| ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, belgeli yatırım ve işletmelerin elektrik teşvikinden yararlandırılmadığını ve destek miktarının belirlenmediğini ortaya koymuştur. Turizmi Teşvik Kanunu ve ilgili Bakanlar Kurulu Kararı gereğince, bu işletmelerin elektrik giderleri, bölgedeki en düşük tarifeden hesaplanarak desteklenmelidir. Mahkemeler, ödemelerin Bakanlık bütçesinden yapılmasına karar vermiştir; bu nedenle uygulamanın mevzuata uygun şekilde yürütülmesi gerekmektedir. |
BULGU: Turizmi Teşvik Kanunu ve İlgili Bakanlar Kurulu Kararı Hükümleri Uyarınca Belgeli Yatırım ve İşletmelerin Elektrik Teşvikinden Yararlandırılmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Belgeli yatırım ve işletmelerin elektrik teşvikinden yararlandırılmadığı ve ödemede aktif enerji bedeli üzerinden fon, pay ve tüm vergiler hariç olmak üzere destek miktarının belirlenmediği tespit edilmiştir.
2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu’nun Elektrik, havagazı ve su ücretleri başlıklı 16’ncı Maddesinde “Turizm belgeli yatırım ve işletmeler elektrik, gaz ve su ücretlerini o bölgedeki sanayi ve meskenlere uygulanan tarifelerden en düşüğü üzerinden öderler.” 40’ıncı Maddesinde “Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.” denilmektedir.
29.06.2010 tarih ve 27626 sayılı R.G. yayımlanan 2010/478 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile “Turizm Belgeli Yatırım ve İşletmelere Elektrik Enerjisi Desteği Hakkında Karar” yürürlüğe girmiştir.
Kararda; amacın Kültür ve Turizm Bakanlığından Turizm Yatırım Belgesi veya Turizm İşletme Belgesi almış yatırım veya işletmelerin tükettikleri elektrik enerjisi bedellerinin bir kısmının bütçeden karşılanmasını temin etmek olduğu; elektrik enerjisi desteği miktarının Bakanlıkça belgelendirilmiş turizm yatırımları veya işletmelerinde, şantiye dönemi dâhil tüketilen elektrik enerjisi giderlerinin tesisin bulunduğu ildeki mesken ve sanayi abonelerine uygulanan tarifelerden en düşüğü ile kendi abone grubuna uygulanan tarife arasındaki fark kadar olduğu; elektrik enerjisi desteği ödemelerinin Bakanlık bütçesine konulacak ödenekten karşılanacağı; mesken ve sanayi abonelerine uygulanan tarifelerden en düşüğü ile bu abonelere uygulanan tarife arasındaki farkın tamamı fatura döneminde peşin olarak ödenmiş faturalarda yer alan aktif enerji bedeli üzerinden fon, pay ve tüm vergiler hariç olmak üzere hesaplanarak yararlanılacak destek miktarının aylık olarak tespit edileceği ve yapılan nihai değerlendirme sonucunda enerji desteğine hak kazanmış firmaların ödemelerinin Bakanlıkça işletmelerin banka hesaplarına aktarılacağı; ile uygulama usul ve esasları belirlenmiştir.
Ankara 12 ve 13 Asliye Hukuk Mahkemelerinin muhtelif kararlarında, elektrik dağıtım firması, Turizmi Teşvik Kanunu uyarınca elektrik enerjisi teşvikinden yararlanmak isteyen firmalara ilişkin teşvik tutarını, dağıtımın özelleştirme kapsamında olması nedeniyle Hazine Müsteşarlığından tahsil edemediğinden indirimli tarifeyi sonlandırmış bunun üzerine işletme belgesi sahibi firmalar dağıtım firmasını dava ederek normal tarife ile indirimli tarife arasındaki farkın ödenmesi amacıyla elektrik dağıtım şirketini dava ederek teşvik hükümleri uyarınca davayı kazanarak bedeli dağıtım firmasından tahsil etmişler; dağıtım firması bunun üzerine haksız zenginleşme hükümleri uyarınca Bakanlığı dava etmiştir.
Mahkemeler Turizmi Teşvik Kanunu ve Bakanlar Kurulu Kararı gereğince bedelin Bakanlık bütçesinden ödenmesine karar verdiklerinden ödemeler icra yoluyla dağıtım firmasına ödenmiştir.
Bu itibarla, Turizmi Teşvik Kanunu ve ilgili Bakanlar Kurulu Kararı hükümleri uyarınca belgeli yatırım ve işletmelerin elektrik teşvikinden yararlanmaları mevzuat gereği olduğundan uygulamanın dava süreçleri ve ek maliyetlere neden olmayacak şekilde yürütülmesi, ayrıca ödemelerde Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca faturalarda yer alan aktif enerji bedeli üzerinden fon, pay ve tüm vergiler hariç olmak üzere hesaplanarak yararlanılacak destek miktarının belirlenmesi gerekmektedir.