Ülkemizde Yapılan Uluslararası Gençlik ve Spor Organizasyonu İçin Oluşturulan Özel Hesaba İlişkin Mali İşlemlerin Bakanlık Mali Tablolarında Yer Almaması (Sayıştay)

BULGU: Ülkemizde Yapılan Uluslararası Gençlik ve Spor Organizasyonu İçin Oluşturulan Özel Hesaba İlişkin Mali İşlemlerin Bakanlık Mali Tablolarında Yer Almaması

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri

Ülkemizde yapılan uluslararası gençlik ve spor organizasyonu için oluşturulan özel hesaba ilişkin mali işlemlerin Bakanlık mali tablolarında yer almadığı ve bu işlemler için ayrı bir mali tablo oluşturulduğu görülmüştür.
Ülkemizde yapılacak uluslararası gençlik ve spor organizasyonlarının giderlerinde kullanılmak üzere oluşturulacak özel hesabın, yönetimi, işleyişi, özel hesaptaki tutarların harcanması, nemalandırılması ve özel hesaba ilişkin diğer usul ve esaslar 04.03.2021 tarihli ve 31413 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Ülkemizde Yapılacak Uluslararası Gençlik ve Spor Organizasyonlarına İlişkin Özel Hesap Yönetmeliği ile belirlenmiştir.
Yönetmelik’in; 12’nci maddesinde muhasebe işlemlerinin Kamu İdarelerine Ait Özel Hesaplara İlişkin İşlemlerin Muhasebeleştirilmesine Dair Yönetmelik hükümleri çerçevesinde yapılacağı hüküm altına alınmıştır.
17.10.2017 tarihli ve 30213 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu İdarelerine Ait Özel Hesaplara İlişkin İşlemlerin Muhasebeleştirilmesine Dair Yönetmelik’in;
4’üncü maddesinde muhasebe birimi kavramının, kamu idaresinin muhasebe hizmetlerinin yürütüldüğü birimi veya birimleri ifade ettiği,
6’ncı maddesinin birinci fıkrasında özel hesaba aktarılan tutarlar ile bu hesaptan yapılan kullanımların muhasebeleştirilmesinin ilgili kamu idaresinin muhasebe hizmetlerini yürüten muhasebe birimi tarafından yapılacağı, dördüncü fıkrasında özel hesaptan yapılan harcamaların bütçe gelir ve bütçe gider hesapları ile ilişkilendirilmeksizin gelir ve gider hesaplarına kaydedileceği, altıncı fıkrasında özel hesaplara ilişkin mali işlemlerin kamu idaresi hesapları kapsamında ayrı bir mali tablo oluşturulmaksızın kullanıcı kamu idaresinin mali raporları içerisinde gösterileceği,
8’nci maddesinde ise özel hesap uygulamasının sona ermesi halinde özel hesapta kalan tutarın ilgili mevzuatındaki hükümler saklı kalmak kaydıyla ilgili idarenin bütçesine gelir kaydedileceği ve banka hesabının kapatılacağı,
ifade edilmiştir.
Buna göre; özel hesaba ilişkin muhasebe işlemlerinin Kamu İdarelerine Ait Özel Hesaplara İlişkin İşlemlerin Muhasebeleştirilmesine Dair Yönetmelik’in 6’ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca kamu idaresinin muhasebe birimince yapılması ve aynı Yönetmelik’in 6’ncı maddesinin altıncı fıkrası uyarınca bu işlemlerin kullanıcı kamu idaresinin mali raporları içerisinde gösterilmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemede 9-18 Ağustos tarihleri arasında Konya’da gerçekleştirilen spor organizasyonuna ilişkin muhasebe işlemlerinin Genel Koordinatörlük bünyesinde oluşturulan muhasebe birimi tarafından gerçekleştirildiği görülmüştür. Özel hesaba 2021 ve 2022 yıllarında Bakanlık bütçesinden toplam 240.250.000,00 TL kamu kaynağı transfer edilmiş, tasfiye işlemlerinin tamamlanmasından sonra bu tutardan bakiye 2.757.329,61 TL Bakanlık hesaplarına aktarılmıştır. Organizasyona ilişkin olarak Bakanlık mali tablolarında sadece özel hesaba aktarılan kamu kaynağına ve oyunların tamamlanmasından sonra Bakanlığa iade edilen tutara ilişkin transfer harcaması mahiyetinde kayıt bulunduğu, özel hesap kapsamında gerçekleştirilen mali işlemelerin ayrıntısının ayrı bir mali tablo ile raporlandığı tespit edilmiştir.
Bakanlık mali tabloların incelenmesinden organizasyon kapsamında harcanan tutarın (240.250.000,00-2.727.329,61) 237.492.670,39 TL olduğu, Koordinatörlük bünyesindeki muhasebe birimi tarafından oluşturulan mali tablolara göre ise 244.183.874,90 TL olduğu anlaşılmaktadır. Bu farklılık, organizasyon kapsamında katılımcı olimpiyat komitelerinden katılım ücreti olarak tahsil edilen tutarların, özel hesapta kayıtlı tutarların nemalandırılmasından kaynaklı faiz gelirlerinin ve döviz cinsi tutarların satışından kaynaklı kur farklarının sadece Genel Koordinatörlük bünyesindeki muhasebe birimi tarafından oluşturulan tablolarda yer almasından kaynaklanmaktadır.
Diğer taraftan Genel Koordinatörlük bünyesindeki muhasebe birimi tarafından oluşturulan tablolardan 01.01.2022-31.12.2022 tarihli Mizanın incelenmesi neticesinde; 150 Malzemeler hesap kodu altında 49.617.328,27 TL, 255 Demirbaşlar hesap kodu altında 14.704.784,73 TL tutarında kayıt bulunduğu, organizasyonda kullanılan tesisler için yüksek tutarda bakım onarım gideri yapıldığı görülmüştür. Ancak ayrı bir mali tablo üretilmesi nedeniyle Bakanlık mali tablolarında, malzemeler, demirbaş malzemeleri ile tesislerin bakım ve onarımı için yapılan harcamaların ilgili varlık hesapları ile ilişkilendirilmediği anlaşılmıştır.
Kamu idaresi cevabında; özel hesaba ilişkin iş ve işlemlerin “Ülkemizde Yapılacak Uluslararası Gençlik ve Spor Organizasyonlarına İlişkin Özel Hesap Yönetmeliği” kapsamında yürütüldüğü ve ilgili mevzuatta mali işlemlerin Bakanlık mali tablolarına eklenmesine ilişkin bir hüküm bulunmadığı ifade edilmekte ise de yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere ilgili mevzuat hükümleri uyarınca özel hesaplara ilişkin mali işlemlerin kamu idaresi hesapları kapsamında ayrı bir mali tablo oluşturulmaksızın kullanıcı kamu idaresinin mali raporları içerisinde gösterilmesi gerekmektedir.
Diğer taraftan kamu idaresi cevabında; bulguda belirtilen hususların Bakanlık mali tablolarına intikali için oyunlar koordinatörlüğünden alınan mali tabloların Gençlik ve Spor Bakanlığı Merkez Saymanlık Müdürlüğüne gönderileceği ifade edimiş ise de Bakanlığın 2022 yılı mali tablolarının hazırlanmasına ilişkin süreç tamamlanmış olup tablolarda bu kapsamda bir düzeltme yapılmadığı anlaşılmıştır.
Buna göre, spor organizasyonuna ilişkin oluşturulan özel hesaba ilişkin mali işlemlerin kamu idaresinin mali raporları içerisinde gösterilmemesi, Bakanlık mali tablolarının bu açıdan güvenilir ve doğru veri üretmemesine sebep olmuştur.