|
ÖZET: Üniversitenin Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından açılan ve muhasebe sistemine dahil edilmeyen banka hesaplarının varlığı, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda tespit edilmiştir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun ilgili maddeleri, kamu hesaplarının düzenli bir şekilde kaydedilmesi ve yönetilmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Bu bağlamda, kamu idareleri adına bankalarda hesap açılması zorunludur.
Denetimlerde, Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı’nın öğrenci ve memurların yemekhane ücretlerini tahsil etmek amacıyla açtığı hesapların, muhasebe birimi dışında faaliyet gösterdiği belirlenmiştir. İdare, bu hesapların aracı niteliğinde olduğunu ve tahsilatların aynı gün içinde muhasebe birimine aktarıldığını ifade etmiştir. Ancak, bu durum, muhasebe sistemi dışında hesap açılmasını meşrulaştırmamaktadır. Sonuç olarak, üniversitenin muhasebe birimi dışında açılan bu hesapların, muhasebe sistemine entegre edilmesi gerekmektedir. Bu adım, kamu mali yönetimi açısından daha şeffaf ve düzenli bir hesap verme mekanizması oluşturacaktır. |
BULGU: Üniversitenin Bazı Birimleri Adına Muhasebe Sistemi Dışında Açılmış Banka Hesaplarının Bulunması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Üniversitenin Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından açılmış ve muhasebe sistemi içinde yer almayan banka hesabının mevcut olduğu görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Muhasebe sistemi” başlıklı 49’uncu maddesinin ikinci fıkrasında; kamu hesaplarının kamu idarelerinin gelir, gider ve varlıkları ile malî sonuç doğuran ve öz kaynağın artmasına veya azalmasına neden olan her türlü işlemlerle garantilerin ve yükümlülüklerin belirlenmiş bir düzen içinde hesaplara kaydedilerek, yönetim ve denetim yetkilileriyle kamuoyuna gerekli bilgilerin sağlanması amacıyla tutulacağı hüküm altına alınmıştır.
Aynı Kanun’un “Kayıt zamanı” başlıklı 50’nci maddesinde ise; bir ekonomik değerin yaratıldığında, başka bir şekle dönüştürüldüğünde, mübadeleye konu edildiğinde, el değiştirdiğinde veya yok olduğunda muhasebeleştirileceği, bütün mali işlemlerin muhasebeleştirilmesinin ve her muhasebe kaydının belgeye dayanmasının şart olduğu ifade edilmiştir.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 102 Banka Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 17’nci maddesinde; bu hesabın, muhasebe birimleri adına bankaya yatırılan paralar ve bankaya tahsil için verilen çeklerden tahsil işlemi tamamlananlar ile muhasebe birimlerince düzenlenen çek ve gönderme emirlerinden ödendiği veya gönderildiği bildirilen çek ve gönderme emri tutarlarının izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiş olup bu hüküm uyarınca kamu idareleri adına bankalarda hesapların muhasebe birimi adına açılması gerekmektedir.
Denetimlerde, muhasebe birimi dışında Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı adına banka nezdinde öğrenci ve memurların yemekhane ücretlerinin tahsilatlarının gerçekleştirilmesinde kullanılmak üzere açılan ve belirlenen dönem sonralarında bakiyeleri muhasebe birimi banka hesabına aktarılan tahsilat hesaplarının bulunduğu tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında bahsi geçen banka hesabının aracı bir hesap niteliğinde olduğu, yemekhane hesabında biriken tutarların aynı gün içerisinde ilgili muhasebe biriminin banka hesaplarına aktarılarak gerekli muhasebe kayıtlarının yapıldığı ifade edilmiştir.
Her ne kadar İdare tarafından yemekhane işlemleri için açılan banka hesabında biriken tutarların aynı gün içerisinde muhasebe birimine aktarıldığı ifade edilmişse de bu durum muhasebe sistemi dışında başka bir banka hesabının açılmasına dayanak teşkil etmeyeceğinden yapılan açıklamalar bulgu konusu hususu ortadan kaldırmamaktadır.
Sonuç olarak; Üniversite muhasebe birimi dışında açılan söz konusu hesapların, Üniversitenin muhasebe sistemi içine dahil edilmesinin sağlanması gerekmektedir.