|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, belediye şirketinin taşınmazlarının bir kısmının muhasebe kayıtlarında yer almadığını ortaya koymuştur. Türk Ticaret Kanunu’nun 64. maddesi, her tacirin ticari defterlerini tutma ve mali durumunu açıkça ortaya koyma yükümlülüğünü belirtmektedir. Ayrıca, 515. madde, anonim şirketlerin finansal tablolarının Türkiye Muhasebe Standartlarına uygun olarak, malvarlığı, borçlar ve öz kaynaklar gibi unsurları şeffaf bir şekilde yansıtması gerektiğini vurgulamaktadır.
Denetim sonucunda, şirketin tapu sisteminde kayıtlı 82 taşınmazdan yalnızca 77’sinin muhasebe sistemine kaydedildiği tespit edilmiştir. Kayıt dışı kalan 5 taşınmaz (2 arsa, 2 mesken ve 1 bahçe) nedeniyle, yıl sonu bilançosunda ilgili hesaplarda hatalar meydana gelmiştir. Şirket, bu taşınmazların tapu evraklarının temin edildiğini ve 30.04.2025 tarihinde muhasebe kayıtlarına alınacağını belirtmiştir. Ancak düzeltme işleminin 2025 yılında yapılacak olması, 2024 yılı mali tablolarındaki hatayı etkilemeyecektir. Sonuç olarak, kaydedilmeyen taşınmazların değeri, bilanço hesaplarında eksik görünmelere yol açmıştır. Türk Ticaret Kanunu’nun ilgili maddeleri gereğince, şirketin taşınmazlarının doğru bir şekilde muhasebe kayıtlarına alınması, finansal tabloların güvenilirliğini sağlamak açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Taşınmazlardan Bir Kısmının Muhasebe Kayıtlarında Yer Almaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Belediye Şirketi
Taşınmazlardan bir kısmının muhasebe kayıtlarında yer almadığı görülmüştür.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun “Defter tutma ve envanter” başlıklı 64’üncü maddesinin birinci fıkrasında, her tacirin ticari defterleri tutmak ve defterlerinde, mali durumunu, borç ve alacak ilişkilerini ve her hesap dönemi içinde elde edilen neticeleri, bu Kanun’a göre açıkça görülebilir bir şekilde ortaya koymak zorunda olduğu belirtilmiştir.
Kanun’un 515’inci maddesinde, anonim şirketlerin finansal tablolarının, Türkiye Muhasebe Standartlarına göre şirketin malvarlığını, borç ve yükümlülüklerini, öz kaynaklarını ve faaliyet sonuçlarını tam, anlaşılabilir, karşılaştırılabilir, ihtiyaçlara ve işletmenin niteliğine uygun bir şekilde; şeffaf ve güvenilir olarak; gerçeği dürüst, aynen ve aslına sadık surette yansıtacak şekilde çıkarılacağı hüküm altına alınmıştır.
tarih ve 21447 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 1 Seri No.lu Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’nin eki “V – Tekdüzen Hesap Çerçevesi, Hesap Planı ve Hesap Planı Açıklamaları”nın “Hesap Planı Açıklamaları” başlıklı (C) bölümünde; işletmeye ait taşınmazların cinslerine göre 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ile 252 Binalar Hesabında izleneceği belirtilmiştir.
Yapılan incelemede, tapu sisteminde Şirketin mülkiyetine kayıtlı 82 adet taşınmazın mevcut olduğu, söz konusu taşınmazlardan 77 adetinin muhasebe sistemine kaydedildiği ancak 2 adet arsa, 2 adet mesken ile 1 adet bahçenin muhasebe sistemine kaydedilmediği görülmüştür.
Söz konusu 5 adet taşınmazın muhasebe sistemine kaydedilmemesi nedeniyle yıl sonu Bilançosunda 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ile 252 Binalar Hesabı itibarıyla hataya neden olunmuştur.
Şirket cevabında; bulguda yer alan 2 adet arsa, 2 adet mesken ile 1 adet bahçenin tapu evraklarının temin edildiği, 30.04.2025 tarihinde muhasebe kayıtlarına alındığı ifade edilmiş olup düzeltme işlemi 2025 yılında yapıldığından 2024 yılı mali tablolarında mevcut olan hatayı etkilememektedir.
Sonuç olarak, 2024 yıl sonu Bilançosunda, kaydedilmeyen taşınmazların değeri kadar 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ile 252 Binalar Hesabının eksik görünmesine neden olunmuştur.
Türk Ticaret Kanunu’nun 64’üncü ve 515’inci maddeleri uyarınca, Şirketin finansal tablolarının Türkiye Muhasebe Standartlarına göre Şirketin malvarlığını, borç ve yükümlülüklerini, öz kaynaklarını ve faaliyet sonuçlarını tam, anlaşılabilir, karşılaştırılabilir, ihtiyaçlara ve işletmenin niteliğine uygun bir şekilde; şeffaf ve güvenilir olarak; gerçeği dürüst, aynen ve aslına sadık surette yansıtacak şekilde çıkarılmasını teminen, Şirkete ait taşınmazların cinslerine göre adı geçen Maddi Duran Varlık Hesaplarına kaydedilmesi gerekmektedir.