BULGU: Üretim Yapan Birimlerde İlgili Hesapların Kullanılmaması

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Döner Sermaye İşletmesi birimleri tarafından üretilen ve satışa sunulan malların, üretim ve satış süreçlerinin üretim yapan döner sermaye birimlerine özgü hesap kodları kullanılarak muhasebe sistemine yansıtılmadığı görülmüştür.
Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 151 Yarı Mamuller Üretim Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 129’uncu maddesinde; bu hesabın, henüz tam mamul haline gelmemiş ancak ilk madde ve malzeme ile işçilik ve genel üretim giderlerinden belli oranlarda pay almış üretim aşamasındaki mamullerin izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir.
Aynı Yönetmelik’in 152 Mamuller Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 131’inci maddesinde; bu hesabın, üretim çalışmaları sonunda elde edilen ve satışa hazır hale gelmiş bulunan mamullerin izlenmesi için kullanılacağı, “Hesabın işleyişi” başlıklı 132’inci maddesinde ise; üretimi tamamlanan yarı mamullerin maliyet bedelleriyle 152 Mamuller Hesabına borç, 151 Yarı Mamuller Üretim Hesabına alacak kaydedileceği, satılan mamullerin bir taraftan maliyet bedelleriyle 152 Mamuller Hesabına alacak, 620 Satılan Mamuller Maliyeti Hesabına borç; diğer taraftan yapılan tahsilatın (tahsilatın şekline göre) ilgili hesaplara borç, satış bedelinin 60 Brüt Satışlar grubunun ilgili hesabına, satış bedeli üzerinden hesaplanan katma değer vergisinin de 391 Hesaplanan Katma Değer Vergisi Hesabına alacak kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.
Denetimlerde, Döner Sermaye İşletmesi birimlerinin bazılarının üretim yaptığı, üretim aşamasında kullanılması gereken muhasebe kayıtlarının yapılmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca 2023 Mali Yılı Bilançosunda bulunan 151 Yarı Mamuller Üretim Hesabındaki bakiyenin üretim ile ilgili olmadığı, geçmiş yıllarda hatalı kayıtlardan kaynaklandığı ve yıl içerisinde söz konusu hesaba kayıt yapılmadığı görülmüştür.
Kamu idaresinin cevabında, üretim yapan Döner Sermaye İşletmesi birimleri tarafından üretim ve satış süreçlerine özgü hesap kodlarının kullanılacağı ifade edilmiştir.
Sonuç olarak; üretim yapan Döner Sermaye İşletmesi birimleri tarafından üretim ve satış süreçlerine özgü hesapların kullanılması gerekmektedir.
Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00
e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr
https://www.sayistay.gov.tr


ÖZET: 2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, üniversite döner sermaye işletmeleri tarafından üretilen ve satılan malların muhasebe sistemine uygun hesap kodlarıyla yansıtılmadığı tespit edilmiştir. Yönetmelik gereği, yarı mamuller ve mamullerin izlenmesi için belirlenen hesapların kullanılmadığı, 151 Yarı Mamuller Üretim Hesabı’ndaki bakiyenin geçmiş hatalı kayıtlardan kaynaklandığı ve yıl içinde kayıt yapılmadığı görülmüştür. Kamu idaresi, üretim ve satış süreçlerine özgü hesap kodlarının kullanılacağını belirtmiştir. Bu nedenle, ilgili birimlerin hesapları doğru şekilde kullanması gerekmektedir.