| ÖZET: 2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, 2022/1148878 kayıt numaralı ihale, uygulama projesi hazırlanmadan gerçekleştirilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre, yapım işlerinde uygulama projeleri olmadan ihale yapılamaz. İhale dokümanı, gerekli detayları içermediğinden isteklilerin sağlıklı teklif sunmasını engellemektedir. Kurum, gelecekte ihale dokümanlarının eksiksiz hazırlanması ve uygulama projeleri olmadan ihale yapılmaması gerektiğini belirtmiştir. |
BULGU: Uygulama Projesi Hazırlanmadan İhaleye Çıkılması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Özel Bütçeli İdare
Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı tarafından ihale edilen 2022/1148878 kayıt numaralı E Blok Çatı Katı Alanına Sosyal Alan (çatı bahçe dinlenme alanı) Yapılması, Drenaj Kuyusu Pompalarının Revize Edilmesi ile Bakım Onarım İşleri ve Kurum Bahçesine Otomatik Bahçe Sulama Sistemi Kurulması yapım işinde uygulama projesi hazırlanmadan ihaleye çıkıldığı görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinin (c) bendinde yapım işlerinde arsa temin edilmeden, mülkiyet, kamulaştırma ve gerekli hallerde imar işlemleri tamamlanmadan ve uygulama projeleri yapılmadan ihaleye çıkılamayacağı hükmü yer almaktadır. Anılan maddenin devamında ise doğal afetler nedeniyle uygulama projesi yapılması için yeterli süre bulunmayan yapım işlerinde ön veya kesin proje üzerinden, her türlü onarım işleri ile işin yapımı sırasında belli aşamalarda arazi ve zemin etütleri gerekmesi veya uygulamada imar ve güzergâh değişikliklerinin muhtemel olması nedenleriyle ihaleden önce uygulama projesi yapılamayan, bina işleri hariç, yapım işlerinde ise kesin proje üzerinden ihaleye çıkılabileceği belirtilmiştir. Uygulama projesi ise Kanunun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde ifade edildiği üzere belli bir yapının onaylanmış kesin projesine göre yapının her türlü ayrıntısının belirtildiği projedir.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 13’üncü maddesine göre ihale dokümanında, isteklilere talimatları da içeren idari şartname, sözleşme tasarısı, işin projesini de kapsayan teknik şartname ile gerekli diğer belge ve bilgilerin sunulması gerekmektedir.
Anılan mevzuat hükümlerine göre yapım işlerinde uygulama projesi üzerinden ihaleye çıkılması genel kural olup, sadece sayılan özel durumların ortaya çıkması halinde ön veya kesin proje üzerinden ihaleye çıkılabilecektir. Uygulamada ilgili düzenlemede belirtilen özel durumlar söz konusu olmadığı halde, bahse konu yapım işinde uygulama projesi hazırlanmaksızın ihaleye çıkılmıştır.
İhale dokümanı sırasıyla idari ve teknik şartname, özel teknik şartname, inşaat ve mekanik teknik şartnamesi, standart formlar, sözleşme tasarısı, mahal listesi ve bunlara ilave olarak depolama ve kafeterya alan yerleşim şemalarından oluşmaktadır. Şemalar, yapının ayrıntılarını içermemekte, dolayısıyla uygulama projesinin özelliklerini bünyelerinde barındırmamaktadır. Dolayısıyla ihale dokümanı bu haliyle istekliler için sağlıklı teklif sunmaya yönelik detayları yeterince içermemektedir.
Uygulama projesi hazırlama yetkinliğine sahip teknik personel bulunmaması ve söz konusu yapım işinin kapsamlı olmaması nedeniyle teknik şartnameler üzerinden ihaleye çıkıldığı kamu idaresince belirtilmiş, izleyen dönemde mevcut personele gerekli eğitimin verilmesinin sağlanacağı veya danışmanlık hizmeti alınacağı ifade edilmiştir.
Kurum tarafından yapım işi ihalelerine çıkılmadan önce ihale dokümanının eksiksiz şekilde hazırlanması ve uygulama projesi olmadan ihaleye çıkılmaması gerekmektedir.