|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, genel bütçeli idarelerin binalar için gerçekleştirdiği değer artırıcı harcamaların, ilgili taşınmazın kayıtlı değerine eklenmeden doğrudan gider olarak kaydedildiğini ortaya koymuştur. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ve Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği, maddi duran varlıkların değerini artıran harcamaların, bu varlıkların kayıtlı değerine eklenmesi gerektiğini belirtmektedir. Özellikle, 34.000 TL’yi aşan harcamaların değer artırıcı olarak kabul edilip, ilgili varlığın kayıtlı değerine eklenmesi zorunludur.
İdarenin, binalar için yapılan büyük yapım onarımlarının 252 Binalar Hesabına değil, 630 Giderler Hesabına kaydedilmesiyle ilgili hatalı bir uygulama tespit edilmiştir. Bu durum, muhasebe ilkeleri ve mali tablo standartlarıyla çelişmektedir. İdare, bu hatanın düzeltilmesi amacıyla tüm merkez ve merkez dışı harcama birimlerine gerekli bilgilendirmeleri yapmıştır. Binalara yönelik değer artırıcı harcamaların, gider olarak kaydedilmeden önce Binalar Hesabına aktarılması, mevzuata uygunluk sağlamak açısından kritik bir öneme sahiptir. Bu uygulama, taşınmazların ekonomik faydasını artırmak ve mali tabloların doğruluğunu temin etmek için gereklidir. |
BULGU: Taşınmazlara Yapılan Değer Artırıcı Harcamaların İlgili Taşınmazın Kayıtlı Değerine İlave Edilmemesi
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
İdare tarafından binalar için yapılan değer artırıcı harcamaların ilgili taşınmazın kayıtlı değeri üzerine ilave edilmeden doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 27’nci maddesi ile Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 170’inci maddesinin (b) fıkrasının 1’inci bendinde; maddi duran varlıklar için sonradan yapılan ve o varlığın değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini, sağlanan faydayı artıran her türlü maliyet, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine ilave edilerek amortisman hesaplamasında dikkate alınacağı hüküm altına alınmıştır.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 252 Binalar Hesabının işleyişinin açıklandığı 176’ncı maddesinde; Binalar Hesabında kayıtlı binaların iyileştirilmesi, ömrünün uzatılması veya veriminin arttırılmasına ilişkin olarak bütçeye gider kaydıyla yapılan harcama tutarları, bir taraftan bu hesaba borç, 103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı, 325 Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan 830 Bütçe Giderleri Hesabına borç, 835 Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedileceği düzenlenmiştir.
Muhasebat Genel Müdürlüğünün 47 sıra numaralı Genel Tebliği hükmü gereğince taşınmazların ekonomik faydasının artırılması amacını taşıyan ve değeri 34.000,00 TL’yi aşan harcamaların değer arttırıcı harcama olarak kabul edilerek ilgili varlığın kayıtlı değeri üzerine ilave edilmesi gerekmektedir.
İdarede, binalar için büyük yapım onarım kapsamında yapılan değer artırıcı harcamaların 252 Binalar Hesabına değil, 630 Giderler Hesabına kaydedilmek suretiyle doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir.
İdare, bulgu konusu hatalı uygulamanın düzeltilmesi için tüm merkez ve merkez dışı harcama birimlerine yazı yazılarak gerekli bilgilendirmenin yapıldığını bildirmiştir.
Mevzuata ve temel muhasebe ilkeleri ile mali tablo ilkelerine uygunluğu sağlamak için binalara yapılan değer artırıcı harcamaların giderleştirilmeden Binalar Hesabına kaydedilmesi gerekmektedir.