|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin telekomünikasyon altyapı ve şebekelerinden alınması gereken geçiş hakkı bedellerini takip etmediğini ortaya koymuştur. Belediyenin sorumluluk alanındaki sabit ve mobil haberleşme altyapısında kullanılan kablo ve benzeri gereçler için geçiş hakkı ücretlerinin tahsil edilmediği tespit edilmiştir. 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nda geçiş hakkı, geçiş hakkı sağlayıcısı ve işletmeci tanımları yapılmış, geçiş hakkının kapsamı ile ilgili düzenlemeler belirlenmiştir.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından 2012 yılında yayımlanan yönetmelik, geçiş hakkı ile ilgili anlaşmaların serbestçe yapılabileceğini ve bu ücretlerin tahsilatının taşınmaz sahipleri tarafından gerçekleştirileceğini belirtmektedir. 2014 yılından itibaren geçiş hakkı ücretleri tarifesi belirlenmiş ve bu ücretlerin her mali yıl başında Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan Üretici Fiyatları Endeksi oranında artırılması öngörülmüştür. Ancak yapılan incelemelerde, belediyenin ilgili firmaları tespit etmediği ve geçiş hakkı tarifesi belirlemediği anlaşılmıştır. Kamu idaresi, bu bulgulara ilişkin yazışmaların sürdüğünü ve geçiş hakkı ücretlerinin tahakkuk ve tahsilat işlemlerinin yapılacağını belirtmiştir. Ancak, 2022 yılı içerisinde geçiş hakkı ücretlerinin tahsil edilmemesi, belediyenin önemli bir gelir kaynağından mahrum kalmasına neden olmaktadır. Bu nedenle, gerekli işlemlerin bir an önce yapılması gerekmektedir. |
BULGU: Telekomünikasyon Altyapı ve Şebekelerinden Alınması Gereken Geçiş Hakkı Bedellerinin Alınmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyenin yetki ve sorumluluk alanı içinde kalan, sabit ve mobil haberleşme altyapısı veya şebekelerinde kullanılan her türlü kablo ve benzeri gerece ilişkin geçiş hakkı ücretlerinin takip ve tahsil edilmediği görülmüştür.
5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’nun “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı 3’üncü maddesinin (s), (ş) ve (z) fıkralarında; “Geçiş Hakkı”, “Geçiş Hakkı Sağlayıcısı” ve
“İşletmeci” tanımlamaları yapılmıştır.
Aynı Kanun’un 22’inci maddesinin birinci fıkrasında “Geçiş hakkının kapsamı” belirlenmiş, 25’inci maddesinde de işletmeci ile geçiş hakkı sağlayıcısının anlaşma serbestisi çerçevesinde geçiş hakkına ilişkin anlaşmalar yapabileceği düzenlenmiştir.
Geçiş hakkı ve bu hakka uygulanacak ücret tarifesine ilişkin usul ve esasların belirlenmesi amacıyla Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından 27.12.2012 tarih 28510 sayılı Resmi Gazete’de “Sabit ve Mobil Haberleşme Altyapısı veya Şebekelerinde Kullanılan Her Türlü Kablo ve Benzeri Gerecin Taşınmazlardan Geçirilmesine İlişkin Yönetmelik” yayımlanmıştır.
Yönetmelik’te işletmeci ve geçiş hakkı sağlayıcısının geçiş hakkına ilişkin anlaşmaları, belirlenen ilkeler doğrultusunda serbestçe yapabileceği, anlaşma yapmaya ve geçiş hakkına ait ücretlerin tahsiline ise geçiş hakkına konu olan taşınmazın sahibi veya taşınmaz üzerinde hak sahibi olanların yetkili olduğu ifade edilmiştir. 01.01.2014 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere geçiş hakkı ücretleri tarifesi Yönetmelik’e eklenmiş olup geçiş hakkı ücretinin Geçiş Hakkı Ücret Tarifesinde belirtilen fiyatları aşamayacağı ve bu fiyatların her mali yılın başında Türkiye İstatistik Kurumunca yayımlanan Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE) oranında artırılacağı hüküm altına alınmıştır.
Buna göre belediyeler tarafından tarifede tavan olarak belirtilen miktarlara da riayet edilmek suretiyle geçiş hakkı talep eden telekomünikasyon firmalarından tahsil edilmek üzere geçiş hakkı ücreti belirlenmesi ve bu ücretlerin geçiş hakkını kullanan işletmecilerden tahsil edilmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemede Belediyenin sabit ve mobil haberleşme altyapısı veya şebekeleri firmalarını tespit etmediği ve geçiş hakkına ilişkin tarife belirlemediği tespit edilmiştir.
Kamu idaresinin cevabında, bulgu konusuna iştirak edilmiş olup hem ilgili firmayla hem de Aydın Büyükşehir Belediyesiyle yazışmaların devam ettiği, geçiş hakkı ücreti gelirin takibinin devam edilerek tahakkuk ve tahsilat işlemlerinin yapılmasının sağlanacağı ifade edilmiştir.
Yukarıda belirtilen düzenlemeler ve açıklamalar çerçevesinde, Belediye tarafından 2022 yılı içerisinde geçiş hakkı ücretleri olarak herhangi bir tahakkuk ve tahsilatın yapılmaması belediyenin olası gelirden mahrum kalmasına yol açmaktadır. Bu nedenle söz konusu gelirlere yönelik gerekli işlemler yapılmalıdır.