ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin vergi, prim ve elektrik faturalarını zamanında ödememesi nedeniyle bütçeye ek faiz yükü getirdiğini ortaya koymaktadır. Kamu İdaresi’nin diğer kamu kuruluşlarına ve elektrik dağıtım şirketine olan borçları, gecikme zammı ve faiz gibi ek maliyetler doğurmuştur. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun ilgili maddeleri, ödenemeyen borçların bütçeden karşılanması gerektiğini ve öncelikli olarak vergi, prim ve benzeri yükümlülüklerin ödenmesi gerektiğini belirtmektedir.

Yapılan denetim sonucunda, Kamu İdaresi’nin geç ödemeleri nedeniyle toplam 48.255.253,50 TL tutarında ek faiz yükü oluştuğu tespit edilmiştir. Bu durum, nakit yetersizliğinden kaynaklandığı ifade edilmekte olup, Kamu İdaresi, ek mali yüklerin önlenmesi için gerekli tedbirleri alacağını belirtmiştir. İlgili mevzuat çerçevesinde, bütçeye ek yük getiren borçların öncelikli olarak ödenmesi gerektiği vurgulanmaktadır.

Sonuç olarak, Kamu İdaresi’nin mali yükümlülüklerini zamanında yerine getirmesi, bütçenin sağlıklı yönetimi açısından kritik bir öneme sahiptir. Geç ödemelerin önlenmesi için etkili bir mali yönetim stratejisi geliştirilmesi gerekmektedir.

BULGU: Vergi ve Primler ile Elektrik Faturalarının Zamanında Ödenmemesi Nedeniyle Bütçeye Ek Faiz Yükü Getirilmesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Kamu İdaresi tarafından diğer kamu idarelerine ve elektrik dağıtım şirketine olan borçların zamanında ödenmemesi nedeniyle gecikme zammı ve faizine sebebiyet verildiği görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Ödenemeyen Giderler ve Bütçeleştirilmiş Borçlar” başlıklı 34’üncü maddesinde, ödeme emri belgesine bağlandığı halde ödenemeyen tutarların, bütçeye gider yazılarak emanet hesaplarına alınacağı ve buradan ödeneceği, kamu idarelerinin nakit mevcudunun tüm ödemeleri karşılayamaması halinde giderlerin, muhasebe kayıtlarına alınma sırasına göre ödeneceği, ancak, sırasıyla kanunları gereğince diğer kamu idarelerine ödenmesi gereken vergi, resim, harç, prim, fon kesintisi, pay ve benzeri tutarlara, tarifeye bağlı ödemelere, ilama bağlı borçlara, ödenmemesi halinde gecikme cezası veya faiz gibi ek yük getirecek borçlara ve ödenmesi talep edilen emanet hesaplarındaki tutarlara öncelik verileceği belirtilmiştir.

Anılan Kanun’un “Muhasebe Hizmeti ve Muhasebe Yetkilisinin Yetki ve Sorumlulukları” başlıklı 61’inci maddesinde, gelirlerin ve alacakların tahsili, giderlerin hak sahiplerine ödenmesi, para ve parayla ifade edilebilen değerler ile emanetlerin alınması, saklanması, ilgililere verilmesi, gönderilmesi ve diğer tüm malî işlemlerin kayıtlarının yapılması ve raporlanması işlemlerinin muhasebe yetkilisi tarafından yürütüleceği ifade edilmiştir.

Yukarıdaki mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, Kamu İdaresinin, nakit yetersizliği nedeniyle ödeyemediği ve bütçe emanetleri hesabında izlediği tutarlardan vergi,

prim, fon kesintisi ve ödenmemesi halinde gecikme zammı ve faizi gibi bütçeye ek yük getirecek borçlara öncelik vermesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, Kamu İdaresince vergi, prim ve elektrik kullanım borçlarının geç ödenmesi sebebiyle 48.255.253,50 TL ek faiz yüküne sebebiyet verildiği tespit edilmiştir.

Kamu İdaresi cevabında bahsi geçen yükümlülüklerin zamanında ödenmemesinin nakit yetersizliğinden kaynaklandığı ek mali yüklerin önlenmesine yönelik gerekli önlemlerin alınacağı ifade edilmiştir.

Kamu İdaresi tarafından geç ödenmesi halinde faiz ve gecikme zammı gibi bütçeye ek yük getirecek borçlara öncelik verilmesi gerekmektedir.