|
ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları, kamu idaresinin 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nda yer alan yapım işlerinden geçici kabulü yapılanların ilgili duran varlık hesaplarına aktarılmadığını ortaya koymuştur. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, bu tür işlemlerin nasıl yürütülmesi gerektiğini açıkça belirtmektedir. Ancak, 2023 mali tablolarında 258 hesapta görülen 352.868.942,47 TL borç toplamının büyük bir kısmının geçici kabulü yapılmış işlere ait olduğu, fakat bu tutarın ilgili hesaplara aktarılmadığı anlaşılmıştır.
Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı tarafından sağlanan bilgiler, 258 no.lu hesapta kayıtlı borç bakiyesinin 193.746.215,91 TL’sinin geçici kabulü yapılmış işlere ait olduğunu göstermektedir. Ancak, bu tutarın ilgili duran varlık hesaplarına aktarılmaması, 258 hesabının fazla görünmesine ve diğer hesapların eksik kaydedilmesine yol açmıştır. Kamu idaresi, bu durumun taşınmazların cins tashihinin tamamlanmamasından kaynaklandığını belirtmiş ve gerekli düzeltmelerin yapılacağına dair bilgi vermiştir. Sonuç olarak, mali tabloların doğru ve güncel bilgileri yansıtması için geçici kabulü yapılmış yatırımların ilgili duran varlık hesaplarına aktarılması gerekmektedir. Bu süreç, kamu idaresinin mali yönetimini daha şeffaf ve etkili hale getirecektir. |
BULGU: Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına Kayıtlı Olan Tutarlardan Geçici Kabulü Yapılanların İlgili Varlık Hesabına Aktarılmaması
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
Kamu idaresi tarafından 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında takip edilen yapım işlerinden geçici kabulü yapılanların ilgili duran varlık hesaplarına aktarılmadığı görülmüştür.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin “Hesabın niteliği” başlıklı 187’nci maddesinde; yapılmakta olan yatırımlar hesabının, kamu idarelerine ait yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan her türlü madde ve malzeme ile işçilik ve genel giderlerin, geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hâllerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte, diğer hâllerde işin fiilen tamamlandığını gösteren belgenin düzenlendiği tarihte, ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılıncaya kadar izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir.
Aynı Yönetmelik’in “Hesabın İşleyişi” başlıklı 188’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ise; tamamlanıp geçici kabulü yapılan işlere ilişkin tutarların 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına alacak, ilgili maddi duran varlık hesabına borç kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.
2023 yılı mali tablolarında 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının borç toplamının 352.868.942,47 TL, alacak toplamının ise 9.600,00 TL olarak gözükmesi üzerine söz konusu hesabın borç bakiyesi tutarı olan 352.859.342,47 TL’nin tamamının geçici kabulü yapılmayan işlere ait olup olmadığının tespiti amacıyla Strateji Geliştirme Daire Başkanlığından alınan bilgide; sözü edilen hesabın borç bakiyesi olan 352.859.342,47 TL’nin 193.746.215,91 TL’sinin (Enflasyon düzeltmesine tabi tutulmayan tutarı 134.545.983,27 TL) geçici kabulü yapılarak tamamlanan işlere ait olduğu, ancak bu tutarın 258 no.lu hesaptan çıkarılmadığı ve ilgili maddi duran varlık hesaplarına aktarılmadığı anlaşılmıştır.
Bu durum, 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının 159.113.126,56 TL fazla, 251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Hesabı ve 252 Binalar Hesabının ise bu tutar kadar olması gerekenden eksik görünmesine neden olmuştur.
Kamu idaresi cevabında özetle; 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında takip edilen taşınmazların ilgili hesaba aktarılabilmesi için taşınmaz, adres, tapu ve tutar bilgilerine ait dört aşamalı veri girişinin yapılması gerektiği, mevcut taşınmazların cins tashihileri yapılmadığından bu dört aşamalı işlemin tamamlanamadığı, bu nedenle de söz konusu hesapta kayıtlı bulunan ve geçici kabulü yapılan işlere ait tutarın ilgili hesaplara aktarılamadığı, Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığının cins tashihine ilişkin çalışmalara başladığı, bu işlemler tamamlandığında mevcut kayıtların düzeltileceği, 2020 yılına kadar 258 hesapta kayıtlı tutarların manuel olarak Say2000İ sisteminde ilgili hesaplara kaydedildiği belirtilmiştir.
Sonuç olarak; mali tabloların doğru ve güncel bilgiyi yansıtmasının sağlanması amacıyla 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında takip edilen yatırımlardan, tamamlananların ilgili olduğu maddi duran varlık hesaplarına aktarılması gerektiği değerlendirilmektedir.