ÖZET: Emniyet Genel Müdürlüğü, taşınmazların envanter çalışmalarını ve muhasebe kayıtlarını tamamlayamamıştır. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 44. maddesi gereğince, taşınmazların kaydı, korunması ve kullanımı ile ilgili usul ve esaslar belirlenmiştir. 02.10.2006 tarihli Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik, mevcut taşınmazların kaydının yapılmasını zorunlu kılmaktadır. Ancak, Emniyet Genel Müdürlüğü bu yönetmelik çerçevesinde gerekli envanter çalışmalarını tamamlayamamış ve ilgili formlar doldurulmamıştır.

Bu durum, maddi duran varlıklar hesap grubunda hatalara yol açmıştır. Özellikle 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ile 252 Binalar Hesabı açısından bilançoda tutarsızlıklar meydana gelmiştir. Genel bütçeli idarelerin taşınmaz işlemleri Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, muhasebe hizmetleri ise Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yürütülmektedir. Bu nedenle, muhasebe kayıtlarındaki tutarsızlıkların çözümü için bu Bakanlıklar arasında koordinasyon sağlanması gerektiği düşünülmektedir.

Kamu idaresi, tespit edilen sorunların giderilmesi için gerekli adımları atmaya başlamış ve merkez ile taşra teşkilatlarına bilgilendirme yapılmıştır. Taşınmazların fiili envanterinin ve muhasebe kayıtlarının mevzuat hükümleri doğrultusunda bir an önce tamamlanması elzemdir.

BULGU: Taşınmazların Envanter Çalışmalarının Tamamlanmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri

Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından taşınmazların envanter çalışmaları ile muhasebe kayıtlarının tamamlanmadığı, ilgili form ve icmallerin doldurulmadığı görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Taşınır ve taşınmaz işlemleri” başlıklı 44’üncü maddesinde yer alan taşınır ve taşınmazların kaydı ile bu varlıkların muhafazası, kullanımı, mal yönetim hesabının verilmesi ve mal yönetim sorumlularıyla bunlar adına görev yapacak olanların belirlenmesine ilişkin usul ve esasların yönetmeliklerle belirleneceği hükmüne istinaden Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik yürürlüğe konulmuştur.

02.10.2006 tarih 26307 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’in “Mevcut taşınmazların kaydına ilişkin işlemler” başlıklı Geçici 1’inci maddesinin birinci fıkrasında; taşınmazların fiili envanteri sonucu muhasebe kayıtlarının yapılacağı ifade edilmiştir.

Buna göre, İdarenin 30.09.2014 tarihine kadar taşınmazların fiili envanterini çıkararak Yönetmelik ekinde yer alan formlara ve icmal cetvellerine kaydını yapması, 01.10.2014 tarihi itibarıyla da fiili envanter bilgileri üzerinden muhasebe kayıtlarını yapması ve aynı Yönetmeliğin Geçici 1’inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca da 31.12.2017 tarihine kadar maliyet bedeli veya rayiç bedeli tespit etmesi gerekmektedir.

Uygulamada, Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından Yönetmelik hükümlerince yapılması gereken envanter çalışmalarının tamamlanmadığı, taşınmaz form ve cetvellerinin doldurulmadığı tespit edilmiştir. Envanter çalışmalarının tamamlanmaması nedeniyle maddi duran varlıklar hesap grubundaki 250 Arazi ve Arsalar Hesabı, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ve 252 Binalar Hesabı itibarıyla bilançoda hataya neden olunmuştur.

Bu kapsamda genel bütçeli idarelerin taşınmaz işlemlerinin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, muhasebe hizmetlerinin de Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı muhasebe birimlerince yürütüldüğü dikkate alındığında muhasebe kayıtlarındaki tutarsızlığın anılan Bakanlıklar ile koordinasyon sağlanarak çözülebileceği değerlendirilmektedir.

Kamu idaresince bulguda tespit edilen hususların düzeltilmesine yönelik gerekli işlemlere başlanıldığı, tespitlere ilişkin herhangi bir aksaklığa meydan verilmemesi için merkez ve taşra teşkilatına gerekli bilgilendirmenin yapıldığı ifade edilmiştir.

Taşınmazlara ilişkin fiili envanter ve muhasebe kayıtlarının mevzuat hükümleri çerçevesinde tamamlanması gerekmektedir.