ÖZET: Üniversite adına yapılan patent başvurularından birinin kabul edilmesine rağmen, bu patentin 260 Haklar Hesabı yerine 630 Giderler Hesabı’na kaydedilmesi, Sayıştay denetim raporlarında dikkat çekmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, hukuki tasarruflar ve ekonomik değer taşıyan harcamaların 260 Haklar Hesabı’nda izlenmesi gerektiğini belirtmektedir. Ancak, denetimlerde bu patent hakkının izlenmediği ve patent başvuru ücretlerinin doğrudan gider olarak kaydedildiği tespit edilmiştir. Bu durum sonucunda, bilançoda 31.632,96 TL’lik bir eksiklik ortaya çıkmıştır.

Sonuç olarak, patent başvurularına ilişkin giderlerin 260 Haklar Hesabı’nda izlenmesi zorunludur. Kamu İdaresi, bu eksikliği gidermek amacıyla gerekli düzeltmeleri yapacağını belirtmiş ve ilgili işlemler 25.04.2025 tarihli muhasebe işlem fişi ile düzeltilmiştir. Bu tür hataların önlenmesi, üniversitenin mali yönetimi açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Üniversite Adına Kabul Edilen Patentin Haklar Hesabında İzlenmemesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite

Üniversite adına yapılan patent başvurularından 1 adedinin kabul edildiği halde 260 Haklar Hesabında izlenmesi gerekirken 630 Giderler Hesabına kaydedilerek doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.

Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 260 Haklar Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 194’üncü maddesinde; bu hesabın, bedeli karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılacağı, “Hesabın işleyişi” başlıklı 195’inci maddesinde ise; bütçeye gider kaydıyla edinilen hakların bir taraftan 260 Haklar Hesabına borç, kesintilerin ilgili hesaba, ödenecek tutarın 103 Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabına alacak; diğer taraftan 830 Bütçe Giderleri Hesabına borç, 835 Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedileceği hükme bağlanmıştır.

Denetimlerde, Üniversite tarafından kabul edilen 1 adet patent hakkının 260 Haklar Hesabında izlenmediği, ödenen patent başvuru ücretlerinin de doğrudan gider kaydedilmesi suretiyle bilançoda adı geçen hesapta 31.632,96 TL eksiklik olduğu tespit edilmiştir.

Sonuç olarak; başvuru sonucu elde edilen patentlere ilişkin giderlerin 260 Haklar Hesabında izlenmesi gerekmektedir.

Kamu İdaresinin cevabında, söz konusu hususun düzeltilmesine ilişkin işlemlerin yerine getirildiği ifade edilmiştir.

Söz konusu tespit; kurum tarafından 25.04.2025 tarih ve 5580 sayılı muhasebe işlem fişi ile düzeltilmiştir.