ÖZET: Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının kullanılmaması, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları çerçevesinde ele alınmıştır. Denetim sonucunda, Büyükşehir olmayan il kapsamındaki bir ilçe belediyesinin 258 nolu hesapta izlenmesi gereken tutarları takip etmediği tespit edilmiştir. Yatırımlar tamamlandığında, doğrudan ilgili maddi duran varlık hesabına kaydedilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 204. maddesi, bu hesabın yapımı süren maddi duran varlıklar için gerekli malzeme, işçilik ve genel giderlerin izlenmesi amacıyla kullanılması gerektiğini belirtmektedir.

Yönetmeliğin 205. maddesi, tamamlanan işlerin geçici kabulü yapıldığında bu hesabın alacak, ilgili maddi duran varlık hesabının ise borç kaydedilmesi gerektiğini düzenlemektedir. Ancak denetim sırasında, yatırım harcaması niteliğindeki yapım işlerinin bulunmasına rağmen, 258 nolu hesabın kullanılmadığı ve işin tamamlanmasının ardından ilgili maddi duran varlık hesabında izlendiği gözlemlenmiştir. Ayrıca, mevcut durumda kayıtlı olan yol, kanalizasyon ve iş merkezi yatırımları, 2024 yılından önce tamamlanmış olmasına rağmen, ilgili hesaplara aktarılmadan yapılmakta olan yatırımlar hesabında takip edilmeye devam etmiştir.

Kamu idaresinin verdiği yanıtta, bu bulgular kabul edilmiştir. Bilanço varlıklarının eksik raporlanmasına ve yatırımların durumu hakkında hatalı bilgi üretilmesine yol açan bu durumun düzeltilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Yatırımların geçici kabulü yapılıncaya kadar 258 nolu hesapta, sonrasında ise ilgili maddi duran varlık hesabında izlenmesi gerektiği ifade edilmiştir.

BULGU: Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının Kullanılmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenmesi gereken tutarların bu hesapta takip edilmediği, yatırımın tamamlanması ile birlikte doğrudan ilgili maddi duran varlık hesabına kaydedildiği görülmüştür.

Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının niteliğinin açıklandığı Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 204’üncü maddesine göre bu hesap, yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan her türlü madde ve malzeme ile işçilik ve genel giderlerin; geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hallerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte, diğer hallerde işin fiilen tamamlandığını gösteren belgenin düzenlendiği tarihte, ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılıncaya kadar izlenmesi için kullanılmaktadır.

Aynı Yönetmelik’in 205’inci maddesinde adı geçen hesabın işleyişi açıklanmış ve tamamlanıp geçici kabulü yapılan işlere ilişkin tutarların bu hesaba alacak, ilgili maddi duran varlık hesabına borç kaydedileceği hüküm altına alınmıştır.

Konu ile ilgili yerinde yapılan denetimde, yatırım harcaması niteliğinde yapım işleri bulunmasına rağmen, 258 nolu hesabın hiçbir şekilde kullanılmadığı, işin tamamlanması ile birlikte ilgili maddi duran varlık hesabında izlendiği görülmüştür. Diğer yandan mevcut durumda yapılmakta olan yatırımlar hesabında kayıtlı olan yol, kanalizasyon, iş merkezi yatırımları ise 2024 yılından önceki yıllarda tamamlanmasına rağmen bunlar ilgili hesaplara aktarılmamış, yapılmakta olan yatırımlar hesabında takip edilmeye devam edilmiştir.

Kamu idaresi tarafından verilen cevapta bulguya iştirak edilmiş olup, bilanço varlıklarının noksan raporlanmasına, yatırımların hangilerinin yapım sürecinde, hangilerinin tamamlandığı hakkında hatalı bilgilerin üretilmesine sebep olan bu durumun düzeltilmesi adına, yatırımların geçici kabulü yapılıncaya kadar 258 nolu hesapta, devamında ise ilgili maddi duran varlık hesabında izlenmesi gerektiği değerlendirilmektedir.