ÖZET: Üniversitenin Teknopark Şirketine yaptığı sermaye katkısının mali tablolarında eksik kaydedildiği tespit edilmiştir. 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları çerçevesinde, Çanakkale Teknopark Teknoloji Geliştirme Bölgesi A.Ş’ye döner sermaye bütçesinden yapılan 397.523,00 TL tutarındaki sermaye ödemesinin, üniversitenin özel bütçe hesaplarına dahil edilmediği anlaşılmıştır. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği ve Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği, üniversitelerin döner sermaye gelirleri ile bu tür sermaye taahhütlerini ödeyebileceğini belirtmektedir.

Ancak, yapılan incelemelerde bu ödemenin 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabına kaydedilmediği ve dolayısıyla 2021 yılı bilançosunda 397.523,00 TL tutarında bir hata oluştuğu görülmüştür. Üniversitenin, döner sermaye kaynaklarını kullanarak gerçekleştirdiği bu sermaye aktarımının, ilgili hesapta izlenmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Kamu idaresinin 2022 yılı içerisinde gerekli düzeltme kaydını yapmış olması, 2021 yılına ait mali tablodaki hatanın etkisini ortadan kaldırmamaktadır.

BULGU: Üniversitenin Teknopark Şirketindeki Sermaye Payının Mali Tablolarında Eksik Yer Alması

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Üniversitenin, Çanakkale Teknopark Teknoloji Geliştirme Bölgesi A.Ş’ye sermaye olarak ödediği payın Döner Sermaye Bütçesinden ödendiği ancak bu sermaye katılım payının Üniversitenin özel bütçe hesaplarına kaydedilmediği görülmüştür.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 241 Mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabına ilişkin düzenlemeler getiren 159’uncu maddesinde; mal ve hizmet üreten kuruluşlara yatırılan sermayeler hesabının, mal ve hizmet üreten kuruluşlara nakden veya ayni olarak verilen sermaye tutarları ve bu sermaye tutarlarının işletilmesinden doğan kâr ve zararlar, bütçeye iade olunan sermayeler ile bu kurumlara ikrazen verilen özel tertip iç borçlanma senetleri bedelinden, bu kurumların ödenmemiş sermayelerine mahsup edilenlerin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir.
Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yönetici şirket kurucuları” başlıklı 13’üncü maddesinin 5’inci fıkrasında, yönetici şirket ortaklarından; üniversiteler, yüksek teknoloji enstitüleri ya da kamu Ar-Ge merkez veya enstitülerinin yönetici şirkete taahhüt ettikleri sermaye payını döner sermaye gelirlerinden ödeyebilecekleri ifade edilmiştir.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerine göre, üniversitelerin sermaye artırımlarına yönelik sermaye taahhütleri döner sermaye bütçesinden ödenebilmekte olup, bu ödemelerin üniversite aracılığı ile yapılması gerekmektedir. Üniversitelerin döner sermayelerinden elde etmiş olduğu bu kaynağı ödeme için kullandıklarında, 241 Mal ve Hizmet Üretilen Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabına kaydetmesi ve izlemesi gerekmektedir.
Ancak yapılan incelemelerde Çanakkale Teknopark Teknoloji Geliştirme Bölgesi A.Ş’ye, 2021 yılı içerisinde Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Döner Sermaye İşletme Birimi Bütçesinden yapılan 397.523,00 TL tutarındaki sermaye payı ödemesinin Üniversite özel bütçesinin kayıtlarında yer almadığı görülmüştür.
Sonuç olarak Üniversitenin Çanakkale Teknopark Teknoloji Geliştirme Bölgesi A.Ş’ye 397.523,00 TL tutarındaki nakdi sermaye aktarımının 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabında izlenmemesi 2021 yılı bilançosunda 397.523,00 TL tutarında hataya sebebiyet vermektedir.
Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde Çanakkale Teknopark Teknoloji Geliştirme Bölgesi A.Ş’ye, Döner Sermaye İşletmesi tarafından Üniversite adına yapılan toplam 397.523,00 TL’lik ödemenin 241 Mal ve Hizmet Üreten Kuruluşlara Yatırılan Sermayeler Hesabına kaydedilerek Üniversitenin özel bütçesine ait bilançoda yer alması gerektiği değerlendirilmektedir.
Kamu idaresi tarafından gerekli düzeltme kaydının 2022 yılı içerisinde yapıldığı belirtilse de yapılan düzeltme işleminin 2021 yılı mali tablosunda yer alan hataya etkisi yoktur.