Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı’nın 4734 Sayılı Kanun Kapsamında Olması Kamu İhale Süreçlerini Nasıl Etkiler (KİK)

Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı tarafından yapılan “İDEF 2013 11. Uluslararası Savunma Sanayi Fuarı” ihalesine ilişkin olarak İstanbul Fuarcılık A.Ş. tarafından 14.11.2011 tarih ve 48504 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile yapılan itirazen şikayet başvurusunda “ihalenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında yapılması gerekirken bu kapsamda yapılmadığı” iddiasına yer verildiğinden, II. İnceleme Dairesi Başkanlığı’nın 17.11.2011 tarih ve 3586 sayılı yazısı üzerine Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı’nın 4734 sayılı Kanun kapsamında olup olmadığı hakkında Kamu İhale Kurulu tarafından görüş oluşturulması gerekmiş ve 19.12.2011 tarih ve 2011/DK.D-242 sayılı Kurul kararı ile “Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfının 4734 sayılı Kanun kapsamında bulunmadığına” karar verilmiştir.

Kamu İhale Kurulu’nun söz konusu kararı üzerine, 26.12.2011 tarih ve 2011/UH.II-4358 sayılı Kurul kararı ile davacının itirazen şikayet başvurusu görev yönünden reddedilmiştir.

Kamu İhale Kurulu’nun 19.12.2011 tarih ve 2011/DK.D-242 sayılı kararının yürütmesinin durdurulması ve iptali istemiyle davacı İstanbul Fuarcılık A.Ş. tarafından açılan davada, Ankara 16. İdare Mahkemesi’nin 10.07.2012 tarih ve E:2012/473 sayılı kararı ile,

“… Bu durumda; Milli Savunma Bakanlığı’nın görevleri ile Vakfın amaçları karşılaştırıldığında, silah, araç, gereç tedariki ile harp sanayine yönelik hizmetlerin örtüştüğünün görüldüğü, buna göre Vakfın “savunma hizmetine yardımcı” ve “o”na bitişik bir kamu hizmeti yürüttüğünün anlaşıldığı, Vakıf Senedine göre, Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfının, yıl içinde elde ettiği brüt gelirinin %80’ini Vakıf amaçlarına sarf ve tahsise zorunlu olduğu, 4734 sayılı Kanunun yukarıda yer verilen 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde belirtildiği gibi, özel kanunlarla kurulmuş ve kendilerine kamu görevi verilmiş tüzel kişiliğe sahip kuruluşların (mesleki kuruluşlar ve vakıf yüksek öğretim kurumları hariç) her türlü kaynaktan karşılanan mal ve hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinin 4734 sayılı Kanun kapsamında yürütülmesinin zorunlu olduğu, Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfının da özel bir kanunla kurulmuş ve kendisine kamu görevi verilmiş tüzel kişiliğe sahip bir kuruluş olduğu ve Vakfın 4734 sayılı Kanun kapsamında bulunduğu açık olduğundan, Kanunda düzenleme altına alınan hükümlere açıkça aykırı bulunan dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık görülmemiştir. …”

gerekçesine dayanılarak yürütmenin durdurulmasına karar verilmesi üzerine, Kamu İhale Kurulu’nun 29.08.2012 tarih ve 2012/MK-289 sayılı kararı ile;

“Bu çerçevede, Kamu İhale Kurulu’nun 19.12.2011 tarih ve 2011/DK.D-242 sayılı kararının iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle İstanbul Fuarcılık A.Ş. tarafından Ankara 16. İdare Mahkemesinin E:2012/473 sayılı esasında açılan davada, Mahkemece verilen 10.07.2012 tarihli yürütmenin durdurulması kararının uygulanmasını teminen;

1- 19.12.2011 tarih ve 2011/DK.D-242 sayılı Kurul kararının iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfının 4734 sayılı Kanun kapsamında bulunduğuna,”

karar verilmiştir.

Bununla birlikte, Ankara 16. İdare Mahkemesi’nin 10.07.2012 tarih ve E:2012/473 sayılı yürütmenin durdurulması kararına karşı Ankara Bölge İdare Mahkemesi nezdinde itirazda bulunulmuş, Ankara Bölge İdare Mahkemesi’nin 13.09.2012 tarih ve Y.D. İtiraz No: 2012/4078 sayılı kararı ile;

“… Bu çerçevede; Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfının ve Mütevelli Heyeti Başkanının Mili Savunma Bakanı, heyetin diğer üyelerinin ise Genelkurmay II. Başkanı, Milli Savunma Bakanlığı Müsteşarı ve Savunma Sanayi Müsteşarı olduğu, öte yandan Vakfın amaçları ile Milli Savunma Bakanlığının bazı görevlerinin örtüştüğü anlaşılmakta ise de; Vakfın özel hukuk tüzel kişisi olduğu, kamu kaynağı kullanmadığı, kamuya yararlı bir vakıf olduğu, Milli Savunma Bakanlığı ile yasal bir bağlılık ilişkisi içinde olmadığı, Milli Savunma Bakanlığı’ndan personel, araç ve gereç sağlamadığı, Genel Müdür dahil Vakıf çalışanlarının kamu görevlisi olmadığı ve İş Kanununa tabi olarak istihdam edildiği görülmekle adı geçen Vakfın 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında bulunmadığı sonucuna varıldığından, davaya konu Kamu İhale Kurulu kararında hukuka aykırılık görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle davalı itirazının KABULÜ ile yürütmenin durdurulması talebinin kabulüne yönelik olarak Ankara 16. İdare Mahkemesince verilen 10.07.2012 gün ve E:2012/473 sayılı kararın KALDIRILMASINA; 2577 sayılı Yasanın 27 nci maddesinde öngörülen koşulların birlikte gerçekleşmediği gözetilerek yürütmenin durdurulması isteminin REDDİNE, …”

karar verilmesi üzerine, Kamu İhale Kurulu’nun 14.11.2012 tarih ve 2012/MK-341 sayılı kararı ile;

“Bu çerçevede, Kamu İhale Kurulu’nun 19.12.2011 tarih ve 2011/DK.D-242 sayılı kararının iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle İstanbul Fuarcılık A.Ş. tarafından Ankara 16. İdare Mahkemesinin E:2012/473 sayılı esasında açılan davada, Ankara Bölge İdare Mahkemesinin 13.09.2012 tarih ve Y.D. İtiraz No: 2012/4078 sayılı kararının uygulanmasını teminen;

1- Kamu İhale Kurulunun 29.08.2012 tarih ve 2012/MK-289 sayılı kararının iptaline,

2- 19.12.2011 tarih ve 2011/DK.D-242 sayılı Kurul kararı doğrultusunda Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfının 4734 sayılı Kanun kapsamında bulunmadığına,”

karar verilmiştir.

Öte yandan, 05.03.2013 tarihinde Kurumumuza tebliğ edilen Ankara 16. İdare Mahkemesi’nin esas hakkındaki 31.12.2012 tarih ve E:2012/473, K:2012/3234 sayılı kararı ile;

“… Bu durumda; Milli Savunma Bakanlığı’nın görevleri ile Vakfın amaçları karşılaştırıldığında, silah, araç, gereç tedariki ile harp sanayine yönelik hizmetlerin örtüştüğünün görüldüğü, buna göre Vakfın “savunma hizmetine yardımcı” ve “o”na bitişik bir kamu hizmeti yürüttüğünün anlaşıldığı, Vakıf Senedine göre, Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfının, yıl içinde elde ettiği brüt gelirinin %80’ini Vakıf amaçlarına sarf ve tahsise zorunlu olduğu, 4734 sayılı Kanunun yukarıda yer verilen 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde belirtildiği gibi, özel kanunlarla kurulmuş ve kendilerine kamu görevi verilmiş tüzel kişiliğe sahip kuruluşların (mesleki kuruluşlar ve vakıf yüksek öğretim kurumları hariç) her türlü kaynaktan karşılanan mal ve hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinin 4734 sayılı Kanun kapsamında yürütülmesinin zorunlu olduğu, Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfının da özel bir kanunla kurulmuş ve kendisine kamu görevi verilmiş tüzel kişiliğe sahip bir kuruluş olduğu ve Vakfın 4734 sayılı Kanun kapsamında bulunduğu açık olduğundan, Kanunda düzenleme altına alınan hükümlere açıkça aykırı bulunan dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık görülmemiştir. …”

gerekçesine dayanılarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Anayasanın 138 inci maddesinin dördüncü fıkrasında; yasama ve yürütme organları ile idarenin, mahkeme kararlarına uymak zorunda olduğu, bu organlar ve idarenin, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremeyeceği ve bunların yerine getirilmesini geciktiremeyeceği hükme bağlanmıştır.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 28 inci maddesinin birinci fıkrasında ise; Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idarenin, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecbur olduğu, bu sürenin hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Anılan kararın icaplarına göre Kamu İhale Kurulu’nca işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

Bu çerçevede, Kamu İhale Kurulu’nun 19.12.2011 tarih ve 2011/DK.D-242 sayılı kararının iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle İstanbul Fuarcılık A.Ş. tarafından açılan davada Ankara 16. İdare Mahkemesi’nin esas hakkındaki 31.12.2012 tarih ve E:2012/473, K:2012/3234 sayılı iptal kararının uygulanmasını teminen;

1- 14.11.2012 tarih ve 2012/MK-341 sayılı Kamu İhale Kurulu kararının iptaline,

2- 19.12.2011 tarih ve 2011/DK.D-242 sayılı Kamu İhale Kurulu kararının iptaline,

3- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfının 4734 sayılı Kanun kapsamında bulunduğuna,

Oybirliği ile karar verilmiştir.