul edilir” denilmektedir.
Üniversitede 2022 yılında yapılan bakım ve onarım harcamalarından maddi duran varlıkların değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini ve sağlanan faydayı artıran aşağıdaki tabloda gösterilen harcamaların, ilgili varlıkların kayıtlı değerine eklenmeyerek doğrudan gider yazılması mali tablolarda hataya yol açmaktadır.
Kamu idaresi cevabında, taşınmazların bakım ve onarımları için yapılan harcamalar değer artırıcı nitelikte görülmediği ve bu nedenle 630 Gider Hesabına kaydedildiği belirtilmekte ise de; ilgili Yönetmelik gereğince, taşınmazların kullanım sürelerini, ürün ve hizmet kalitesini ve sağlanan faydayı artıran her türlü harcama değer artırıcı nitelikte olup, bulgu konusu edilen bakım ve onarım harcamaları da bu kapsamda yer almaktadır.
2022 yılı içerisinde taşınmazlar için yapılan değer artırıcı harcamaların ilgili maddi duran varlık hesaplarına kaydedilmeyerek doğrudan 630 Gider Hesabına kaydedilmesi nedeniyle, Üniversitenin 2022 yılı mali tablolarında toplam 4.007.706,07 TL hataya sebep olmuştur.
Tablo 6: 2022 yılında Taşınmazların Değerini Artıran Bakım Onarım Harcamaları

Harcama
Birimi Ad
Hesap
Kod
Yevmiye
No
Ekodl Ekod2 Borç TL Alacak
TL
Muhasebe Kaydı Açıklama
Yapı İşleri ve Teknik Daire
Başkanlığı
630 1396 30 06 78.147,74 0,00 Şırnak Üniversitesi Rektörlük Binasının Muhtelif yerlerinden ve Spor Salonu Dış cephe kaplaması Bakım-Onarımı İşi.
// 630 3033 30 06 148.630,15 0,00 Şırnak Üniversitesi Kampüs Alanı Çevre Düzenlemesi Spor Salonun Bakım Onarımı ve Erişebilirlik yapılması işi
// 630 3232 30 06 83.780,00 0,00 Şırnak Üniversitesi Turizm ve
Otelcilik Yüksek Okulu ve Yemekhanenin Muhtelif Yerlerinin
Bakım Onarım ve Yapım İşi.
// 630 3303 30 06 84.252,00 0,00 Şırnak Üniversitesi M. Emin Acar Kampüsünde Bulunan Turizm ve Otelcilik Yüksek Okulu Çatısının Yapım İşi.
// 630 3627 30 06 84.960,00 0,00 Şırnak Üniversitesine bağlı rektörlük konutu olarak kullanılan 18 nolu ve misafirhane olarak kullanılan 19 nolu dairelerin bakım onarımı 22.D:
// 630 4129 30 06 78.449,50 0,00 Şırnak Üniversitesi çevre aydınlatma bakım ve mekanik muhtelif işler yapılması işi. 22.D.
// 630 4404 30 06 80.645,68 0,00 Ş.Ü. M. Emin Acar Kampüsü İdil M.YO ve Ziraat Fakültesi Onarım İşi. 22.D
// 630 5193 30 06 889.130,00 0,00 Şırnak Üniversitesi Çevre Düzenleme İşi
// 630 5194 30 06 2.065.000,00 0,00 Yangın Tesisatı-Alarm -FM200 Bakım Onarım İşi.
// 630 5424 30 06 76.051,00 0,00 Şırnak Üniversitesi Periyodik Mekanik
Bakım Onarım (Hidrofor-pompa Grupları periyodik bakım onarımı işi)
// 630 5426 30 06 177.000,00 0,00 Kalorifer Tesisatı Bakım Onarımı İşi.
// 630 5428 30 06 81.184,00 0,00 Şırnak Üniversitesi Muhtelif Yerlerde
Bakım Onarımı İşi 22 D
// 630 5429 30 06 80.476,00 0,00 Ş.Ü. İç kapı isimliği, bina dış isimliği, yönlendirme levhası ve cam kumlama yapılması işi.
4.007.706,07