Yaklaşık maliyetin altında yer alan tekliflerin idarece yüksek bulunması ve ihalenin bu gerekçeyle iptal edilmesi mümkün müdür (KİK)

07.04.2010 tarih ve I.H.09.21.0254/2010-19E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

            Suruç Devlet Hastanesi Başhekimliği tarafından 02.03.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “28 Kişi İle 12 Aylık Hastane Genel Temizliği” ihalesine ilişkin olarak Ağaoğlu Temizlik Taş. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Boğaziçi Personel Hizmetleri İnş. Pazr. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin 19.03.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusu üzerine ihalenin iptal edildiği, iptal kararının 31.03.2010 tarihinde başvuru sahibine bildirildiği ve başvuru sahibinin  05.04.2010 tarih ve 7879 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.04.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;

İhalenin iptali kararının iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

            Aşırı düşük tekliflerin tespiti, tekliflerin değerlendirilmesi ve ihale kararının alınması aşamaları tamamlanarak firmalarının ekonomik açıdan en avantajlı 2 nci teklif sahibi olarak belirlendiği; ancak, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirilmesi gerektiği yönündeki şikayet başvuruları üzerine, idarece “ihaleye katılan 7 istekliden 3’ünün evraklarının eksik olması, 2’sinin teklifinin aşırı düşük olması ve diğer 2 isteklinin teklifinin de komisyonca yüksek bulunmasının gerekçe gösterilerek” ihalenin iptal edildiği, verilen iptal kararının mevzuata aykırı olduğu ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin aşırı düşük olması sebebiyle değerlendirme dışı bırakılarak ihalenin sonuçlandırılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

          İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

            02.03.2010 tarihinde ihalenin gerçekleştirilerek, katılan isteklilerin tekliflerinin açıldığı ve tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında Arıtem İnş. Bil. İşl. Tem. Yem. Özel Sağ. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin, teklifi ekinde sunulan “İlaç uygulama izin belgesinin fotokopi olması” sebebiyle, Duyarlı Turz. Tem. Özel Eğt. İnş. Gıd. Özel Güv. Sis. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin “Bankalardan temin edilecek belgeler, ilaç uygulama izin belgesi, makine teçhizat ve ekipmana ilişkin belgeler ile kapasite raporunun teklif kapsamında sunulmaması” sebebiyle,  Halim Taah. İnş. Nak. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Ermat Elekt. İnş. Taah. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklifinin “İş ortaklığı beyannamesi, alt yüklenici belgesi, bankalardan alınacak belgeler, makine teçhizat ve ekipmana ilişkin belgeler ile kapasite raporunun teklif kapsamında sunulmaması” sebebiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, Akkuş Gıd. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nden 03.03.2010 tarih, 83 sayılı yazı ile ve Ağaoğlu Tem. Taş. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Boğaziçi Personel Hiz. İnş. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’ndan 08.03.2010 tarih, 85 sayılı yazı ile, tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği belirtilerek teklif bileşenlerine ilişkin açıklama istendiği ve gelen açıklamaların uygun görerek ihalenin sonuçlandırıldığı görülmektedir.

            Anılan sürecin ifade edildiği 15.03.2010 tarihli ihale komisyonu kararından; aşırı düşük teklif açıklaması istenen firmalardan Akkuş Gıd. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak, Ağaoğlu Tem. Taş. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Boğaziçi Personel Hiz. İnş. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği ve ihalenin sonuçlandırıldığı tespit edilmiştir.

            Komisyon kararında ayrıca; eksik belgeler sebebiyle değerlendirme dışı bırakılan firmaların ismen sayılarak değerlendirme dışı bırakılma gerekçelerinin ifade edildiği, diğer firmaların teklif dosyalarının yeterli bulunduğu ve aşırı düşük teklif açıklaması sunan isteklilerin açıklamalarının da uygun olduğu belirtilmektedir. Bu itibarla; ihale komisyonunca ihaleye katılan 4 isteklinin tekliflerinin geçerli teklif olarak kabul edildiği anlaşılmaktadır.

            Kesinleşen ihale kararı 18.03.2010 tarihinde başvuru sahibince tebliğ edilmiş ve başvuru sahibi 19.03.2010 tarihli dilekçe ile şikayet başvurusunda bulunarak, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatının yalnızca teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşıladığını, giyim malzemesi, temizlik malzemesi ve ilaçlama giderlerine ilişkin olarak bir maliyet içermesinin mümkün olmadığını ve teklifinin bu sebeple değerlendirme dışı bırakılması gerektiğini öne sürmüştür.

            Anılan başvuru üzerine idarece gerekli inceleme yapılarak 26.03.2010 tarihli ikinci bir komisyon kararının alındığı ve “15.03.2010 tarihli ihale komisyonu kararı ile ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif sahibi olarak belirlenen isteklilerin teklif fiyatlarının aşırı düşük olduğu kabul edilerek değerlendirme dışı bırakıldığının, bu durumda ihaleye katılan 7 istekliden 3’ünün teklifinin belge eksikliği, 2’sinin teklifinin aşırı düşük olması sebebiyle değerlendirme dışı bırakılması sonucunda geçerli iki teklif kaldığının; ancak, bu tekliflerin de komisyonca yüksek bulunması sebebiyle, ihalenin yeniden gerçekleştirilmek üzere iptal edildiğinin belirtildiği” ve isteklilere gerekli bildirimlerin yapıldığı ve başvuru sahibinin iptal kararına yönelik olarak 05.04.2010 tarihinde doğrudan Kurumumuza başvuruda bulunduğu görülmektedir. 

İhale tarihinden sonra ihalenin iptal edilmesi ile ilgili olarak 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39 uncu maddesinde; 

“İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü yer almaktadır.

Anılan maddenin lafzından hareketle idarenin bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etme konusunda takdir yetkisine sahip olduğu kabul edilmiş ise de; genel idare hukuku ilkeleri çerçevesinde, idarelerce kullanılan takdir yetkisinin sınırlarının olduğu ve bu sınırların başlıcalarının kamu yararı ve hizmet gerekleri kavramları çerçevesinde şekillendiği izahtan varestedir.

İhalenin iptaline yönelik olarak alınan 26.03.2010 tarihli komisyon kararında iptal gerekçesi olarak “ilk komisyon kararı ile belgeleri eksik olduğu için 3 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, 2 isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği ve geriye kalan 2 istekliye ait teklif fiyatlarının ise komisyon tarafından yüksek bulunduğu” öne sürülmektedir. Anılan iptal gerekçeleri sırasıyla incelendiğinde;

Belgeleri eksik olduğu gerekçesiyle teklifleri değerlendirme dışı bırakılan istekliler açısından yapılan inceleme neticesinde yapılan tespitler şunlarıdır:

İdari şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde;

“7.1.İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

f) İsteklinin ortak girişim olması halinde, bu şartname ekinde yer alan standart forma uygun iş ortaklığı beyannamesi,

g) Alt yüklenici çalıştırılmasına izin verilmesi halinde, alt yüklenici kullanacak olan isteklinin alt yükleniciye yaptırmayı düşündüğü işlerin listesi,

…

7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.4.1.Bankalardan temin edilecek belgeler:

Teklif edilen bedelin %10’undan az olmamak üzere istekli tarafından belirlenecek tutarda bankalar nezdindeki kullanılmamış nakdi veya gayri nakdi kredisi ya da üzerinde kısıtlama bulunmayan mevduatı gösteren banka referans mektubu,

Bu kriter, mevduat ve kredi tutarları toplanmak yada birden fazla banka referans mektubu sunulmak suretiyle de sağlanabilir.

…

7.5.2.1.Personel durumuna ilişkin belgeler:

İhaleye iştirak edecek isteklilerin ilaçlama işi hizmetlerine esas olmak üzere; “Halk sağlığı alanında haşerelere karşı ilaç uygulama izin belgesi” ne sahip olmaları, anılan izin belgesine sahip olmamaları durumunda ise, ilaçlama işini yaptıracağı firmanın “Halk sağlığı alanında haşerelere karşı ilaç uygulama izin belgesi”ni ihale dosyasında sunmaları gerekmektedir.

7.5.2.2.Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait belgeler ve kapasite raporu:

          1- Teknik şartnameye göre yüklenicinin bulundurması gereken makine, tesis ve ekipman için kendi malı olma şartı aranmayacaktır. Ancak;  isteklinin kendi malı olan makine, teçhizat ve diğer ekipman; fatura, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ile veya yeminli mali müşavir raporu yada serbest muhasebeci mali müşavir raporu ile tevsik edeceklerdir. Geçici ithalle getirilmiş veya 10.06.1895 tarihli ve 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunu hükümlerine göre edinilmiş ekipman da, kira sözleşmesi eklenmek ve ihalenin ilk ilan tarihine kadar ki kiralarının ödendiği belgelenmek şartı ile isteklinin kendi malı sayılır. İş ortaklıklarında pilot ve diğer ortaklara ait makine ve ekipman, ortaklık oranına bakılmaksızın tam olarak değerlendirilir.

          …

          7.7.Belgelerin sunuluş şekli:

          7.7.1. İstekliler, yukarıda sayılan belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini vermek zorundadır.

          …” düzenlemelerine yer verilerek, isteklilerin teklifleri kapsamında sunmaları istenen belgelerin sayıldığı ve ilk değerlendirmede anılan belgelerde eksikliği olan 3 isteklinin teklifinin 15.03.2010 tarihli ilk komisyon kararı ile değerlendirme dışı bırakıldığı görülmektedir.

          Anılan komisyon kararında isteklilerden Arıtem İnş. Bil. İşl. Tem. Yem. Özel Sağ. San. Tic. Ltd. Şti.’nin sunmuş olduğu halk sağlığı alanında haşerelere karşı ilaç uygulama izin belgesinin fotokopi olması, teklifin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olarak gösterilmiş ve 02.03.2010 tarihli zarf açma ve belge kontrol tutanağının ilgili satırına da belgenin uygun olmadığı notu düşülmüştür. 4734 sayılı Kanuna tabi olarak yapılan ihalelerde kullanılacak olan belgelerin sunuluş şekli ile ilgili mevzuat hükümleri ve yukarıda değinilen idari şartname düzenlemesi çerçevesinde; teklif kapsamında kullanılacak bir belgenin fotokopi olarak sunulması mümkün olmadığından, anılan gerekçeyle isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması mevzuata uygun bulunmuştur. 

Aynı komisyon kararında isteklilerden Duyarlı Turz. Tem. Özel Eğt. İnş. Gıd. Özel Güv. Sis. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin, teklif dosyasında banka referans mektubu, halk sağlığı alanında haşerelere karşı ilaç uygulama izin belgesi ve idari şartnamenin 7.5.2.2 nci maddesinde makine, teçhizat, ekipman ve kapasite raporu başlığı altında düzenlenen belgelerinin olmadığı gerekçesiyle, Halim Taah. İnş. Nak. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Ermat Elekt. İnş. Taah. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. ortak girişiminin teklifinin ise teklif dosyasında iş ortaklığı beyannamesi, alt yüklenici belgesi, banka referans mektubu ve idari şartnamenin 7.5.2.2 nci maddesinde makine, teçhizat, ekipman ve kapasite raporu başlığı altında düzenlenen belgelerinin olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı ifade edilmektedir.

Bahse konu belgeler idari şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde düzenlenmekte ve ihaleye katılabilmek için sunulması gereken belgeler arasında yer almaktadır. Dolayısı ile; bu grupta yer alan belgeleri eksik olan isteklilerin teklifleri ilk aşamada değerlendirme dışı bırakılmalıdır. Bu doğrultuda; isteklilerin idarece gönderilen teklif dosyaları incelendiğinde; idari şartnamenin 7.5.2.2 nci maddesinde makine, teçhizat, ekipman ve kapasite raporu başlığı altında makine, teçhizat, ekipmanın isteklinin kendi malı olması şartının aranmadığı belirtildikten sonra, ihale konusu işte kullanılacak makine, teçhizat, ekipmanın isteklinin kendi malı olması veya geçici ithalle getirilmesi hallerinde sunulması gereken belgelerin düzenlendiği, dolayısı ile bu maddede belirtilen belgelerin, anılan durumlarda sunulması gerektiği, bununla birlikte ihalede komisyon kararında belirtilen diğer belgelerin isteklilere ait teklif dosyalarında bulunmadığı görüldüğünden, tekliflerin anılan gerekçelerle değerlendirme dışı bırakılması işlemi mevzuata uygun bulunmuştur.

26.03.2010 tarihli 2 nci komisyon kararında ihalenin iptal edilme gerekçeleri arasında sayılan, ilk komisyon kararı ile ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif sahibi olarak belirlenen firmaların tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği gerekçesinin incelenmesi neticesinde yapılan tespitler aşağıda yer almaktadır.

İdari şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinde ihale konusu işin türü ve miktarının “28 kişi ile 12 aylık hastane genel temizliği hizmet alımı” olduğu belirtilerek, “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde teklif fiyata dahil giderlerin;

-Çalışacak personele asgari ücret tutarında ödenecek ücret

-Aylık 26 gün üzerinden günlük brüt 1,40 TL tutarında ödenecek yol ücreti,

-Teknik şartnamede ayrıntılarıyla belirtilen giyim malzemelerinin bedeli,

-Teknik şartnamede ayrıntılarıyla belirtilen temizlik malzemelerinin bedeli ile ilaçlama bedeli,

-Resmi ve dini bayramlar ile yılbaşında yapılacak olan 14,5 günlük çalışma ücretinden oluştuğu ifade edilmiş, personelin hastanede verilen yemek hizmetinden yararlanmasına izin verileceği için ayrıca bir yemek ücreti ödenmeyeceği yönünde bir düzenleme yapılarak sigorta risk prim oranının %1.5 olarak işçilik hesaplamalarına dahil edilmesi gerektiği açıklanmıştır.

İdari şartnamede yer alan atıf doğrultusunda teknik şartnamede ilaçlama işi ve malzeme tür ve miktarları ile ilgili olarak düzenlemeler yapılmış ve teknik şartnamenin “İlaçlama” başlıklı bölümünde;

“a- Hastanemiz büyüklüğü olup ilaçlama alanı 7.000,00m2’dir Yüklenici ayda bir kez hastane geneline 27.01.2005 tarih ve 25709 sayılı resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Halk Sağlığı Alanında Haşerelere Karşı İlaçlama Usul ve Esasları Hakkından Yönetmelik esaslarına göre ilaçlayacaktır.

b- İlaçlamada kullanılacak ilaçlar Dünya Sağlık Örgütü tarafından kabul görmüş ve halk sağlığına zarar vermeyecek standartta olacaktır.” düzenlemesine yer verilerek, ilaçlama işinin yapılacağı alan, sıklık ve kullanılacak ilacın niteliğine ilişkin belirlemeler yapılmıştır.

“İhale konusu hizmette kullanılacak olan malzeme ve ekipmanlar” başlıklı bölümünde ise 25 kalem temizlik malzemesi, 24 kalem sarf malzemesi ve 17 kalem (299 parça) giyim malzemesi sayılarak, ihale konusu işte kullanılacak olan temizlik ve ilaçlama malzemeleri ile çalışacak personelin kullanacağı giyim malzemeleri sıralanmıştır.

İdari şartnamenin 25 inci maddesinde yer alan veriler ışığında; incelemeye konu ihalede %3 sözleşme ve genel giderler payı dahil teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti 323.607,63 TL olmaktadır.

İhaleye geçerli olarak en düşük teklifi sunan iki firmanın teklifinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği ve bu firmalardan Akkuş Gıd. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nden 03.03.2010 tarih, 83 sayılı yazı ile, Ağaoğlu Tem. Taş. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Boğaziçi Personel Hiz. İnş. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ortak girişiminden ise 08.03.2010 tarih, 85 sayılı yazı ile teklif bileşenlerine ilişkin açıklama istendiği ve gelen açıklamaların her ikisinin de uygun görülerek ihale kararının alındığı görülmektedir. Ancak; başvuru sahibinin idareye şikayet dilekçesinde belirttiği üzere; ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi firmanın teklif fiyatının, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti ile aynı olduğu ve birim fiyat teklif mektubu eki birim fiyat teklif cetvelinde malzeme için bırakılan satırın boş bırakıldığı tespit edilerek, bu teklif fiyatı ile teknik şartnamede tür ve miktarları belirtilen temizlik, ilaçlama ve giyim malzemelerinin maliyetinin karşılamasının mümkün olmadığı izahtan vareste olduğundan, şikayet başvurusu üzerine idarece alınan kararda olduğu üzere, bu isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif kapsamında değerlendirilerek değerlendirme dışı bırakılması gerektiği açıktır. Bununla birlikte aynı komisyon kararında, ilk komisyon kararının aksine, başvuru sahibinin teklif fiyatının da aşırı düşük olduğu belirtilmektedir. Bu çerçevede; başvuru sahibinin 08.03.2010 tarihli aşırı düşük teklif açıklaması talebine cevaben sunmuş olduğu açıklamalar incelendiğinde;

İsteklinin teklif fiyatının 325.537,63 TL ve teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti ile teklif fiyatı arasındaki farkın 1.930,00 TL olduğu, işçilik maliyeti için öngördüğü tutarın asgari işçilik maliyeti ile aynı olduğu, teknik şartnamede tür ve miktarları belirtilen temizlik malzemesi için 1.587,70 TL, ilaçlama gideri için 150,00 TL ve giyim bedeli olarak 186,70 TL öngördüğü, temizlik malzemeleri ile giyim malzemelerine ilişkin olarak serbest muhasebeci mali müşavir onaylı stok tespit raporlarının sunulduğu ve yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde yer alan;

            “79.5. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir. Bu çerçevede ihale komisyonu tarafından aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

…

79.5.5. İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.” açıklamasına uygun olduğu görülerek, başvuru sahibinin teklifinin aşırı düşük teklif olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

            26.03.2010 tarihli 2 nci komisyon kararında ihalenin iptal edilme gerekçeleri arasında sayılan son husus ise teklifleri geçerli olarak kabul edilen iki isteklinin teklif fiyatlarının yüksek olması sebebiyle ihalenin sonuçlandırılmadığı yönündedir. Bu gerekçe doğrultusunda yapılan inceleme neticesinde, anılan isteklilerin teklif fiyatları, yaklaşık maliyetin ve aradaki farkın;

Şeklinde ortaya çıktığı ve tekliflerin yaklaşık maliyetten sırasıyla %7 ve %6 daha düşük olduğu görülmüştür. Yaklaşık maliyetin hazırlanması ile ilgili olarak Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8 inci maddesinde;

          “(1) İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir.

          (2) Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde;

          a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar,

          b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar,

          c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar,

          ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar,

          d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar,

          Esas alınır.

          (3) İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.

          (4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verilir. Fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar KDV hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat bildirimleri ve proforma faturalar değerlendirmeye alınmaz ve buna ilişkin gerekçeler yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.

          (5) Özelliği bulunan hizmet alımlarında; önceki yıllarda bitirilmiş benzer nitelikteki işlerde oluşan fiyatların piyasa fiyatları ile karşılaştırılması suretiyle bulunan fiyatlar veya benzer nitelikteki hizmetlerde uzmanlık ve deneyimini kanıtlamış kamu ve özel sektör kuruluşları ile gerçek kişilerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar kullanılabilir. Yapılan her türlü araştırmaya rağmen fiyatın tespit edilemediği veya tespit edilen fiyatların rayiçleri yansıtmadığının anlaşıldığı durumlarda; idarece re’sen fiyat belirlenir ve gerekçesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.” hükmü bulunmakta ve bu düzenleme ile idarelerin yaklaşık maliyeti hesaplarken izleyecekleri yollar açıklanmaktadır.

          Yaklaşık maliyetin ihale konusu işin gerçekleşmesi için yapılması gereken harcama tutarı olduğu ve bu maliyetin kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ile alınacak hizmetin belirlenen kalite standartlarında sağlanması koşullarını aynı noktada birleştiren maliyeti ifade ettiği, mevcut ihale sisteminde yer alan bir karine niteliğindedir. Söz konusu karinenin aksi ispat edilebilmektedir ancak, aksinin ispatı için de bunu sağlayacak nitelikte verilere ve tespitlere ihtiyaç duyulmaktadır.

          İncelemeye konu ihalede yaklaşık maliyet hesap edilirken Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 8 inci maddesinde yer alan usuller çerçevesinde; Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Şanlıurfa Sigorta İl Müdürlüğünden sigorta risk prim oranlarının öğrenilerek idari şartnamenin 25 inci maddesinde belirtilen bilgiler doğrultusunda, KİK işçilik modülü kullanılarak işçilik maliyetinin hesap edildiği ve temizlik ve giyim malzemesi maliyetleri için de piyasa araştırması yapılmak suretiyle elde edilen verilerden yararlanıldığı anlaşılmıştır. Bu itibarla; ihale konusu işin yaklaşık maliyetti olan 377.171,18 TL bu işin yasal olarak yapılabileceği yaklaşık tutarı ifade etmektedir.

          Dolayısı ile; yaklaşık maliyetin altında yer alan tekliflerin yüksek olduğu gerekçesiyle değerlendirmeye alınmaması ve ihalenin bu gerekçeyle iptal edilmesi işlemi 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 5 inci maddesinde yer alan temel ilkeleri ihlal ederek, kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ile hizmetlerin uygun şartlarla ve zamanında gördürülmesi hususları açısından kamu zararına yol açabileceği gibi, işleme muhatap olan istekliler bakımından da mevzuata aykırı şekilde bir hak kaybına sebep olabilecek niteliktedir.

Sonuç olarak; idarenin iptal gerekçeleri çerçevesinde yapılan inceleme neticesinde; 3 isteklinin teklifi ile ilgili olarak belirlenen uygun bulunmama gerekçelerinin yerinde olmadığı ve bu şartlar altında verilen ihalenin iptali kararının sebep ve amaç unsurları yönünden hukuka aykırı olduğu tespit edildiğinden, mevzuata aykırı olarak alınan, 26.03.2010 tarihli ihalenin iptali kararının iptal edilerek ihale işlemlerine devam edilmesi ve ihale mevzuata uygun olarak sonuçlandırılması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

İhalenin iptali kararının iptaline,

   Oybirliği ile karar verildi.