|
ÖZET: Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi tarafından, üniversitenin sahibi olduğu T… Anonim Şirketine aktarılan sermaye payının hatalı muhasebeleştirildiği belirlenmiştir. 05.07.2018 tarihinde kurulan T… Anonim Şirketi için üniversite, toplam 75.000,00 TL sermaye taahhüt etmiş ve bu tutarın 18.750,00 TL’sini döner sermaye kaynaklarıyla nakden ödemiştir. Ancak, bu ödemenin döner sermaye işletmesini doğrudan şirket ortağı yapmadığı, dolayısıyla ortaklık payının üniversitenin özel bütçesinde yer alması gerektiği tespit edilmiştir.
Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu’na göre, yönetici şirket ortakları taahhüt ettikleri sermaye paylarını döner sermaye gelirlerinden ödeyebilse de, bu durumun muhasebe kayıtlarına yansıması gerekmektedir. Yapılan incelemelerde, 18.750,00 TL’nin döner sermaye bütçesinde değil, üniversitenin özel bütçesinde gösterilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Ayrıca, bu sermaye tutarlarının genel yönetim giderleri kalemiyle giderleştirilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. 2022 yılında bazı düzeltmeler yapılmış olsa da, 2021 yılı mali tablolarını etkileyen bu durum, muhasebe kayıtlarının tamlık ve doğruluk ilkelerine uygun olmadığını göstermektedir. Bu bağlamda, T… Anonim Şirketi’ne yapılan sermaye ödemesi için kullanılan muhasebe hesabının yanlış olduğu değerlendirilmiştir. |
BULGU: Üniversitenin Ortağı Olduğu Anonim Şirketine Aktarılan Sermaye Payı İçin Hatalı Muhasebe Hesabı Kullanılması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Necmettin Erbakan Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi tarafından, Üniversitenin sahibi olduğu T… Anonim Şirketine aktarılan tutarın hatalı muhasebeleştirildiği tespit
edilmiştir.
T… Anonim Şirketi 05.07.2018 tarih ve 9614 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nde yayımlanarak kurulmuş olup Üniversite 75.000,00 TL sermaye payı taahhüt etmiş ve Döner Sermaye İşletmesi kaynaklarını kullanarak bu tutarın 18.750,00 TL’sini nakden ödemiştir.
06.07.2001 tarih ve 24454 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu’nun Yönetici Şirket başlıklı 5’inci maddesinde;
cc
Yönetici şirket kuruluşu ve Bölgeye ait imar planlarının onaylanmak üzere Bakanlığa sunulması işlemleri Bölge kuruluş kararının Resmi Gazetede yayımı tarihinden itibaren bir yıl içerisinde sonuçlandırılır. Bu işlemlerin bu süre içerisinde tamamlanmaması halinde, Kurucu Heyet süre uzatımı için Bakanlığa müracaat eder. Bakanlık uygun görmesi halinde bir defaya mahsus olmak üzere en fazla altı ay ek süre verebilir. Bu ek süre içerisinde gerekli düzenlemelerin yapılmaması durumunda, Bakanlar Kurulunun Bölgenin ilanına ilişkin kararı hüküm ve sonuçları ile birlikte ortadan kalkar.
Yönetici şirket ortaklarından; üniversiteler, yüksek teknoloji enstitüleri ya da kamu ARGE merkez veya enstitüleri, yönetici şirkete taahhüt ettikleri sermaye payını döner sermaye gelirlerinden ödeyebilir,” denilmektedir.
Mevzuat hükmü doğrultusunda; Üniversite Döner Sermaye İşletmesi tarafından aktarılan 18.750,00 TL tutarındaki bedelin, T… Anonim Şirketine ödendiği görülmüştür.
Ancak döner sermaye gelirlerinden ödenen bu miktar, Döner Sermaye İşletmesini doğrudan şirket ortağı haline getirmemekte olup, aslında Şirketin sahibi Necmettin Erbakan Üniversitesi olduğundan, ortaklık payı da özel bütçe hesaplarında görünmelidir. Aktarılan değere tekabül eden hisse senedi karşılığı Şirkete döner sermaye bütçesinden ödenmiş ise de, Şirketin kuruluşunda ve ortaklık evraklarında pay sahibi Üniversite Rektörlüğü’dür. Bu nedenle bahsi geçen ortaklık payı döner sermaye işletmesi bütçesinde değil, üniversitenin özel bütçesinde yer almalıdır. Şirkete ödenen sermaye tutarlarının ise Döner Sermaye İşletmesinin 770 Genel Yönetim Giderleri kalemiyle giderleştirilmesi gerekmektedir. Her ne kadar 2022 yılında bu hususta muhasebe kaydı düzeltme işlemleri yapılmışsa da, bulgu konusu 2021 yılı mali tablolarını etkilemektedir.
Yukarıda ifade edilen hususlar göz önünde bulundurulduğunda; T… Anonim Şirketi’ne yatırılan 18.750,00 TL tutar için Döner Sermaye İşletmesi kayıtlarında yer alan 126 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabı’nın kullanılmasının, mali tablolarda tamlık ve doğruluk ilkelerine uygun olmadığı değerlendirilmektedir.