ÖZET: Taşınmazların cins tashihlerinin yapılmaması, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında tespit edilmiştir. Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’in 4. maddesi, cins tashihini mevcut kullanım şekilleri ile tapu kayıtları arasındaki uyumsuzluk durumunda tapu kayıtlarının düzeltilmesi olarak tanımlamaktadır. Yönetmeliğin 10. maddesi, kamu idarelerinin taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kayıtlarının uyumlu olmaması halinde gerekli işlemleri yapma yükümlülüğünü belirtmektedir.

Yapılan incelemelerde, kamu idaresinin taşınmazlarının cins tashihini gerçekleştirmediği görülmüştür. Bu durum, kamu idaresine ait taşınmazların mevcut kullanım şekillerinin tam olarak anlaşılamamasına yol açmaktadır. Kamu İdaresi, bulguyu kabul ederek gerekli işlemlerin başlatıldığını ve Efeler ilçesindeki cins değişikliği ile ilgili çalışmaların tamamlanmasının ardından diğer ilçeler için de sürecin başlayacağını belirtmiştir.

Sonuç olarak, kamu idaresinin mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazların cins tashihlerinin zamanında yapılması, mevcut kullanım şekillerinin doğru bir şekilde kaydedilmesi açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Taşınmazların Cins Tashihlerinin Yapılmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Bağlı İdaresi

İdarenin mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazlarının cins tashihlerinin yapılmadığı tespit edilmiştir.

Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’in “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde cins tashihi; binalar, arazi ve arsalar ile yer altı ve yer üstü düzenlerinin mevcut kullanım şekilleri ile tapu kayıtlarının farklılık göstermesi durumunda tapu kayıtlarının mevcut kullanım şekli dikkate alınarak düzeltilmesi işlemi olarak tanımlanmıştır.

Aynı Yönetmeliğin 10’uncu maddesinde;

“(1) Kamu idarelerince; mülkiyetlerinde, yönetimlerinde veya kullanımlarında bulunan taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kaydının birbirine uygun olmaması durumunda, taşınmazlar mevcut kullanım şekli ile kayıtlara alınır. Kamu idareleri taşınmazların cins tashihinin yapılması için gerekli işlemleri yaparlar.

(2) Tahsis edilen ve üzerinde irtifak hakkı tesis edilen taşınmazlar açısından bu yükümlülük kullanan idarenin veya gerçek veya tüzel kişilerin durumu tespit eden yazısı üzerine taşınmaz maliki idareye aittir. Ancak cins tashihine ilişkin gerekli belgeler ile buna ilişkin malî yükümlülükler kullanıcılar tarafından karşılanır” denilmektedir.

Yukarıda yer alan mevzuat hükmüne göre, kamu idarelerinin mülkiyetlerinde, yönetimlerinde veya kullanımlarında bulunan taşınmazların mevcut kullanım şekilleri ile tapu kayıtlarının birbirine uygun olmaması durumunda, fiili kullanım durumları esas alınarak tapu kayıtlarında cins tashihlerinin yapılması gerekmektedir.

Ancak, yapılan incelemelerde, Kamu İdaresi tarafından taşınmazların cins tashihinin yapılmadığı görülmüştür.

Sonuç olarak, cins tashihinin yapılmaması, kamu idaresine ait taşınmazların mevcut kullanım şekillerinin tam olarak anlaşılamamasına neden olmaktadır.

Kamu İdaresi göndermiş olduğu cevapta bulgu konusu hususu kabul etmiş olup gerekli iş ve işlemlerin başlatılmış olduğunu, Efeler ilçesindeki cins değişikliğine konu taşınmazlara ilişkin çalışmalar tamamlandıktan sonra diğer ilçelere ilişkin çalışmalara başlanılacağını ifade edilmiştir.

Bu itibarla, Kamu İdaresinin mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazların cins tashihlerinin yapılmasının sağlanması gerekmektedir.