|
ÖZET: Yapılandırılmış tecil edilmiş alacakların bir kısmının hatalı hesaplarda takip edildiği tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları çerçevesinde, büyükşehir olmayan il kapsamındaki bir ilçe belediyesinin, tecil edilmiş faaliyet alacaklarının 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabı yerine 122 ve 222 Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesaplarında izlenmesi gerektiği ortaya konmuştur. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, bu alacakların doğru hesaplarda takip edilmesini öngörmektedir.
İdarenin mali tablolarında, taksitlendirilerek tecil edilmiş faaliyet alacağının toplam tutarı 1.205.795,53 TL olarak belirlenmiştir. Bu tutarın 677.650,54 TL’lik kısmı doğru hesaplarda yer alırken, 528.144,99 TL’lik kısmının hatalı olarak 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında izlendiği tespit edilmiştir. Bu durum, bilanço üzerinde 121 no.lu hesapta 528.144,99 TL fazla, 122 ve 222 no.lu hesaplarda ise aynı tutarda eksiklik yaratmaktadır. İdare, yapılan tespitleri kabul etmiş ve gerekli düzeltmelerin yapılacağını belirtmiştir. Yapılandırılmış tecil edilmiş alacakların, vade sürelerine göre ilgili hesaplara aktarılması ve bu sayede mali tablolarda doğru verilerin yer alması önem arz etmektedir. |
BULGU: Yapılandırılarak Tecil Edilmiş Alacakların Bir Kısmının Hatalı Hesapta Takip Edilmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Taksitlendirilerek tecil edilmiş faaliyet alacaklarının bir kısmının, 122 Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabı yahut 222 Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabı yerine 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında takip edildiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabının işleyişinin izah edildiği 91’inci maddesinde; takipli alacaklardan tecil ve tehir edilen tutarların; bu hesaba alacak, vadesine göre 122 Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabı veyahut 222 Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabına borç kaydedileceği ifade edilmiştir.
Mezkûr Yönetmelik’in 122 Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabının işleyişinin izah edildiği 94’üncü maddesinde; gelirlerden alacaklar hesabı veya gelirlerden takipli alacak hesabında kayıtlı tutarlardan içinde bulunulan mali yıl sonunu geçmeyen bir süre ile tecil ve tehir edilen tutarların bu hesaba borç, alakasına göre 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı veya 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına alacak kaydedileceği belirtilmiştir.
Yine Aynı Yönetmelik’in 222 Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabının işleyişinin izah edildiği 167’nci maddesinde ise; gelirlerden alacaklar hesabı yahut gelirlerden takipli alacaklar hesabında kayıtlı tutarlardan bir yılı aşan süreyle tecil ve tehir edilenlerin bu hesaba borç, ilgisine göre 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı veyahut 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına alacak kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.
İdarenin mali tabloları ve alacak icmal cetvelleri incelendiğinde; taksitlendirilerek tecil edilmiş faaliyet alacağı tutarının 1.205.795,53 TL olduğu, bu alacağın 677.650,54 TL’lik kısmının; 122 Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabında 339.674,69 TL ve 222 Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabında 337.975,85 TL şeklinde muhasebe kayıtlarında takip edildiği, ancak geriye kalan 528.144,99 TL’lik tecil edilmiş faaliyet alacağının ise; 122 Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabı yahut 222 Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabı yerine 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında izlendiği tespit edilmiştir. Bu sebeple, bilançoda 121 no.lu hesap 528.144,99 TL fazla, 122 no.lu ve 222 no.lu hesaplar yekûn olarak aynı tutarda noksan yer almaktadır.
İdare tarafından verilen cevapta, bulguya iştirak edilmiş olup gerekli düzeltmelerin yapılacağı ifade edilmiştir.
Yapılandırılarak tecil edilmiş faaliyet alacaklarının, vadelerine göre; ilgili hesaplardan 122 Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabına yahut 222 Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabına aktarılarak takip edilmesi ve bu suretle de mali tablolara doğru veri aktarılması gerekmektedir.