|
ÖZET: Üniversite mülkiyetindeki taşınmazların cins tashihi işlemlerinin tamamlanmadığı, bu durumun mali tabloların güvenilirliğini olumsuz etkilediği tespit edilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun ilgili maddeleri gereği, kamu taşınmazlarının mali saydamlık ve hesap verebilirlik ilkelerine uygun şekilde kaydedilmesi zorunludur. Bu bağlamda, taşınmazların mevcut cinsleri ve belirlenen değerleri doğrultusunda kayıtlara alınması büyük önem taşımaktadır.
Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik hükümleri çerçevesinde, taşınmazların maliyet bedeli veya rayiç değer üzerinden kaydedilmesi gerektiği belirtilmiştir. Ayrıca, envanteri tamamlanan ve gerçek değeri belirlenen taşınmazların, ilgili muhasebe hesaplarına kaydedilmesi gerekmektedir. Denetimlerde, Üniversitenin taşınmazlarının gerçek değerinin tespitine yönelik çalışmaların yetersiz olduğu ve muhasebe kayıtlarının eksik yapıldığı gözlemlenmiştir. Kamu İdaresi, denetim bulgularına ilişkin olarak taşınmazların gerçek değerinin belirlenmesi ve uygun muhasebe kayıtlarının oluşturulması için gerekli işlemlere başlandığını bildirmiştir. Bu süreçte, arsa, arazi, yeraltı ve yerüstü düzenleri ile binaların mevzuata uygun değerler üzerinden kaydedilmesi sağlanmalıdır. |
BULGU: Taşınmazların Cins Tashihi İşlemlerinin Tamamlanmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Üniversite mülkiyetinde bulunan taşınmazların mevcut cinslerini yansıtacak şekilde değerleme çalışmalarının tamamlanmadığı, bu nedenle mali tabloların taşınmazlara ilişkin doğru ve güvenilir bilgi sunmadığı görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca, kamu kaynağı olarak sayılan taşınmazların mali saydamlığı ve hesap verebilirliği sağlayacak şekilde kayıtlara alınması gerekmektedir. Bu itibarla, taşınmazların mevzuata uygun olarak belirlenen değerler üzerinden ve mevcut cinsini doğru yansıtacak şekilde kayıtlara alınması önem arz etmektedir.
Kamu idarelerine ait taşınmazların kayıt işlemleri, 02.10.2006 tarih ve 26307 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik hükümleri çerçevesinde yürütülmektedir.
Yönetmelik’in “Kayıt ve kontrol işlemleri” başlıklı 5’inci maddesinin ikinci fıkrasında; taşınmazların maliyet bedeli veya rayiç değer üzerinden kayıtlara alınması gerektiği ifade edilmiştir.
Ayrıca, envanteri tamamlanan ve gerçek değeri tespit edilen taşınmazların, Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 169-176’ncı maddeleri arasında yer alan düzenlemeler uyarınca, varlığın cinsine göre 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ve 252 Binalar Hesabına kaydedilerek raporlanması gerekmektedir.
Yapılan denetimlerde; Üniversitenin envanterinde bulunan taşınmazların gerçek değerinin tespitine ilişkin çalışmaların yapılmadığı ve varlıkların cinsi dikkate alınarak muhasebe kayıtlarına alınmadığı görülmüştür.
Kamu İdaresi tarafından bulguda yer alan tespitlere katılınmış, taşınmazların gerçek değerinin tespitine ilişkin çalışmaların yapıldığı ve varlıkların cinsi dikkate alınarak muhasebe kayıtlarına alınması amacıyla işlemlere başlanıldığı bilgisi verilmiştir.
Yukarıda açıklanan mevzuat hükümleri gereği, Üniversite bünyesinde yer alan arsa ve arazilerin, yeraltı ve yerüstü düzenlerinin (ana arter ve iç yollar, elektrik ve telefon hatları, otoparklar, yaya yolları, peyzaj alanları, trafolar ve kanalizasyon ile doğalgaz hatları, parklar, galeri sistemleri, meydanlar vb. yerler) ve binaların mevzuata uygun olarak belirlenen değerler üzerinden ve taşınmazın cinsini doğru yansıtacak şekilde muhasebe kayıtlarına alınması gerekmektedir.