ÖZET: 2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin mal ve hizmet alımları ile yapım işlerinde, teslimi belirli bir süreyi gerektiren durumlarda sözleşme yapılmadığı tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53. maddesi ve 22.08.2009 tarihli Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddeleri, bu tür alımların sözleşmeye bağlanmasını zorunlu kılmaktadır. Sözleşme yapılmaması, hukuki anlaşmazlıklar ve tahsil edilemeyen damga vergileri gibi sorunlara yol açabilir.

Denetim sonuçları, doğrudan temin yöntemiyle gerçekleştirilen alımlarda, belirli bir süre gerektiren mal ve hizmet alımları ile yapım işlerinde sözleşme eksikliği olduğunu ortaya koymuştur. İdare, bu duruma ilişkin bir sözleşme örneği sunmuş olsa da, birçok alımda sözleşme yapılmadığı görülmektedir.

İdare, denetim sürecinde tespit edilen bu eksikliklerin giderilmesi için gelecekte azami dikkat gösterileceğini belirtmiştir. Sonuç olarak, ilgili mevzuat gereği, teslimi belirli bir süreyi gerektiren mal ve hizmet alımları ile yapım işlerinde sözleşme yapılması zorunludur.

BULGU: Teslimi Belirli Bir Süreyi Gerektiren Mal ve Hizmet Alımı ile Yapım İşlerinde Sözleşme Yapılmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Belediye hesap ve işlemlerinin incelenmesinde; teslimi belirli bir süreyi gerektiren mal ve hizmet alımı ile yapım işlerinde sözleşme yapılmadığı tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesine dayanılarak çıkarılan ve 22.08.2009 tarih ve 27327 sayılı Resmi Gazetede Yayınlanan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Doğrudan temine ilişkin açıklamalar” başlıklı 22’nci maddesinin 22.1.1.3. alt bendine göre doğrudan temin kapsamında alımı yapılacak malın tesliminin ve ya hizmetin ya da yapım işinin belli bir süreyi gerektirmesi durumunda, alımın bir sözleşmeye bağlanması zorunludur.

Anılan Tebliğ’in 22.1.1.3. alt bendine göre teslimi belirli bir süreyi gerektiren mal ve hizmet alımı ile yapım işlerinin sözleşmeye bağlanmaması, işin gerçekleştirilmesi aşamasında hukuksal anlaşmazlıklarda hak arama sorunu ortaya çıkarabileceği gibi sözleşmelerden tahsil edilen sözleşme damga vergilerinin de tahsil edilememesine neden olacaktır.

Yapılan denetimlerde, doğrudan temin yöntemiyle yapılan ve belirli bir süreyi gerektiren mal ve hizmet alımı ile yapım işlerinde belirli bir süreyi gerektirmesine rağmen sözleşme yapılmadığı görülmüştür.

İdare tarafından verilen cevapta, alımlara ilişkin yüklenici ile yapılan bir adet alıma ilişkin sözleşme örneği gönderilmiş olsa da bahsedilen husus bir çok işte mevcut olup sözleşme imzalanmayan çok fazla sayıda alım mevcuttur. Yine idare tarafından, teslimi belirli bir süreyi gerektiren mal ve hizmet alımı ile yapım işlerinde sözleşme yapılması ile ilgili olarak denetim sürecinde belirtilen bulguya ait bu işler ile ilgili bundan sonraki süreçte belirtilen hususlara azami özen gösterilerek iş ve işlemler gerçekleştirileceği de belirtilmiştir.

Sonuç olarak, ilgili mevzuat gereği doğrudan temin usulüyle yapılan, teslimi belirli bir süreyi gerektiren mal ve hizmet alımları ile yapım işlerinde sözleşme yapılması gerekmektedir.