|
ÖZET: Ulusal bayram günlerinde faaliyet gösteren işletmelere ilişkin ruhsat verme işlemlerinin yeterince takip edilmediği tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, belediyenin sorumluluğundaki işyerlerinin ulusal bayram günlerinde çalışma ruhsatı harcının tahsilatı için gerekli çalışmalar yapılmamıştır. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’na göre, tatil günlerinde çalışmak isteyen işyerlerinin ruhsat alması zorunludur. 2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun ise, 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı’nın özel işyerlerinin kapanmasını zorunlu kıldığını belirtmektedir.
Denetimlerde, ruhsatlı işyerlerinden yalnızca 11’inin tatil günlerinde çalışma ruhsatı başvurusunda bulunduğu, diğer işletmelerin bayram günlerinde çalışma durumlarının ise belediye tarafından kontrol edilmediği gözlemlenmiştir. Ayrıca, Kahramanmaraş merkezli depremler nedeniyle denetimlerin gerçekleştirilemediği bildirilmiştir. 2025 yılı itibarıyla ulusal bayram günlerinde çalışma ruhsatı verilmesi için gerekli denetimlerin başlatılacağı ifade edilmiştir. Sonuç olarak, Cumhuriyet Bayramı gibi tatil günlerinde çalışan işletmelerin tespit edilmesi ve tatil günlerinde çalışma ruhsatı harcının tahsil edilmesi için etkin bir takip mekanizmasının oluşturulması gerekmektedir. |
BULGU: Ulusal Bayram Günü Çalışacak İşletmelere İlişkin Ruhsat Verme İşlemlerinin Takibinin Yapılmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi
Belediyenin yetki ve sorumluluğundaki alanlarda faaliyet gösteren işyerlerinden ulusal bayram günlerinde faaliyet gösteren işyerlerinin tespitinin ve tatil günlerinde çalışma ruhsatı harcının tahsiline ilişkin çalışmanın yapılmadığı görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Tatil Günlerinde Çalışma Ruhsatı Harcı” bölümü “Konu” başlıklı 58’inci maddesinde, ulusal bayram günlerinde çalışmaları belediyelerce izne bağlı işyerlerine ruhsat verilmesinin, Tatil Günlerinde Çalışma Ruhsatı Harcına tabi olduğu ifade edilmiştir.
2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun’un 1’inci maddesine göre, 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı ulusal bayramdır. Bayram, 28 Ekim günü saat 13.00’ten itibaren başlar ve 29 Ekim günü devam eder. Aynı Kanun’un 2’nci maddesinin son fıkrasında ise 29 Ekim günü özel iş yerlerinin kapanmasının zorunlu olduğu belirtilmiştir.
Yukarıda bahsi geçen mevzuat hükümleri uyarınca ulusal bayram günlerinde çalışmalarına izin verilen işyeri mükelleflerinin, tatil günlerinde çalışma ruhsat harcını 2464 sayılı Kanun’un “Mükellefiyet dönemi ve harcın ödenmesi” başlıklı 61’inci maddesinde belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde İdareye ödemesi gerekmektedir.
Yapılan incelemede, İdarenin kayıtlarında yer alan ruhsatlı işyerlerinden sadece 11 işyerinin Tatil Günlerinde Çalışma Ruhsatı başvurusu yaptığı, başvuru yapmayan işletmelerin ulusal bayram gününde çalışıp çalışmadığının ise Belediye tarafından kontrolünün sağlanmadığı görülmüştür.
Kamu idaresince 06.02.2023 tarihli Kahramanmaraş merkezli depremler dolayısıyla bahse konu denetimlerin yapılamadığı, Ulusal Bayram Günlerinde Çalışma Ruhsatı verilmesine yönelik olarak denetim ve çalışmaların yapılması hususunda gerekli işlemlere 2025 yılı itibarı ile başlandığı bildirilmiştir.
Sonuç olarak, tatil günlerinde çalışma ruhsatı harcının mükellefi olan Cumhuriyet Bayramı’nda çalışan iş yerlerinin tespitinin yapılarak bu harcın takip ve tahsilinin sağlanması gerekmektedir.