ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Çukurova Üniversitesi Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından hazırlanan teknik şartnamelerin, muayene ve kabul süreçlerine uygun olarak düzenlenmediğini ortaya koymuştur. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 12. maddesi ve Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 14. maddesi gereğince, teknik şartnamelerin ihale dokümanlarının ayrılmaz bir parçası olduğu ve alım konusu ürünlerin teknik kriterlerinin açık bir şekilde belirtilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Ancak, gıda ürünleri için hazırlanan şartnamelerde, belirlenen standartların ambalajlarda yer almadığı ve muayene süreçlerinin etkin bir şekilde gerçekleştirilemediği tespit edilmiştir.

Ayrıca, imzalanan sözleşmelerde laboratuvar analizlerinin yapılacağına dair hükümler bulunmasına rağmen, bu analizlerin gerçekleştirilmediği belirlenmiştir. Bu durum, yüklenici tarafından teslim edilen gıda ürünlerinin ihale şartlarına uygunluğunun yeterince değerlendirilememesine yol açmaktadır. Üniversite, mal alımlarının uygunluğunun kontrolü için muayene ve kabul komisyonu üyelerinin görev alacağını belirtmiş, laboratuvar muayenesi gerektiren durumlarda gerekli analizlerin yapılacağına dikkat çekmiştir.

Sonuç olarak, teknik şartnamelerin muayene ve kabul süreçlerine uygun olarak hazırlanması, gıda ürünlerinin sağlıklı bir şekilde denetlenebilmesi için kritik öneme sahiptir. İlgili kurumlar tarafından belirlenen kriterlerin dikkate alınarak, şartnamelerin açık ve anlaşılır bir şekilde düzenlenmesi ve gerektiğinde laboratuvar muayenelerinin yapılması gerektiği ifade edilmektedir.

BULGU: Teknik Şartnamelerin Muayene ve Kabule Uygun Olarak Hazırlanmaması

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Çukurova Üniversitesi Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından, öğrencilere sunulacak olan yemeklerin yapımında kullanılmak amacıyla alınan gıda ürünleri için hazırlanan teknik şartnamelerin, muayene ve kabul işlemlerini tam anlamıyla yerine getirecek şekilde hazırlanmadığı görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde; ihale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verileceği, teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılabileceği, ve bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verileceği ifade edilmiştir.
Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik şartname” başlıklı 14’üncü maddesinde; teknik şartnamede, alım konusu malın ambalajlanması ve etiketlenmesine yönelik düzenleme yapılabileceği, ürünlere ilişkin teknik mevzuatın hazırlanması ve uygulanmasına dair mevzuatın göz önünde bulundurulması gerektiği, düzenlemelerin ihale komisyonu ile muayene ve kabul komisyonunca yapılacak inceleme ve değerlendirmelerde tereddüt oluşturmayacak şekilde açık olması gerektiği belirtilmiştir.
Üniversite tarafından mal alımı ihalelerinde alım konusu mal veya malların teknik kriterlerinin ve özelliklerinin belirtildiği teknik şartname hazırlanması zorunludur. Teknik şartnamenin hazırlanmasında, 4734 sayılı Kanun’un 12’nci maddesi ve Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 14’üncü maddesinin esas alınması gerekmektedir.
Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından gıda ürün alımları teknik şartnamelerinde belirlenmiş olan standartların ürünlerin ambalajlarında yer almadığı ve muayene ve kabul işlemlerinin tam anlamıyla yapılamadığı görülmüştür. Ayrıca imzalanan sözleşmelerde laboratuvar analizlerinin yaptırılacağı hüküm altına alınmış olmasına rağmen, teknik şartnamede tanımlanan kriterler için laboratuvarda ürün analizlerinin yaptırılmadığı tespit edilmiştir. Bu durumda yüklenici tarafından Üniversiteye teslim edilen gıda ürünlerinin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı muayene ve kabul komisyon üyeleri tarafından tam ve etkin olarak değerlendirilip bir karara bağlanamayacaktır.
Üniversite tarafından, ihale ile mal alımı yapılan ürünlerin, hazırlanan teknik şartnameye uygunluğu konusunda, Muayene ve Kabul Komisyonunda görev yapan üyelerin marifetiyle belirlenen özelliklerle uygunluğunun kontrolünün yapılacağı, alımın niteliği laboratuvar muayenesi gerektiren hallerde gerekli laboratuvar muayenesinin yapılması hususuna dikkat edileceği ifade edilmiştir.
Teknik şartnamelerin denetim yılı içerisinde muayene ve kabule uygun olarak hazırlanmamasından dolayı açıklanan nedenlerle, muayene ve kabul komisyonunda görevlendirilen personelin alım yapılan gıda ürünlerini sağlıklı bir şekilde denetim ve inceleme yapabilmesi için teknik şartnamelerin, gıda paketlerinde açık ve anlaşılır bir şekilde ifade edilen standartlara ilişkin bilgileri içerecek şekilde, ilgili kurumlarca belirlenmiş kriterler de dikkate alınarak hazırlanması gerektiği, ve alımın niteliği laboratuvar muayenesi gerektirmesi halinde laboratuvar muayenelerinin yapılması gerektiği değerlendirilmektedir.