ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin vergi kesintilerini zamanında Gelir İdaresi Başkanlığı’na iletmediğini ortaya koymuştur. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 8. maddesi, vergi sorumlusunun alacaklı vergi dairesine karşı muhatap olduğunu belirtirken, mükellef teriminin de vergi sorumlularını kapsadığı ifade edilmektedir. Aynı Kanun’un 11. maddesi, vergi kesme yükümlülüğü bulunanların, kesilen vergilerin tam olarak ödenmesinden ve ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmesinden sorumlu olduğunu vurgulamaktadır. Belediyeler, vergi yükümlüsü adına vergi dairesine ödeme yapmakla yükümlüdür ve bu uygulama, devletin vergi alacaklarını güvence altına almayı amaçlamaktadır.

Denetim sonucunda, 2022 yılı itibarıyla Gelir İdaresi Başkanlığı’na ödenmesi gereken 39.679.891,96 TL tutarında vergi borcunun bulunduğu, bu borç için yapılandırma başvurusunda bulunulmadığı tespit edilmiştir. İdare, tahakkuk eden vergilerin ödenmesinde yaşanan sıkıntılar nedeniyle ilgili hesaplara aktarılamadığını ve yapılandırma başvurusu yaparak ödemelerin gerçekleştirileceğini belirtmiştir. Ancak, zamanında ödenmeyen vergiler, idare için hukuki sorumluluk doğurmakta ve gecikme zamları ile vergi ziyaı gibi ek maliyetler yaratmaktadır.

Sonuç olarak, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin vergi kesintilerini zamanında Gelir İdaresi Başkanlığı’na iletmesi, hem hukuki sorumluluklarını yerine getirmesi hem de kamu yararına katkı sağlaması açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Vergi Kesintilerinin Gelir İdaresi Başkanlığına Gönderilmemesi

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

İdare, sorumlu sıfatıyla kestiği vergileri süresinde Gelir İdaresi Başkanlığına göndermemiştir.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 8’inci maddesinde vergi sorumlusunun, verginin ödenmesi bakımından, alacaklı vergi dairesine karşı muhatap olan kişi olduğu; aynı Kanun’un müteakip maddelerinde geçen “mükellef” tabirinin vergi sorumlularına da şamil olduğu hüküm altına alınmıştır.
Mezkûr Kanun’un 11’inci maddesinde yaptıkları veya yapacakları ödemelerden vergi kesmeye mecbur olanların, verginin tam olarak kesilip ödenmesinden ve bununla ilgili diğer ödevleri yerine getirmekten sorumlu olacağı ifade edilmiştir. Belediyeler karşı tarafın vergisini istihkakından kesmek veya makbuz karşılığı tahsil etmek suretiyle vergi yükümlüsü adına vergi dairesine ödemek zorundadır. Bu uygulamanın amacı Devletin vergi alacağını güvence altına almaktır.
İdarenin, hesap ve işlemlerinin incelenmesi neticesinde, 2022 yıl sonu itibari ile Gelir İdaresi Başkanlığına 39.679.891,96 TL tutarında ödemesi gereken vergi borcu bulunduğu, söz konusu borç için yapılandırma başvurusunda bulunulmadığı ve bu tutarların 368- Vadesi Geçmiş, Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Vergi ve Diğer Yükümlülükler hesabına kaydedildiği görülmüştür.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine İdare tarafından; 2022 yılı içerisinde tahakkuk eden vergilerin ödeme sıkıntısından dolayı ilgili hesaplara aktarılamadığı ve yapılandırma başvurusu yapılarak ödenmesinin sağlanacağı ifade edilmiştir.
İdarenin sorumlu sıfatıyla kestiği vergileri süresinde Gelir İdaresi Başkanlığına göndermemesi İdare için haksız bir yabancı kaynak yarattığı gibi hukuki sorumluluk da doğurmaktadır. Ayrıca zamanında ve tam ödenmeyen tutarlar için katlanılacak gecikme zamları ve vergi ziyaı da İdare giderlerinin mevzuata aykırı bir şekilde artmasına neden olacaktır.
Sonuç olarak, İdarenin sorumlu sıfatıyla kestiği vergileri süresinde Gelir İdaresi Başkanlığına göndermesi kamu yararına olacaktır.