ÖZET: Üniversite bünyesindeki İşletme ve Yönetim Bilimleri ile Tarım Bilimleri ve Teknolojileri Fakülteleri, mevzuat gereği kurulmuş olmasına rağmen, 2024 yılı itibarıyla fiilen atıl durumdadır. Bu fakültelerde eğitim faaliyetleri yürütülmemekte ve öğrenci bulunmamaktadır. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu, üniversitelerin ve bağlı birimlerinin kurulması ve geliştirilmesi için belirli ilkeler öngörmekte, Yükseköğretim Kurulu’na bu süreçlerin denetimini ve planlamasını üstlenme görevi vermektedir.

Denetim raporları, bu iki fakültenin kurulmasına rağmen, gerekli öğretim elemanları, öğrencileri ve idari personeli olmadan faaliyet göstermediğini ortaya koymuştur. Ayrıca, bu fakültelere dekan ve fakülte sekreterleri atanmış olmasına rağmen, eğitim süreçleri başlamamıştır. 1983 tarihli Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı Kanunu’na eklenen düzenlemeler doğrultusunda, bu durumun düzeltilmesi ve kaynakların etkin kullanımı için gerekli tedbirlerin alınması gerektiği vurgulanmaktadır.

Kamu İdaresi, bu iki fakültenin aktif hale getirilmesi amacıyla Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı’na başvuruda bulunmuştur. Başvurunun olumlu sonuçlanması halinde, öğretim üyesi sayısının tamamlanması, bölümlerin açılması ve öğrenci alım süreçlerinin başlatılması planlanmaktadır. Bu adımlar, üniversitenin eğitim kapasitesinin artırılması ve kaynakların verimli kullanılması açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Üniversite Bünyesindeki İki Fakültenin Fiilen Âtıl Durumda Olması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite

Üniversite birimlerinden İşletme ve Yönetim Bilimleri ile Tarım Bilimleri ve Teknolojileri Fakültelerinin mevzuat gereğince kurulmasına ve dekan ve fakülte sekreteri görevlendirmeleri yapılmasına rağmen öğrencisinin olmadığı ve bu birimlerde eğitim faaliyetlerinin yürütülmediği görülmüştür.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Ana ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinin (f) fıkrasında; üniversiteler ile yüksek teknoloji enstitüleri ve bunlar içindeki fakülte, enstitü ve yüksekokulların, Cumhurbaşkanınca yapılan yükseköğretim planlaması çerçevesinde kanunla kurulacağı hüküm altına alınmıştır.

2547 sayılı Kanun’un “Yükseköğretim Kurulunun görevleri” başlıklı 7’nci maddesinin (a) fıkrasında; yükseköğretim kurumlarının bu Kanun’da belirlenen amaç, hedef ve ilkeler doğrultusunda kurulması, geliştirilmesi, eğitim – öğretim faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi ve yükseköğretim alanlarının ihtiyaç duyduğu öğretim elemanlarının yurt içinde ve yurt dışında yetiştirilmesi için kısa ve uzun vadeli planlar hazırlamak ve üniversitelere tahsis edilen kaynakların, bu plan ve programlar çerçevesinde etkili bir biçimde kullanılmasını gözetim ve denetim altında bulundurmak Yükseköğretim Kurulunun görevleri arasında sayılmıştır.

Anılan Kanun’un “Rektör” başlıklı 13’üncü maddesinde de üniversitenin ve bağlı birimlerinin öğretim kapasitesinin rasyonel bir şekilde kullanılmasında ve geliştirilmesinde, eğitim- öğretim, bilimsel araştırma ve yayım faaliyetlerinin devlet kalkınma plan, ilke ve hedefleri doğrultusunda planlanıp yürütülmesinde rektörlerin birinci derecede yetkili ve sorumlu olduğu belirtilmektedir.

Bu kapsamda, üniversitenin ve bağlı birimlerinin öğretim kapasitesinin rasyonel bir şekilde kullanılmasının ve geliştirilmesinin, eğitim – öğretim, bilimsel araştırma ve yayım faaliyetlerinin devlet kalkınma plan, ilke ve hedefleri doğrultusunda planlanıp yürütülmesinin sağlanması için fakülte ve yüksekokulların 2547 sayılı Kanun’da yer alan ilke ve esaslara göre açılması gerekmektedir.

Denetimlerde, 28.03.1983 tarih ve 2809 sayılı Yükseköğretim Kurumlan Teşkilatı Kanunu’na 09.05.2018 tarih ve 7141 sayılı Kanun’un 7’nci maddesi ile eklenen ek madde ile İşletme ve Yönetim Bilimleri ile Tarım Bilimleri ve Teknolojileri Fakültelerinin kurulduğu ancak 2024 yılı sonu itibarıyla faal olmayan, öğrencisi, binası ve idari personeli bulunmayan söz konusu fakültelere fakülte sekreterleri ve dekanlarının atandığı tespit edilmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda yer alan mevzuat hükümleri ve açıklamalar doğrultusunda, mevcut şartlar gözetilerek ihtiyaçların belirlenmesinde kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasına yönelik tedbirlerin alınması ve atıl durumda bulunan fakültelerde eğitime bir an önce başlanılmasına yönelik gerekli çalışmaların yapılmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.

Kamu İdaresinin cevabında, söz konusu iki Fakültenin aktif hale getirilmesi için Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına başvuruda bulunulduğu, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının başvuruyu olumlu değerlendirmesi akabinde, öğretim üyesi sayısının tamamlanması, bölümlerin açılması ve öğrenci alımı süreçlerine geçileceği ifade edilmiştir.