|
ÖZET: Üniversiteye ait taşınmazların kayıt işlemlerinde eksiklikler ve hatalar tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporu’na göre, Anadolu Üniversitesine ait 324 taşınmazın fiili envanteri eksik olup, mali tablolarda bu taşınmazların değerleme çalışmaları tamamlanmamıştır. 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu gereğince, kamu kaynakları olan taşınmazların mali saydamlık ve hesap verebilirlik ilkelerine uygun olarak kaydedilmesi zorunludur. Bu bağlamda, taşınmazların fiili envanterinin oluşturulması ve mevzuata uygun değerlerle mali tablolara işlenmesi büyük önem taşımaktadır.
Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik çerçevesinde, taşınmazların kayıt işlemleri fiili envanter ve değerleme çalışmalarıyla gerçekleştirilmelidir. Ancak, yapılan incelemelerde bazı taşınmazların gerekli formlarda yer almadığı ve maliyet bedeli yerine emlak vergi değeri üzerinden muhasebeleştirildiği görülmüştür. Taşınmazların doğru bir şekilde kaydedilmesi için, fiili envanterin tamamlanması ve kayıtların yönetmelik hükümlerine uygun olarak güncellenmesi gerekmektedir. Kurum, tespit edilen eksiklikler doğrultusunda gerekli düzeltmeleri yapmış ve 2025 yılı içerisinde 272 muhasebe işlem fişi ile bu hataları gidermiştir. Bu adımlar, taşınmazların mali tablolarında doğru ve güvenilir bilgi sunulmasını sağlamayı hedeflemektedir. |
BULGU: Üniversiteye Ait Taşınmazların Tam ve Doğru Şekilde Kayıtlara Alınmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite
Üniversiteye ait taşınmazlara ilişkin fiili envanterde eksiklikler bulunduğu ve mali tablolarda yer alan taşınmazların değerleme çalışmalarının tamamlanmadığı tespit edilmiştir.
5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 3’üncü maddesinde kamu kaynağı olarak sayılan taşınmazların, mali saydamlığı ve hesap verebilirliği sağlayacak şekilde kayıtlara alınması gerekmektedir. Bu itibarla, taşınmazların fiili envanterinin yapılması ve mevzuata uygun olarak belirlenen değerler üzerinden tam ve doğru şekilde mali tablolara alınması önem arz etmektedir. Kamu idarelerince yapılacak envanter çalışmaları, Kamu İdarelerine Ait Taşınmazların Kaydına İlişkin Yönetmelik’te düzenlenen kayıt işlemleri çerçevesinde yürütülmektedir. Kayıt işlemleri; taşınmazların fiili envanter ve değerleme çalışmalarının tamamlanması ile bu bilgilerin taşınmaz kayıtlarına işlenerek muhasebeleştirilmesini kapsamaktadır. Taşınmazların kayıtlı değerlerine ilişkin düzenleme ise, bahse konu olan Yönetmelik’in 5’inci maddesinde yer almaktadır. Buna göre; tapuda kayıtlı taşınmazların maliyet bedeli veya rayiç değer üzerinden, bu değerleri belirlenemeyenler veya tapuda kayıtlı olmayanlardan ekonomik değer taşıyan ve kamusal ihtiyaçlarda kullanılanlar ile orta malları ve genel hizmet alanlarının ise iz bedeli ile kayıtlara alınması gerekmektedir. Fiili envanter ve değerleme çalışmaları sonucunda Yönetmelik’te öngörülen form ve cetveller oluşturularak taşınmazlar kayıt altına alınmalıdır. Bu bilgilerin aynı zamanda muhasebe birimine de intikal ettirilerek malî tabloların taşınmazlara ilişkin doğru ve güvenilir bilgi sunması sağlanmalıdır.
Yapılan incelemede; Anadolu Üniversitesine ait toplamda 324 adet taşınmaz olduğu, bazı taşınmazların yönetmelik eklerine göre hazırlanan form ve cetvellerde yer almadığı yani fiili envanterinin yapılmadığı, Mali tablolarda yer alan taşınmazların ise maliyet bedeli veya rayiç değer üzerinden değil de emlak vergi değeri üzerinden muhasebeleştirildiği görülmüştür.
Üniversitenin mülkiyetinde olan bütün taşınmazların fiili envantere eklenmesi, bu taşınmazların muhasebe kayıtlarının yönetmelik hükümleri gereği maliyet bedeli veya rayiç değer üzerinden yapılması, emlak vergisi değeri üzerinden kayıtlı olan taşınmazların kayıt bedellerinin ise yine yönetmelik gereği maliyet bedeli veya rayiç değer ile güncellenerek mali tablolarının taşınmazlar hakkında doğru ve güvenilir bilgi sunmasının sağlanması gerekmektedir.
Kamu İdaresince, bulguda tespit edilen hususlara ilişkin olarak gerekli işlemin yapıldığı belirtilmiştir. Söz konusu tespit; kurum tarafından 2025 yılı içerisinde 272 adet muhasebe işlem fişi ile düzeltilmiştir.