Yap-İşlet-Devret Yöntemiyle Yapılması İçin Akdedilen Sözleşmede İdareyi Kısıtlayan Hükümlere Yer Verilmesi Nedeniyle Yükleniciye Tazminat Ödenmek Zorunda Kalınması (Sayıştay)

BULGU: Yap-İşlet-Devret Yöntemiyle Yapılması İçin Akdedilen Sözleşmede İdareyi Kısıtlayan Hükümlere Yer Verilmesi Nedeniyle Yükleniciye Tazminat Ödenmek Zorunda Kalınması

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Belediye tarafından Sahilkent Mahallesi 171 ada, 1 parsel numaralı taşınmazın güneyinde ve doğusunda bulunan alanda yapılması planlanan proje için yüklenici ile idare arasında imzalanan sözleşmede idareyi kısıtlayan hükümlere yer verildiği görülmüştür.
2018 yılında 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre ihale edilen işi alan yüklenici ile Belediye arasında 2018 yılında “Erciş İlçesi, Sahilkent Mahallesi 171 Ada, 1 Parsel Numaralı Taşınmazın Güneyinde ve Doğusunda Bulunan Alanda Hazırlanan Projeler Kapsamında Yer Alan Ünitelerin, Yapıların, Park Alanlarının Bir Bütün Halinde, Çevre Düzenlemesi De Dahil Olmak Üzere Yap İşlet Devret Modeline Göre Yapımı Karşılığı Kiralama Sözleşmesi” imzalanmıştır.
Söz konusu sözleşmede; “Sözleşmenin Devri” başlıklı 13’üncü maddesinde, “İşletmeci/kiracının talebi doğrultusunda yapıların, oyun alanlarının ve ünitelerin tamamının işletmesini başkasına dilediği şartlarda kiraya verebilir.”
Sözleşmenin yine 13’üncü maddesinde “Rüçhan Hakkı yükleniciye aittir. Kiralama süresi sonunda idare öncelikli olarak aynı yükleniciye mevcut kiranın 7 (yedi) katını geçmemek suretiyle kiraya vermek zorunda. Mevcut kiracının söz konusu üniteleri ve alanları kiralamaması halinde 3. Şahıslara kiraya verilebilir.”
Sözleşmenin “Sözleşmenin Feshi-Sözleşmenin Sona Ermesi-Fesih-Boşaltma” başlıklı 14’üncü maddesinde ise “Sözleşmenin belediye tarafından tek taraflı feshi halinde, Yüklenicinin yapmış olduğu tüm masraflar ile beraber belediye yüklenici firmaya 25 (Yirmi beş) yıllık kira bedeli KDV Hariç toplamı yaklaşık 400.000,00 TL (Dört Yüz Bin TürkLirası) ‘yi ceza olarak ödemek zorundadır.” hükümlerine yer verilmiştir.
Özellikle sözleşmenin 14’üncü maddesinde yer alan sözleşmenin tek taraflı feshi durumunda idare tarafından ödenecek tazminat hükmüne yer verilmesi yüklenicinin elini güçlendirmiştir.
Söz konusu sözleşme 07.08.2019 tarih ve 134 sayılı meclis kararı ile feshedilmiştir. Bunun üzerine yüklenici Asliye Hukuk Mahkemesinde sözleşmenin 14’üncü maddesinde yer alan tazminat ile yapılan masrafların karşılanması amacıyla dava yoluna başvurmuştur. Daha sonra yüklenici ile idare arasında tazminat konusu ile sınırlı olmak üzere arabuluculuk müessesine başvurulmuş olup yapılan görüşmeler neticesinde 400.000 TL’lik tazminatın 240.000 TL’ye düşürülmesi ve 6 taksit halinde yükleniciye ödenmesi şeklinde 24.11.2020 tarihinde arabuluculuk tutanağı düzenlenmiştir. Tutanakta “yapılan masraflar ile uğranılan zarar ve mahrum kalınan kar” konusunda anlaşma sağlanamamıştır.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre ihale edilen işlerde yükleniciye rüçhan hakkı verilmesi ile sözleşmenin tek taraflı fesih edilmesi durumunda tazminat ödeneceğine ilişkin bir hüküm bulunmamaktadır. Dolayısıyla İdare yaptığı sözleşme ile kendi eliyle İdareyi kısıtlayan hükümlere yer vermiştir. Bunun sonucu olarak da yükleniciye tazminat ödenmek zorunda kalınmıştır. Bu itibarla İdare yapacağı sözleşmelerde yer alan hükümlerin İdareyi kısıtlayan hükümler olmamasına dikkat etmesi gerekmektedir.
Kamu İdaresi tarafından; bulgu konusuna iştirak edildiği bu nedenle idarenin bundan sonra yapacağı sözleşmelerde yükleniciye tazminat ödenmek zorunda kalınmaması için yapılacak sözleşmelerde yer alan hükümlerin idareyi kısıtlayan hükümler olmamasına dikkat edileceği ifade edilmiştir.
Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 48 00
e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr
https://www.sayistay.gov.tr
EKLER
EK 1: ÖNCEKİ YIL/YILLAR SAYIŞTAY DENETİM RAPORUNA
İLİŞKİN İZLEME FORMU