|
ÖZET: Ücret tarifelerinde katma değer vergisi (KDV) ile ilgili uygulama birliği eksikliği, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda tespit edilmiştir. Büyükşehir İlçe Belediyesi İdare’si tarafından belirlenen ücret tarifelerinde, bazı meclis kararlarında KDV’nin dahil veya hariç olduğuna dair açıklamalar yer alırken, diğerlerinde bu hususa değinilmediği gözlemlenmiştir. 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun ilgili maddeleri, belediyelerin hizmet ücretlerini belirleme yetkisini meclislere vermekte, bu ücretlerin belediyenin gelirleri arasında sayıldığını vurgulamaktadır.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu’na göre, belediyelerin ticari nitelikte sunduğu hizmetlerin KDV’ye tabi olduğu belirtilmiştir. Ancak yapılan incelemeler, bazı meclis kararlarında KDV’nin durumu hakkında tutarsızlıklar olduğunu ortaya koymaktadır. Örneğin, bir meclis kararında KDV’nin dahil olduğu belirtilirken, başka bir kararda bu konuya yer verilmemiştir. Kamu İdaresi, bu durumu düzeltmek amacıyla ilgili birimlerin bilgilendirildiğini ve tarifelerde uygulama birliğinin sağlanacağını belirtmiştir. Sonuç olarak, belediyelerin sunduğu hizmetlerin KDV’ye tabi olduğu ve ücret tarifelerinde bu durumun açıkça ifade edilmesi gerektiği açıktır. |
BULGU: Ücret Tarifelerinde Yer Alan Katma Değer Vergisine İlişkin Açıklamalarda Uygulama Birliğinin Bulunmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdare tarafından Belediye Meclis kararına istinaden belirlenen ücret tarifelerinde, ücretlere katma değer vergisinin dahil veya hariç olduğuna ilişkin ifadelere bazı meclis kararlarında yer verildiği bazılarında ise yer verilmediği görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Meclisin görev ve yetkileri” başlıklı 18’inci maddesinin (f) bendinde kanunlarda vergi, resim, harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı hizmetler için uygulanacak ücret tarifesini belirlemenin belediye meclisinin yetkisinde olduğu; aynı Kanun’un “Belediyenin gelirleri” başlıklı 59’uncu maddesinin (e) bendinde ise tarifelere göre tahsil edilecek hizmet ücretlerinin belediyenin gelirlerinden olduğu belirtilmiştir.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Ücrete tabi işler” başlıklı 97’inci maddesinde belediyelerin bu Kanun’da harç veya katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı olarak ifa edecekleri hizmetler için belediye meclislerince düzenlenecek tarifelere göre ücret almaya yetkili oldukları belirtilmiş ve idareye imtiyaz olarak verilmiş hizmetlerin kendi özel hükümlerine tabi olacağı hükme bağlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanun’un 1’inci maddesinin üçüncü fıkrasının (g) bendinde, genel ve katma bütçeli idarelere, il özel idarelerine, belediyeler ve köyler ile bunların teşkil ettikleri birliklere, üniversitelere, dernek ve vakıflara, her türlü mesleki kuruluşlara ait veya tabi olan veyahut bunlar tarafından kurulan veya işletilen müesseseler ile döner sermayeli kuruluşların veya bunlara ait veya tabi diğer müesseselerin ticari, sınai, zirai ve mesleki nitelikteki teslim ve hizmetlerinin katma değer vergisine tabi olduğu, hüküm altına alınmıştır.
Aynı Kanun’un “Teslim ve hizmet işlemlerinde matrah” başlıklı 20’nci maddesinin dördüncü fıkrasında belli bir tarifeye göre fiyatı tespit edilen işler ile bedelin biletle tahsil edildiği hallerde tarife ve bilet bedelinin Katma Değer Vergisi dahil edilerek tespit olunacağı ve verginin müşteriye ayrıca intikal ettirilmeyeceği ifade edilmiştir.
Bu hükümler çerçevesinde, piyasa ekonomisi içerisinde icra edilen ticari nitelikteki ilan hizmeti, fen araçlarının kiralanması, tiyatro salonu kiralanması, spor salonlarının işletilmesi, gibi hizmetler genel hükümler çerçevesinde KDV’ye tabi bulunmaktadır. Yapılan incelemede, kanunlarda vergi, resim, harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı hizmetler haricinde kalan ve İdarece ifa edilen hizmetler için belediye meclis kararlarına istinaden ücret tarifelerinin belirlendiği, ancak söz konusu ücretlere katma değer vergisinin dahil olup olmadığı konusunda meclis kararları arasında uygulama birliğinin bulunmadığı görülmüştür. Örneğin;
-02.01.2024 tarih ve 12 sayılı meclis kararı ile 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 59’uncu maddesinin (e) fıkrasında Belediye İdaresi tarafından görülecek “harç konusu olmayan” hizmetlere karşılık alınacak ücret tarifelerinin Belediye Meclisince karara bağlanacağı hüküm altına almış olup, İmar ve Şehircilik Müdürlüğünce hizmet karşılığı ücret alınacağı ayrıca ücretlere katma değer vergisinin (K.D.V) dahil olduğu belirtilmiş,
-02.02.2024 tarih 51 sayılı meclis kararında ise Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü’ne bağlı olarak faaliyet gösteren 5 (beş) adet spor tesisinin hizmetleri için 2464 sayılı Kanun’un 97’nci maddesi gereğince belirlenen ücret tarifesinde katma değer vergisine ilişkin bir açıklamaya yer verilmemiştir.
Kamu İdaresi cevabında, bulguya konu hususun yerine getirilmesi amacıyla ilgili birimlerin bilgilendirildiği ve tarifelerde uygulama birliğinin sağlanacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak, 3065 sayılı Kanun’un ilgili maddesine göre belediyelerin ticari nitelikteki hizmetlerinin katma değer vergisine tabi olduğu açıktır. Belediye Meclis Kararına istinaden belirlenen ücret tarifelerinde, ücretlere katma değer vergisinin dahil veya hariç olduğunun belirtilmesi gerekmektedir.