Üniversitenin Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazların Cins Tashihlerinin Yapılmaması (Sayıştay)

BULGU: Üniversitenin Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazların Cins Tashihlerinin Yapılmaması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Üniversitenin mülkiyetinde bulunan gayrimenkullerin cins tashih işlemlerinin yapılmadığı görülmüştür.
Genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri ile bu idarelere bağlı kurum ve kuruluşların mülkiyetinde, yönetiminde veya kullanımında bulunan taşınmazların kaydına ve icmal cetvellerinin düzenlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemek amacıyla yürürlüğe konulan “Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’in “Cins tashihlerinin yapılması” başlıklı 10’uncu maddesinde;
“Kamu idarelerince; mülkiyetlerinde, yönetimlerinde veya kullanımlarında bulunan taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kaydının birbirine uygun olmaması durumunda, taşınmazlar mevcut kullanım şekli ile kayıtlara alınır. Kamu idareleri taşınmazların cins tashihinin yapılması için gerekli işlemleri yaparlar. Ancak kamu idarelerinin savunma, güvenlik ve istihbarat hizmetlerinde kullandığı taşınmazlardan, ilgili idarelerce belirlenenlerin cins tashihleri yapılır.
Tahsis edilen ve üzerinde irtifak hakkı tesis edilen taşınmazlar açısından bu yükümlülük kullanan idarenin veya gerçek veya tüzel kişilerin durumu tespit eden yazısı üzerine taşınmaz maliki idareye aittir. Ancak cins tashihine ilişkin gerekli belgeler ile buna ilişkin malî yükümlülükler kullanıcılar tarafından karşılanır.” denilmektedir.
Aynı Yönetmelik’in 4’üncü maddesinde cins tashihi;
“Binalar, arazi ve arsalar ile yer altı ve yer üstü düzenlerinin mevcut kullanım şekilleri ile tapu kayıtlarının farklılık göstermesi durumunda tapu kayıtlarının mevcut kullanım şekli dikkate alınarak düzeltilmesi işlemi” şeklinde tanımlanmıştır.
Yönetmelik’in “Kayıt değişikliği işlemleri” başlıklı 11’inci maddesinde de; “Kadastro, imar, ifraz, tevhid, cins tashihi, yüzölçüm değişikliği, kat mülkiyeti tesisi, kamuya terk gibi nedenlerle taşınmazda meydana gelebilecek değişikliklerde kayıtlar kapatılıp oluşan taşınmazlar esas alınarak yeni kayıt tesis edilir.
Terkin, satış, devir gibi mülkiyeti sona erdiren durumlarda sona eriş nedeni açıklanarak kayıt kapatılır.
Taşınmaza yapılan değer arttırıcı harcamalar, taşınmazın değerine eklenir.
Bu madde uyarınca kayıtlarda meydana gelen değişiklikler en geç yedi gün içinde muhasebe hizmetlerini yürüten muhasebe birimine ve mali hizmetler birimine; işlemin yapıldığı ayı takip eden ay sonuna kadar, Aralık ayı içinde işlem yapılanlar ise aynı ayın sonuna kadar maliki kamu idaresine gönderilir.”
hükümlerine yer verilmiştir.
Kamu İdaresi tarafından verilen cevapta, üniversite yerleşkelerinde imar çalışmalarının devam etmekte olduğu ve imar çalışmaları sonunda evsafı değişen arazilerin cins değişikliklerinin yapılacağı bilgisi verilmiştir.
Sonuç olarak Yönetmelik hükümlerine göre Üniversitenin mülkiyetinde bulunan taşınmazların mevcut kullanım şekli ile tapu kaydının farklılık göstermesi nedeniyle, bilançodaki maddi duran varlıklar hesap grubunun mevcut durumu yansıtmadığı değerlendirilmektedir.
Üniversitenin mülkiyetinde bulunan gayrimenkullerin cins tashih işlemlerinin yapılarak bilançodaki maddi duran varlıklar hesap grubunun mevcut durumu yansıtacak şekilde düzeltilmesi gerekmektedir.
EKLER
EK-1: BULGULARA İLİŞKİN İZLEME TABLOSU

Üniversitenin Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazlardan Tahsis Edilenlerin Muhasebe Kayıtlarında Yer Almaması
2021
Yerine
Getirilmedi
2023 yılı
raporunda 9 numaralı bulguya dercedilmiştir.
2021 yılında yapılan denetim sonucunda üniversitenin mülkiyetindeki taşınmazlardan diğer kurum ve kuruluşlara tahsis edilenlerin muhasebe kayıtlarında yer almadığı tespit edilmiştir. 2023 yılında tahsisli kullandırılan taşınmazlar ile ilgili düzeltici bir işlem yapılmamıştır.