|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin telekomünikasyon altyapı ve şebekelerinden alınması gereken geçiş hakkı bedellerinin takip edilmediğini ortaya koymuştur. Belediyenin yetki alanında bulunan sabit ve mobil haberleşme altyapısında kullanılan kablo ve benzeri gereçler için geçiş hakkı ücretleri tahsil edilmemiştir. Elektronik Haberleşme Kanunu’nun ilgili maddeleri, geçiş hakkı ve bu hakla ilgili anlaşmaların nasıl yapılacağını belirlemekte, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ise bu konuda bir yönetmelik yayımlamıştır.
Yönetmelik, işletmecilerin ve geçiş hakkı sağlayıcılarının, belirlenen ilkeler doğrultusunda serbestçe anlaşmalar yapabileceğini ve geçiş hakkı ücretlerinin taşınmaz sahipleri tarafından tahsil edileceğini ifade etmektedir. 2014 yılından itibaren geçerli olan tarifeye göre, geçiş hakkı ücretleri Türkiye İstatistik Kurumu tarafından belirlenen Üretici Fiyatları Endeksi oranında artırılmalıdır. Ancak yapılan incelemelerde, belediyenin gelir tarifesinde bu ücretlere yer verilmediği ve dolayısıyla tahsilat yapılmadığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak, 2022 yılı içerisinde altyapı geçiş hakkı bedeli için herhangi bir tahakkuk ve tahsilat yapılmaması, belediyenin önemli bir gelir kaynağından mahrum kalmasına neden olmuştur. Bu durumun önüne geçmek için gerekli adımların atılması gerekmektedir. |
BULGU: Telekomünikasyon Altyapı ve Şebekelerinden Alınması Gereken Geçiş Hakkı Bedellerinin Alınmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyenin yetki ve sorumluluk alanı içinde kalan sabit ve mobil haberleşme altyapısı veya şebekelerinde kullanılan her türlü kablo ve benzeri gerece ilişkin geçiş hakkı ücretlerinin takip ve tahsil edilmediği görülmüştür.
5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı 3 üncü maddesinin (s), (ş) ve (z) fıkralarında; “Geçiş hakkı”, “Geçiş hakkı sağlayıcısı” ve “İşletmeci” tanımlamaları yapılmıştır.
Aynı Kanun’un 22 nci maddesinin birinci fıkrasında “Geçiş hakkının kapsamı” belirlenmiş, 25 inci maddesinde de işletmeci ile geçiş hakkı sağlayıcısının anlaşma serbestisi çerçevesinde geçiş hakkına ilişkin anlaşmalar yapabileceği düzenlenmiştir.
Geçiş hakkı ve bu hakka uygulanacak ücret tarifesine ilişkin usul ve esasların belirlenmesi amacıyla Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından “Sabit ve Mobil Haberleşme Altyapısı veya Şebekelerinde Kullanılan Her Türlü Kablo ve Benzeri Gerecin Taşınmazlardan Geçirilmesine İlişkin Yönetmelik” yayımlanmıştır.
Yönetmelik’te işletmeci ve geçiş hakkı sağlayıcısının geçiş hakkına ilişkin anlaşmaları, belirlenen ilkeler doğrultusunda serbestçe yapabileceği, anlaşma yapmaya ve geçiş hakkına ait ücretlerin tahsiline ise geçiş hakkına konu olan taşınmazın sahibi veya taşınmaz üzerinde hak sahibi olanların yetkili olduğu ifade edilmiştir. 01.01.2014 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere geçiş hakkı ücretleri tarifesi Yönetmelik’e eklenmiş olup geçiş hakkı ücretinin Geçiş Hakkı Ücret Tarifesinde belirtilen fiyatları aşamayacağı ve bu fiyatların her mali yılın başında Türkiye İstatistik Kurumunca yayımlanan Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE) oranında artırılacağı hüküm altına alınmıştır.
Buna göre belediyeler tarafından tarifede tavan olarak belirtilen miktarlara da riayet edilmek suretiyle geçiş hakkı talep eden telekomünikasyon firmalarından tahsil edilmek üzere geçiş hakkı ücreti belirlenmesi ve bu ücretlerin geçiş hakkını kullanan işletmecilerden tahsil edilmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemede, Belediyenin yetki ve sorumluluk alanı içinde sabit ve mobil haberleşme altyapısı veya şebekelerinde kullanılan her türlü kablo ve benzeri gerece ilişkin geçiş hakkı ücretlerine belediye gelir tarifesinde yer verilmediği ve dolayısıyla da söz konusu gelir kaleminin takip ve tahsilinin yapılmadığı tespit edilmiştir.
Sonuç olarak, Belediye tarafından 2022 yılı içerisinde altyapı geçiş hakkı bedeli olarak herhangi bir tahakkuk ve tahsilatın yapılmaması belediyenin önemli bir gelirden mahrum kalmasına yol açmaktadır. Bu nedenle söz konusu gelirlere yönelik gerekli işlemler yapılmalıdır.